Shloka 483

Sātyaki-praveśaḥ and Duryodhana-saṃnipātaḥ

Sātyaki’s passage and Duryodhana’s mass engagement

Devanagari script

तमाचार्यो5प्यसम्भ्रान्तो डयो धयच्छत्रुतापन: । द्रोणाचार्य जिस अस्त्रका प्रयोग करते, उसीका सात्यकि भी करते थे। शत्रुओंको संताप देनेवाले आचार्य द्रोण भी घबराहट छोड़कर सात्यकिसे युद्ध करते रहे

Transliteration

tam ācāryo 'py asambhrānto yuyudhe yac chatrutāpanaḥ | droṇācāryaḥ yasyāstrasya prayogaṃ karoti, tasyaiva sātyakir api karoti sma | śatrūṇāṃ santāpa-dātā ācārya-droṇo 'pi ghabarāhaṭ chhoḍkar sātyakinā saha yuddhaṃ karatā rahā |

Translation

ਸੰਜਯ ਬੋਲਿਆ—ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਆਚਾਰਯ ਦ੍ਰੋਣ ਵੀ ਬਿਨਾ ਘਬਰਾਹਟ, ਬਿਨਾ ਭ੍ਰਮ ਦੇ ਸਾਤ੍ਯਕੀ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਦ੍ਰੋਣਾਚਾਰਯ ਜੋ ਅਸਤ੍ਰ ਵਰਤਦੇ, ਸਾਤ੍ਯਕੀ ਵੀ ਉਸੇ ਅਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਟੱਕਰ ਦਿੰਦਾ।

Word by Word

• तम्: him
• तम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• आचार्यः: the teacher (Drona)
• आचार्यः: Karta
• Type: Noun
• Root: आचार्य
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अपि: also/even
• Type: Indeclinable
• Root: अपि

• असम्भ्रान्तः: unconfused, unshaken
• असम्भ्रान्तः: Karta
• Type: Adjective
• Root: असम्भ्रान्त
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• द्रोणः: Drona
• द्रोणः: Karta
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• धयत्: fought/assailed
• Type: Verb
• Root: धि (धा/धय् as denominative/causative usage in epic; intended sense: to fight/assail)
• Form: Imperfect (Epic/irregular reading), 3rd, Singular

• शत्रुतापनः: scorcher of enemies
• शत्रुतापनः: Karta
• Type: Adjective
• Root: शत्रुतापन
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Droṇācārya (Droṇa)
• Sātyaki