Shloka 32
भीष्मपर्व — अध्याय ९६: सौभद्रस्य आक्रमणम्, अलम्बुसस्य प्रतिविधानम्
Abhimanyu’s assault; Alambusa’s counter-engagement
नरा नरान् समासाद्य क्रोधरक्तेक्षणा भृशम् | उरांस्युरोभिरन्योन्यं समाश्लिष्य निजष्निरे,मनुष्य मनुष्योंपर आक्रमण करके अत्यन्त क्रोधसे लाल आँखें किये छातीसे छाती भिड़ाकर एक-दूसरेको मारने लगे
narā narān samāsādya krodha-rakte kṣaṇā bhṛśam | urāṁsy urobhir anyonyaṁ samāśliṣya nija-ghnire |
ਮਨੁੱਖ ਮਨੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ; ਤੀਖੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਛਾਤੀ ਨਾਲ ਛਾਤੀ ਜੋੜ ਕੇ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜਕੜ ਕੇ, ਉਹ ਪਰਸਪਰ ਮਾਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger (krodha) overwhelms discernment and restraint, reducing people to mutual destruction. Ethically, it serves as a stark reminder of war’s dehumanizing force and the need for inner control even amid conflict.
Sañjaya describes intense hand-to-hand fighting: warriors rush at each other, eyes blazing with rage, lock chest-to-chest in grappling holds, and kill one another at very close range.