Shloka 21
भीमसेनस्य गदायुद्ध-प्रभावः
The Battlefield Impact of Bhīmasena’s Mace Combat
कुरूणां चानयस्तीव्र: समदृश्यत दारुण:
sañjaya uvāca | kurūṇāṃ cānayas tīvraḥ samadṛśyata dāruṇaḥ |
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਕੌਰਵਾਂ ਦੇ ਅਨਿਆਇ ਦਾ ਤਿੱਖਾ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਨਤੀਜਾ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਿਰਿਟਧਾਰੀ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਸ਼ਸਤ੍ਰ-ਵਰਖੇ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਢੱਕ ਲਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਆਕਾਸ਼, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜ—ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਭਾਨ ਨਾ ਰਿਹਾ।
संजय उवाच
Educational Q&A
Adharma (unjust conduct) is not merely a moral fault but a causal force whose results become unavoidable and visible in time; the narrative frames the Kauravas’ suffering as the ripening of their wrongdoing, revealed through the overwhelming counter-force they face.
Sañjaya reports that Arjuna’s dense volleys of weapons fill the battlefield so completely that the sky, directions, earth, and even the sun seem obscured; this overwhelming spectacle is presented as the dreadful, tangible outcome of the Kaurava side’s unjust actions.