Shloka 27
भीष्मविक्रमदर्शनं तथा क्रौञ्चारुणव्यूहविधानम् | Bhīṣma’s Ascendancy and the Organization of the Krauñcāruṇa Formation
रागीः कर्मफलप्रेप्सुर्लुब्धोः 3 हिंसात्मको5शुचि:* ५ | हर्षशोकान्वित: कर्ता राजस: परिकीर्तित:
rāgī karmaphalaprepsur lubdho hiṁsātmako 'śuciḥ | harṣaśokānvitaḥ kartā rājasaḥ parikīrtitaḥ ||
ਜੋ ਕਰਤਾ ਆਸਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ, ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਲੋਭੀ ਹੈ, ਹਿੰਸਕ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਸ਼ੁੱਧ ਆਚਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹರ್ಷ-ਸ਼ੋਕ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਰਾਜਸ ਕਰਤਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
अजुन उवाच
Educational Q&A
A rājasa doer is defined by attachment and craving for results, greed, harmfulness, impurity of conduct, and emotional volatility (elation and grief). The teaching evaluates action by inner motive: when desire and agitation dominate, conduct becomes ethically compromised and unstable.
Within Bhīṣma Parva’s instruction on conduct and qualities, Arjuna voices (or frames) a definition of the rājasa type of agent. The verse functions as a moral-psychological classification, contrasting rājasa motivation with more disciplined or clearer modes of action.