Shloka 186
इत्यासीत् तुमुल: शब्द: फाल्गुनस्य रथं प्रति । अर्जुनके रथके समीप “मार डालो, ले आओ, पकड़ लो, बींध डालो, टुकड़े-टुकड़े कर दो” इस प्रकार भयंकर शब्द गूँजने लगा
ityāsīt tumulaḥ śabdaḥ phālgunasya rathaṃ prati |
ਸੰਜਯ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਇਕ ਭਿਆਨਕ ਕੋਲਾਹਲ ਉੱਠਿਆ। ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰਥ ਨੇੜੇ “ਮਾਰ ਦਿਓ! ਖਿੱਚ ਲਿਆਓ! ਫੜ ਲਓ! ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿਓ! ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਕਰ ਦਿਓ!”—ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਚੀਖਾਂ ਗੂੰਜਣ ਲੱਗੀਆਂ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how collective rage in war can drown discernment: the crowd’s violent commands show the ethical danger of letting anger and group frenzy override self-control and dharma, even in a kṣatriya context.
Sañjaya reports a fierce uproar aimed at Arjuna’s chariot; around it, combatants shout orders to kill, seize, and mutilate—signaling an intense moment of confrontation focused on Arjuna.