Shloka 14
Aśvamedha-saṃbhāra: Return of the Horse, Auspicious Timing, and Construction of the Yajña Enclosure
इदमाह महाराज पार्थवाक्यं स्मरन् नर: । वाच्यो युधिष्िर: कृष्ण काले वाक्यमिदं मम
vaiśampāyana uvāca | idam āha mahārāja pārthavākyaṃ smaran naraḥ | vācyaḥ yudhiṣṭhiraḥ kṛṣṇa kāle vākyam idaṃ mama ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਮਹਾਰਾਜ! ਪਾਰਥ ਦੇ ਬਚਨ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਤੇ ਇਉਂ ਬੋਲਿਆ—‘ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ! ਢੁੱਕਵੇਂ ਵੇਲੇ ਮੇਰਾ ਇਹ ਬਚਨ ਮਹਾਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਸੁਣਾ ਦੇਣਾ।’
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical communication: a message should be conveyed faithfully and at the right time (kāla). It also underscores accountability—Kṛṣṇa is entrusted to deliver words to a dharmic king, implying that counsel and reports must be accurate, timely, and responsibly transmitted.
Vaiśampāyana narrates that a man approached him, recalling Arjuna’s words, and requested that Kṛṣṇa later relay the man’s statement to King Yudhiṣṭhira. The scene sets up a formal transmission of information or counsel within the royal-dharmic context of the Ashvamedhika Parva.