Shloka 21
Aśvamedha-dīkṣā, Vyāsa’s horse-release, and Arjuna’s departure with Gāṇḍīva (आश्वमेधिक-दीक्षा तथा हय-उत्सर्गः)
तत् तु सर्व यथान्यायमुक्त: कुरुकुलोदह: । चकार फाल्गुनं चापि संदिदेश हयं प्रति
tattu sarvaṃ yathānyāyam uktaḥ kurukulodvahaḥ | cakāra phālgunaṃ cāpi saṃdideśa hayaṃ prati ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਥੋਚਿਤ ਉਪਦੇਸ਼ ਪਾ ਕੇ ਕੁਰੂਕੁਲ ਦੇ ਅਗਵਾਨ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਸਭ ਕੰਮ ਨਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਫਾਲਗੁਣ (ਅਰਜੁਨ) ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਅਸ਼ਵ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ—ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ—ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes yathā-nyāya—acting in accordance with what is proper and lawful. Even after war, royal action is framed by dharma and ritual order: the king fulfills prescribed duties carefully and delegates responsibility to a qualified protector.
After receiving proper instructions (implicitly from elders/counsel), Yudhiṣṭhira completes the necessary arrangements and then calls Arjuna (Phālguna), assigning him the task of guarding and managing matters related to the sacrificial horse of the Aśvamedha.