Mahabharata — Ashvamedhika Parva, Shloka 206
पाण्डव-वृष्णि-समागमः तथा अश्वमेध-अनुज्ञा | Reunion at the Kuru Court and Authorization of the Aśvamedha
अदर्शयन्निव तदा कुरून् वै दक्षिणोत्तरान् | राजन्! उस समय वह नगर कुबेरकी अलकापुरीके समान प्रतीत होता था। वहाँ सब ओर एकान्त स्थानोंमें स्त्रियोंसहित बंदीजन खड़े थे
adarśayann iva tadā kurūn vai dakṣiṇottarān |
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਰਾਜਨ! ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਨਗਰੀ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਅਲਕਾਪੁਰੀ ਵਰਗੀ ਦਿਸਦੀ ਸੀ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਇਕਾਂਤ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਬੰਦੀਜਨ ਖੜੇ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪੁਰੀ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਧ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਹਵਾ ਦੇ ਝੋਕੇ ਨਾਲ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਧਵਜ-ਪਤਾਕਾਵਾਂ ਲਹਿਰਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਕੁਰੂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage uses civic beauty and auspicious display—flags, orderly attendants, and a city likened to Alakā—to imply that a righteous king sustains visible prosperity and public auspiciousness, reinforcing social confidence and stability.
Vaiśampāyana describes a city scene where wind-driven banners flutter everywhere, making it seem as if the city is ‘showing’ the Southern and Northern Kurus; the city’s splendor is compared to Kubera’s Alakā, with attendants standing about in secluded places.