Shloka 10
अध्याय ६ — युधिष्ठिरस्य वैराग्य-वाक्यं धृतराष्ट्रस्य वनगमनाभिलाषश्च
Chapter 6: Yudhiṣṭhira’s Renunciatory Appeal and Dhṛtarāṣṭra’s Resolve for the Forest
भूमिरल्पफला देया विपरीतस्य भारत
bhūmir alpaphalā deyā viparītasya bhārata
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਭਾਰਤ, ਜੋ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਘੱਟ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਤੱਕ ਦੇ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ—ਤਾਂ ਜੋ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਵੈਰ ਨਾ ਪਲੇ ਅਤੇ ਧਰਮਸੰਗਤ ਨਿਪਟਾਰੇ ਦਾ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਹੇ।
धघतयाट्र उवाच
Educational Q&A
Even toward an adversary, a ruler should uphold dharma through measured generosity—granting at least minimal means (like low-yield land) to prevent resentment, reduce conflict, and preserve social order.
In the Ashramavāsika context, Dhṛtarāṣṭra offers counsel framed as royal ethics, addressing “Bhārata” (Yudhiṣṭhira) and urging a conciliatory policy: give even modest land to an opponent rather than intensify enmity.