Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 10
Śrāddha-dvija-parīkṣā: Paṅkti-dūṣa and Paṅkti-pāvana (श्राद्धे द्विजपरीक्षा—पङ्क्तिदूष-पङ्क्तिपावन)
प्रतिपदा तिथिको पितरोंकी पूजा करनेसे मनुष्य अपने उत्तम गृहमें मनके अनुरूप सुन्दर एवं बहुसंख्यक संतानोंको जन्म देनेवाली दर्शनीय भार्या प्राप्त करता है ।।
pratipadā-tithau pitr̥-pūjāṁ kṛtvā manuṣyaḥ svottame gṛhe manānurūpāṁ sundarīṁ bahu-santāna-prasavāṁ darśanīyāṁ bhāryāṁ prāpnoti. striyo dvitīyāyāṁ jāyante, tṛtīyāyāṁ tu vājinaḥ; caturthyāṁ kṣudra-paśavo bhavanti bahavo gṛhe.
ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਦ੍ਵਿਤੀਆ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਨ ਨਾਲ ਧੀਆਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਤ੍ਰਿਤੀਆ ਨੂੰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਘੋੜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਚਤੁਰਥੀ ਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਦਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਨ ਨਾਲ ਘਰ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਘਰੇਲੂ ਪਸ਼ੂ ਬਹੁਤ ਵਧਦੇ ਹਨ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that honoring the ancestors (Pitṛs) through śrāddha/pūjā on specific lunar days is a dharmic act believed to yield distinct household-oriented fruits—marital harmony and progeny, or material supports like horses and livestock—thus linking ritual duty to social and domestic well-being.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma, including rites for the ancestors. Here he enumerates the reputed results of performing Pitṛ-worship on particular tithis (Pratipadā through Caturthī), presenting a calendrical guide to śrāddha observance and its expected outcomes.