Shloka 236

Dāna-Śreṣṭhatā: Abhaya, Anugraha, and the Ethics of Honoring the Worthy (दानश्रेष्ठता: अभय-अनुग्रह-विप्रपूजा)

Devanagari script

अविशड्को नरपते प्रीतो5हं चापि तेन ह । नरेन्द्र! इसके बाद मैं रथपर आरूढ़ होकर बोला

Transliteration

aviśaṅko narapate prīto 'haṃ cāpi tena ha | narendra! tataḥ paraṃ rathopasthaṃ samāruhya bravīmi—tvam strīsahita āgatya mama rathaṃ kṛṣva | nareśvara! etad api karma tvayā niḥśaṅkena paripūrṇam; tasmād api 'haṃ tvayi bahu saṃtuṣṭaḥ ||

Translation

ਚ੍ਯਵਨ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਨਰਪਤੇ, ਤੂੰ ਬਿਨਾ ਹਿਚਕ ਦੇ ਉਹ ਕੰਮ ਕੀਤਾ; ਇਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਕਿਹਾ—‘ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਮੇਰਾ ਰਥ ਖਿੱਚ।’ ਹੇ ਨਰੇਂਦ੍ਰ, ਇਹ ਕੰਮ ਵੀ ਤੂੰ ਨਿਃਸੰਕ ਹੋ ਕੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਇਆ।

Word by Word

• अविशङ्कः: free from doubt, unhesitating
• अविशङ्कः: Karta
• Type: Adjective
• Root: अविशङ्क
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• नरपते: O king
• Type: Noun
• Root: नरपति
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• प्रीतः: pleased, satisfied
• प्रीतः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्रीत
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अहम्: I
• अहम्: Karta
• Type: Noun
• Root: अहम्
• Form: Nominative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• अपि: also, even
• Type: Indeclinable
• Root: अपि

• तेन: by that; by him
• तेन: Karana
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Instrumental, Singular

• ह: indeed (emphatic particle)
• Type: Indeclinable
• Root: ह

Speaker

च्यवन उवाच

Characters & Entities

• Chyavana
• king (narapati/narendra/nareśvara)
• wife of the king (strī)
• chariot (ratha)