Shloka 56
Putra-Bheda: Kṣetraja, Kṛtaka, Apasada, and Saṃskāra Determinations (पुत्रभेद-निर्णयः)
अपूजिताश्च यत्रैता: सर्वास्तित्राफला: क्रिया: । जहाँ स्त्रियोंका आदर-सत्कार होता है वहाँ देवतालोग प्रसन्नतापूर्वक निवास करते हैं तथा जहाँ इनका अनादर होता है वहाँकी सारी क्रियाएँ निष्फल हो जाती हैं
apūjitāś ca yatraitāḥ sarvāstītrāphalāḥ kriyāḥ |
ਜਿੱਥੇ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਅਪੂਜਿਤ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਯਥੋਚਿਤ ਆਦਰ-ਸਤਿਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਨਾਦਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਯੱਗ, ਧਰਮ, ਕਰਤੱਬ ਅਤੇ ਹਰ ਉਪਰਾਲਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Respecting and honoring women is presented as a foundational dharmic principle: it brings divine favor and makes one’s religious and moral actions effective; dishonor toward women nullifies the merit and results of one’s rites and duties.
In the Anushasana Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on dharma and right conduct. Here he emphasizes a social-ethical rule: the treatment of women in a household or society determines whether sacred acts and duties bear fruit.