Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 3136
Devanagari script
मानुषत्वमनुप्राप्तो नैने शोचितुमरहसि । 'शोभने! ये महातेजस्वी वसु थे, वसिष्ठजीके शाप-दोषसे इन्हें मनुष्य-योनिमें आना पड़ा था। अतः इनके लिये शोक नहीं करना चाहिये
Transliteration
mānuṣatvam anuprāpto naine śocitum arhasi | śobhane ye mahātejasvī vasavaḥ te vasiṣṭhajī-śāpa-doṣeṇa manuṣya-yoniṃ prāptāḥ | ataḥ eteṣāṃ kṛte śoko na kartavyaḥ |
Translation
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸ਼ੋਕ ਕਰਨਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਸੁੰਦਰੀ, ਉਹ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਵਸੂ ਵਸਿਸ਼ਠ ਦੇ ਸ਼ਾਪ-ਜਨਿਤ ਦੋਸ਼ ਕਾਰਨ ਵਿਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮਨੁੱਖ-ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਆਏ ਸਨ; ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸ਼ੋਕ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
Word by Word
मानुषत्वम्human state/condition
मानुषत्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootमानुषत्व
FormNeuter, Accusative, Singular
अनुप्राप्तःhaving attained/come to
अनुप्राप्तः:
Karta
TypeVerb
Rootअनु-प्राप्
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle, used actively)
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
एनान्these (persons)
एनान्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
शोचितुम्to grieve (for)
शोचितुम्:
TypeVerb
Rootशुच्
Formतुमुन् (infinitive)
अर्हसिyou ought/are fit
अर्हसि:
TypeVerb
Rootअर्ह्
FormPresent (Lat), Second, Singular, Parasmaipada
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaV
VasusV
VasiṣṭhaVerse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes