Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 50
अशोकस्तारणस्तार: शूर: शौरिजनिेश्वर: । अनुकूल: शतावर्त: पद्मी पद्मनिभेक्षण:
aśokas tāraṇas tāraḥ śūraḥ śaurir janeśvaraḥ | anukūlaḥ śatāvartaḥ padmī padmanibhekṣaṇaḥ ||
ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਉਹ ਅਸ਼ੋਕ ਹੈ, ਹਰ ਸ਼ੋਕ ਤੋਂ ਰਹਿਤ; ਤਾਰਣ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ-ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਤਾਰ, ਜੋ ਜਨਮ-ਬੁਢਾਪੇ-ਮੌਤ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ੂਰ ਹੈ; ਸ਼ੌਰੀ (ਵਸੁਦੇਵ-ਨੰਦਨ); ਜਨੇਸ਼ਵਰ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ। ਉਹ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ, ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਆਤਮਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਭ ਦਾ ਹਿਤਕਾਰੀ; ਸ਼ਤਾਵਰਤ, ਧਰਮ-ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਅਵਤਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਪਦਮੀ, ਕਮਲਧਾਰੀ; ਅਤੇ ਪਦਮਨਿਭੇਖਣ, ਕਮਲ ਵਰਗੀ ਕੋਮਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲਾ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse praises the Supreme Lord through epithets that emphasize ethical and spiritual assurance: the divine is sorrowless and removes sorrow, rescues beings from the cycle of birth-aging-death, remains benevolent to all as the inner Self, and repeatedly manifests to protect dharma.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira and extols the Lord by reciting a sequence of divine names/attributes. This verse is part of that litany, identifying the deity (commonly understood as Viṣṇu/Kṛṣṇa) as protector, savior, and compassionate ruler.