Shloka 7
Garuḍa–Śakra Saṃvāda and the Retrieval of Amṛta (गरुड–शक्र संवादः अमृत-अपहरण-प्रसङ्गः)
गुरु भारं समासाद्योड्डीन एष विहंगम: । गरुडस्तु खगश्रेष्स्तस्मात् पन्नमनभोजन:
guru-bhāraṃ samāsādya uḍḍīna eṣa vihaṅgamaḥ | garuḍas tu khagaśreṣṭhas tasmāt pannam-anabhojanaḥ ||
“ਭਾਰੀ ਭਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਇਹ ਵਿਹੰਗਮ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਖਗਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ‘ਗਰੁੜ’ ਕਹਲਾਵੇਗਾ”—ਇਉਂ ਕਹਿ ਕੇ (ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ) ਨਾਮ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਸੱਪ-ਭੋਜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਸੰਯਮੀ ਹੈ—ਅਰਥਾਤ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦਾ।
रौहिण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how names can encode remembered deeds (traditional nirukti/etymology) and also frames Garuḍa’s identity with an ethical note of restraint—‘not eating serpents’—emphasizing self-control alongside power.
Rauhiṇa describes a remarkable bird who, after taking up a great weight, flies into the sky; on that basis he is identified and named ‘Garuḍa,’ praised as the foremost of birds, with the added characterization that he abstains from eating serpents.