महापातकवर्णनम् (Mahāpātaka-varṇanam) — “Description of Great Sins and Their Consequences”

Verse 1

व्यास उवाच । ये पापनिरता जीवा महानरकहेतवः । भगवंस्तान्समाचक्ष्व ब्रह्मपुत्र नमोऽस्तु ते

ବ୍ୟାସ କହିଲେ— ହେ ଭଗବନ! ଯେ ଜୀବମାନେ ପାପରେ ନିରତ ହୋଇ ମହାନରକର କାରଣ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମୋତେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ। ହେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର! ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

Verse 2

सनत्कुमार उवाच । ये पापनिरता जीवा महानरकहेतवः । ते समासेन कथ्यंते सावधानतया शृणु

ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ— ଯେ ଜୀବମାନେ ପାପରେ ନିରତ ହୋଇ ମହାନରକର କାରଣ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ସଂକ୍ଷେପରେ କହୁଛି; ସାବଧାନ ହୋଇ ଶୁଣ।

Verse 3

परस्त्रीद्रव्यसंकल्पश्चेतसाऽनिष्टचिंतनम् । अकार्याभिनिवेशश्च चतुर्द्धा कर्म मानसम्

ପରସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରଧନ ପ୍ରତି ମନରେ ଲୋଭ ଧରିବା, ଚିତ୍ତରେ ଅନିଷ୍ଟ ଚିନ୍ତା କରିବା, ଏବଂ ଯାହା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ସେଥିରେ ଆସକ୍ତ ହେବା— ଏହି ଚାରିଟି ମାନସିକ କର୍ମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 4

अविबद्धप्रलापत्वमसत्यं चाप्रियं च यत् । परोक्षतश्च पैशुन्यं चतुर्द्धा कर्म वाचिकम्

ଅସମ୍ବଦ୍ଧ ଓ ନିରର୍ଥକ ପ୍ରଲାପ, ଅସତ୍ୟ କହିବା, ଅପ୍ରିୟ/କଠୋର ବାକ୍ୟ କହିବା, ଏବଂ ପଛରେ ନିନ୍ଦା-ଚୁଗୁଲି କରିବା— ଏହା ଚାରି ପ୍ରକାରର ବାଚିକ କର୍ମ।

Verse 5

इति श्रीशिवमहापुराणे पंचम्यामुमासंहितायां महापातकवर्णनं नाम पंचमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀଶିବମହାପୁରାଣର ପଞ୍ଚମ ଭାଗ ‘ଉମାସଂହିତା’ରେ ‘ମହାପାତକବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ପଞ୍ଚମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 6

इत्येतद्वा दशविधं कर्म प्रोक्तं त्रिसाधनम् । अस्य भेदान्पुनर्वक्ष्ये येषां फलमनंतकम्

ଏହିପରି ତ୍ରିସାଧନ ଦ୍ୱାରା ସିଦ୍ଧ ଏହି ଦଶବିଧ ଧର୍ମକର୍ମ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା। ଏବେ ମୁଁ ଏହାର ଅଧିକ ଭେଦ ପୁନଃ କହିବି; ଯାହାର ଫଳ ଅନନ୍ତ।

Verse 7

ये द्विषंति महादेवं संसारार्णवतारकम् । सुमहत्पातकं तेषां निरयार्णवगामिनाम्

ଯେମାନେ ସଂସାର-ସମୁଦ୍ରରୁ ପାର କରାଉଥିବା ମହାଦେବଙ୍କୁ ଦ୍ୱେଷ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି ଭୟଙ୍କର ମହାପାପ ହୁଏ; ସେମାନେ ନରକ-ସମୁଦ୍ରକୁ ଯାଆନ୍ତି।

Verse 8

ये शिवज्ञानवक्तारं निन्दंति च तपस्विनम् । गुरून्पितॄनथोन्मत्तास्ते यांति निरयार्णवम्

ଯେମାନେ ଶିବଜ୍ଞାନ କହୁଥିବା ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ତପସ୍ବୀଙ୍କୁ ଅବମାନ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଉନ୍ମତ୍ତ ପରି ଗୁରୁ ଓ ପିତାଙ୍କୁ ଅପମାନ କରନ୍ତି—ସେମାନେ ନରକ-ସମୁଦ୍ରକୁ ପତିତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 9

शिवनिन्दा गुरोर्निन्दा शिवज्ञानस्य दूषणम् । देवद्रव्यापहरणं द्विजद्रव्यविनाशनम्

ଶିବନିନ୍ଦା, ଗୁରୁନିନ୍ଦା, ଶିବଜ୍ଞାନର ଦୂଷଣ, ଦେବଦ୍ରବ୍ୟ (ମନ୍ଦିରର ପବିତ୍ର ସମ୍ପତ୍ତି) ଅପହରଣ, ଏବଂ ଦ୍ୱିଜଦ୍ରବ୍ୟର ବିନାଶ—ଏଗୁଡ଼ିକ ମହାପାତକ।

Verse 10

हरंति ये च संमूढाश्शिवज्ञानस्य पुस्तकम् । महांति पातकान्याहुरनन्तफलदानि षट्

ଯେ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ଲୋକ ଶିବଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିବା ପୁସ୍ତକକୁ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଛଅଟି ମହାପାତକର ଭାଗୀ ହୁଅନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି—ଯାହାର ଫଳ ଅନନ୍ତ।

Verse 11

नाभिनन्दंति ये दृष्ट्वा शिवपूजां प्रकल्पिताम् । न नमंत्यर्चितं दृष्ट्वा शिवलिंगं स्तुवंति न

ଯେମାନେ ବିଧିପୂର୍ବକ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଶିବପୂଜାକୁ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ପୂଜିତ ଶିବଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖି ନମସ୍କାର କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି ନାହିଁ—ସେମାନେ ଭକ୍ତି ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାହୀନ ରହନ୍ତି।

Verse 12

यथेष्टचेष्टा निश्शंकास्संतिष्ठंते रमंति च । उपचारविनिर्मुक्ताश्शिवाग्रे गुरुसन्निधौ

ସେମାନେ ଯଥେଷ୍ଟ ଆଚରଣ କରି, ନିଶ୍ଶଙ୍କ ହୋଇ ସେଠାରେ ରହନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି—ପୂଜାର ଉପଚାର-ଔପଚାରିକତାରୁ ମୁକ୍ତ—ଗୁରୁସନ୍ନିଧିରେ ଶିବଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ।

Verse 13

स्थानसंस्कारपूजां च ये न कुर्वंति पर्वसु । विधिवद्वा गुरूणां च कर्म्मयोगव्यवस्थिताः

ଯେମାନେ ପର୍ବଦିନରେ ସ୍ଥାନ-ସଂସ୍କାର ଓ ପୂଜା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ଯେମାନେ ବିଧିମତେ ଗୁରୁମାନଙ୍କ ସେବା ମଧ୍ୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ—କର୍ମଯୋଗରେ ସ୍ଥିତ ବୋଲି କହିଲେ ମଧ୍ୟ—ସେମାନେ ଶୈବବିହିତ ସତ୍କର୍ମପଥ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 14

ये त्यजंति शिवाचारं शिवभक्तान्द्विषंति च । असंपूज्य शिवज्ञानं येऽधीयंते लिखंति च

ଯେମାନେ ଶିବାଚାର ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି ଓ ଶିବଭକ୍ତଙ୍କୁ ଦ୍ୱେଷ କରନ୍ତି; ଏବଂ ଶିବଜ୍ଞାନକୁ ପୂଜା ନକରି ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ଲେଖନ୍ତି—ସେମାନେ ଶିବଧର୍ମବିରୋଧୀ।

Verse 15

अन्यायतः प्रयच्छंति शृण्वन्त्युच्चारयंति च । विक्रीडंति च लोभेन कुज्ञाननियमेन च

ସେମାନେ ଅନ୍ୟାୟରେ (ଉପଦେଶ/ଦାନ) ଦିଅନ୍ତି, ଶୁଣନ୍ତି ଓ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି; ଲୋଭରେ ତାହାକୁ ଖେଳନା କରି, କୁଜ୍ଞାନ ନିୟମରେ ବନ୍ଧିତ ରହନ୍ତି।

Verse 16

असंस्कृतप्रदेशेषु यथेष्टं स्वापयंति च । शिवज्ञानकथाऽऽक्षेपं यः कृत्वान्यत्प्रभाषते

ସେମାନେ ଅସଂସ୍କୃତ ସ୍ଥାନରେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଶୋଇଥାନ୍ତି; ଏବଂ ଯେ ଶିବଜ୍ଞାନକଥାକୁ ମଧ୍ୟରେ ବାଧା ଦେଇ ଅନ୍ୟ କଥା କହେ—ସେ ବଦ୍ଧଜୀବକୁ ପତି (ଶିବ) ନିକଟକୁ ନେଇଯାଉଥିବା ପଥରୁ ବିମୁଖ ହୁଏ।

Verse 17

न ब्रवीति च यः सत्यं न प्रदानं करोति च । अशुचिर्वाऽशुचिस्थाने यः प्रवक्ति शृणोति च

ଯେ ସତ୍ୟ କହେନାହିଁ ଓ ଦାନ କରେନାହିଁ; ଯେ ନିଜେ ଅଶୁଚି, କିମ୍ବା ଅଶୁଚି ସ୍ଥାନରେ ପବିତ୍ର କଥା କହେ-ଶୁଣେ—ସେ ଶିବାଚାରରୁ ପତିତ ହୋଇ ଉଚ୍ଚ ସାଧନାର ଅଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 18

गुरुपूजामकृत्वैव यश्शास्त्रं श्रोतुमिच्छति । न करोति च शुश्रूषामाज्ञां च भक्तिभावतः

ଗୁରୁପୂଜା ନକରି ଯେ ଶାସ୍ତ୍ର ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ଏବଂ ଭକ୍ତିଭାବରେ ସେବା କରେନାହିଁ, ଗୁରୁଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରେନାହିଁ—ସେ ଶାସ୍ତ୍ରାନୁଗ୍ରହର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।

Verse 19

नाभिनन्दंति तद्वाक्यमुत्तरं च प्रयच्छति । गुरुकर्मण्यसाध्यं यत्तदुपेक्षां करोति च

ସେମାନେ ତାହାର କଥାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ତଥାପି ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତି; ଏବଂ ଗୁରୁସେବାରେ ଯେ କାର୍ଯ୍ୟ ଅସାଧ୍ୟ/କଠିନ, ସେଥିକୁ ମଧ୍ୟ ଅବହେଳା କରନ୍ତି।

Verse 20

गुरुमार्त्तमशक्तं च विदेशं प्रस्थितं तथा । वैरिभिः परिभूतं वा यस्संत्यजति पापकृत्

ଗୁରୁ ଦୁଃଖିତ, ଅଶକ୍ତ, ବିଦେଶକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିଥିବା, କିମ୍ବା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହେବାବେଳେ ଯେ ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ପାପକର୍ତ୍ତା।

Verse 21

तद्भार्य्यापुत्रमित्रेषु यश्चावज्ञां करोति च । एवं सुवाचकस्यापि गुरोर्धर्मानुदर्शिनः

ଯେ ତାହାର ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପୁତ୍ର ଓ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅବଜ୍ଞା କରେ; ଏହିପରି ଧର୍ମମାର୍ଗ ଦର୍ଶାଇଥିବା ସୁବଚନୀୟ ଗୁରୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଯେ ଅନାଦର କରେ।

Verse 22

एतानि खलु सर्वाणि कर्माणि मुनिसत्तम । सुमहत्पातकान्याहुश्शिवनिन्दासमानि च

ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ସମସ୍ତ କର୍ମ ନିଶ୍ଚୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମହାପାତକ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି, ଏବଂ ଶିବନିନ୍ଦା ସମାନ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଘୋଷିତ।

Verse 23

ब्रह्मघ्नश्च सुरापश्च स्तेयी च गुरुतल्पगः । महापातकिनस्त्वेते तत्संयोगी च पंचमः

ବ୍ରାହ୍ମଣହନ୍ତା, ସୁରାପାୟୀ, ଚୋର ଏବଂ ଗୁରୁତଳ୍ପଗ—ଏମାନେ ମହାପାତକୀ ବୋଲି କୁହାଯାନ୍ତି; ତାଙ୍କ ସହ ସଙ୍ଗ କରୁଥିବା ଲୋକଟିଏ ମଧ୍ୟ ପଞ୍ଚମ ଭାବେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଣାଯାଏ।

Verse 24

क्रोधाल्लोभाद्भयाद्द्वेषाद्ब्राह्मणस्य वधे तु यः । मर्मांतिकं महादोषमुक्त्वा स ब्रह्महा भवेत्

କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ଭୟ କିମ୍ବା ଦ୍ୱେଷରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରେ, ସେ ମର୍ମଭେଦୀ ମହାଦୋଷ କରି ‘ବ୍ରହ୍ମହା’ ହୁଏ।

Verse 25

ब्राह्मणं यः समाहूय दत्त्वा यश्चाददाति च । निर्द्दोषं दूषयेद्यस्तु स नरो ब्रह्महा भवेत्

ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଡାକି ପ୍ରତିଜ୍ଞାକୃତ ଦାନ ଦେଇ ପୁଣି ତାହା ଫେରାଇ ନେଉଛି, ଏବଂ ଯେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦୂଷଣ କରେ—ସେ ନର ବ୍ରହ୍ମହା ହୁଏ।

Verse 26

यश्च विद्याभिमानेन निस्तेजयति सुद्विजम् । उदासीनं सभामध्ये ब्रह्महा स प्रकीर्तितः

ଯେ ନିଜ ବିଦ୍ୟାଭିମାନରେ ସଭାମଧ୍ୟରେ ନିର୍ଲିପ୍ତ ଭାବେ ବସିଥିବା ସୁଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ଅପମାନ କରି ତାଙ୍କ ତେଜ ନିଷ୍ପ୍ରଭ କରେ—ସେ ବ୍ରହ୍ମହା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 27

मिथ्यागुणैर्य आत्मानं नयत्युत्कर्षतां बलात् । गुणानपि निरुद्वास्य स च वै ब्रह्महा भवेत्

ଯେ ମିଥ୍ୟା ଗୁଣର ବଳରେ ନିଜକୁ ବଳପୂର୍ବକ ଉତ୍କର୍ଷ ସ୍ଥାନକୁ ନେଇଯାଏ, ଏବଂ ସତ୍ୟ ଗୁଣୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ହଟାଇଦିଏ—ସେ ନିଶ୍ଚୟ ବ୍ରହ୍ମହା ହୁଏ।

Verse 28

गवां वृषाभिभूतानां द्विजानां गुरुपूर्वकम् । यस्समाचरते विप्र तमाहुर्ब्रह्मघातकम्

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ! ଯେ ବୃଷଭଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ (ଗର୍ଭିତ) ଗାଈମାନଙ୍କୁ ଅପଚାର କରେ, ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ—ବିଶେଷକରି ଗୁରୁଙ୍କୁ—ଅପମାନ କରେ, ତାକୁ ବ୍ରହ୍ମଘାତକ କୁହାଯାଏ।

Verse 29

देवद्विजगवां भूमिं प्रदत्तां हरते तु यः । प्रनष्टामपि कालेन तमाहुर्ब्रह्मघातकम्

ଦେବ, ଦ୍ୱିଜ କିମ୍ବା ଗାଈଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ଦାନ ହୋଇଥିବା ଭୂମି—କାଳକ୍ରମେ ହରାଇଗଲା ପରି ଲାଗିଲେ ମଧ୍ୟ—ଯେ ହରଣ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମଘାତକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 30

देवद्विजस्वहरणमन्यायेनार्जितं तु यत् । ब्रह्महत्यासमं ज्ञेयं पातकं नात्र संशयः

ଦେବ କିମ୍ବା ଦ୍ୱିଜ (ବ୍ରାହ୍ମଣ) ମାନଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଅନ୍ୟାୟରେ ହରଣ କରିବା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାସମ ପାପ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 31

अधीत्य यो द्विजो वेदं ब्रह्मज्ञानं शिवात्मकम् । यदि त्यजति यो मूढः सुरापानस्य तत्समम्

ଯେ ଦ୍ୱିଜ ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ କରି—ଯାହାର ତାତ୍ପର୍ୟ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ଓ ସାର ଶିବସ୍ୱରୂପ—ମୋହବଶେ ତାହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, ତାହାର ପାପ ସୁରାପାନସମ।

Verse 32

यत्किंचिद्धि व्रतं गृह्य नियमं यजनं तथा । संत्यागः पञ्चयज्ञानां सुरापानस्य तत्समम्

ଯେକୌଣସି ବ୍ରତ, ଯେକୌଣସି ନିୟମ, ଏବଂ ଯେକୌଣସି ଯଜନ-ପୂଜା କରାଯାଉ; କିନ୍ତୁ ପଞ୍ଚଯଜ୍ଞ ତ୍ୟାଗ କଲେ ସେ ତ୍ୟାଗ ସୁରାପାନସମ ମନାଯାଏ।

Verse 33

पितृमातृपरित्यागः कूटसाक्ष्यं द्विजानृतम् । आमिषं शिवभक्तानामभक्ष्यस्य च भक्षणम्

ପିତା-ମାତାଙ୍କ ପରିତ୍ୟାଗ, କୂଟସାକ୍ଷ୍ୟ, ଦ୍ୱିଜର ଅନୃତ, ଶିବଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମାଂସ/ଆହାର ହରଣ, ଏବଂ ଅଭକ୍ଷ୍ୟ ଭକ୍ଷଣ—ଏସବୁ ମହାପାତକ; ଶିବଭକ୍ତିମାର୍ଗରେ ବାଧା ଓ ମଳବନ୍ଧନକାରୀ।

Verse 34

वने निरपराधानां प्राणिनां चापघातनम् । द्विजार्थं प्रक्षिपेत्साधुर्न धर्मार्थं नियोजयेत्

ବନରେ ନିରପରାଧ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କିମ୍ବା ବଧ କରିବାକୁ ସାଧୁଜନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ନିମିତ୍ତରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ହିଂସାକୁ ଧର୍ମସାଧନ ଭାବେ ନିୟୋଜନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

Verse 35

गवां मार्गे वने ग्रामे यैश्चैवाग्निः प्रदीयते । इति पापानि घोराणि ब्रह्महत्यासमानि च

ଗୋମାନଙ୍କ ମାର୍ଗରେ—ବନରେ କିମ୍ବା ଗ୍ରାମରେ—ଯେମାନେ ଅଗ୍ନି ଲଗାନ୍ତି କିମ୍ବା ଲଗାଇଦିଅନ୍ତି, ସେମାନେ ଘୋର ପାପ କରନ୍ତି; ତାହା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାସମାନ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।

Verse 36

दीनसर्वस्वहरणं नरस्त्रीगजवाजिनाम् । गोभूरजतवस्त्राणामौषधीनां रसस्य च

ଦୀନମାନଙ୍କ ସର୍ବସ୍ୱ ହରଣ—ନର-ନାରୀ, ଗଜ-ବାଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ; ଏବଂ ଗୋ, ଭୂମି, ରଜତ, ବସ୍ତ୍ର, ଔଷଧି ଓ ତାହାର ରସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛିନିନେବା—ଏହା ମହାପାପ।

Verse 37

चन्दनागरुकर्पूरकस्तूरीपट्टवाससाम् । विक्रयस्त्वविपत्तौ यः कृतो ज्ञानाद् द्विजातिभिः

ବିପତ୍ତି ନଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଦ୍ୱିଜମାନେ ଜାଣିଶୁଣି ଚନ୍ଦନ, ଅଗରୁ, କର୍ପୂର, କସ୍ତୂରୀ, ପଟ୍ଟ (ରେଶମ) ଓ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ରର ବିକ୍ରୟ-ବ୍ୟବସାୟ କରନ୍ତି, ତେବେ ତାହା ଅନୁଚିତ; ଏହା ଶିବୋନ୍ମୁଖ ଶୁଦ୍ଧି-ମୁକ୍ତି ପରିବର୍ତ୍ତେ ସଂସାରବନ୍ଧନ ବଢ଼ାଏ।

Verse 38

हस्तन्यासापहरणं रुक्मस्तेयसमं स्मृतम् । कन्यानां वरयोग्यानामदानं सदृशे वरे

ହାତରେ ରଖି ପ୍ରତିଜ୍ଞାରୂପେ ଦିଆ ଦାନକୁ ବଳପୂର୍ବକ ଅପହରଣ କରିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ଚୋରି ସମାନ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। ଏହିପରି ବିବାହଯୋଗ୍ୟ କନ୍ୟାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ସମକକ୍ଷ ବରକୁ ନ ଦେବା ମଧ୍ୟ ସମାନ ଦୋଷ ମନାଯାଏ।

Verse 39

पुत्रमित्रकलत्रेषु गमनं भगिनीषु च । कुमारीसाहसं घोरमद्यपस्त्रीनिषेवणम्

ପୁତ୍ର କିମ୍ବା ମିତ୍ରଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଗମନ, ଏବଂ ନିଜ ଭଗିନୀ ସହ ଗମନ; କୁମାରୀ ଉପରେ ଘୋର ଅତ୍ୟାଚାର; ମଦ୍ୟପାନ ଓ ପତିତା ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ସଙ୍ଗ—ଏସବୁ ମହାପାତକ, ଯାହା ପାଶ (ବନ୍ଧନ) ବଢ଼ାଇ ଜୀବକୁ ଶିବାଭିମୁଖ ହେବାରୁ ରୋକେ।

Verse 40

सवर्णायाश्च गमनं गुरुभार्य्यासमं स्मृतम् । महापापानि चोक्तानि शृणु त्वमुपपातकम्

ନିଜ ବର୍ଣ୍ଣର ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ଅଧର୍ମସଙ୍ଗମ କରିବା ମଧ୍ୟ ଗୁରୁପତ୍ନୀଗମନ ସମାନ ବୋଲି ସ୍ମୃତି କହେ। ମହାପାପ କହାଗଲା; ଏବେ ଉପପାତକ ଶୁଣ।