Strī-svabhāva-kathanam: Nārada–Pañcacūḍā-saṃvāda (Discourse on Dispassion via the Nārada–Pañcacūḍā Dialogue)

Verse 1

व्यास उवाच । कुत्सितं योषिदर्थं यत्संप्रोक्तं पंचचूडया । तन्मे ब्रूहि समासेन यदि तुष्टोऽसि मे मुने

ବ୍ୟାସ କହିଲେ—ହେ ମୁନି, ଯଦି ଆପଣ ମୋପରେ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ସ୍ତ୍ରୀସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସେହି ନିନ୍ଦ୍ୟ ବିଷୟରେ ପଞ୍ଚଚୂଡା ଯାହା କହିଥିଲା, ସଂକ୍ଷେପରେ ମୋତେ କହନ୍ତୁ।

Verse 2

सनत्कुमार उवाच । स्त्रीणां स्वभावं वक्ष्यामि शृणु विप्र यथातथम् । यस्य श्रवणमात्रेण भवेद्वैराग्यमुत्तमम्

ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ—ହେ ବିପ୍ର, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ମୁଁ କହିବି; ଶୁଣ। ଏହା କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ବୈରାଗ୍ୟ ଜନ୍ମେ।

Verse 3

स्त्रियो मूलं हि दोषाणां लघुचित्ताः सदा मुने । तदासक्तिर्न कर्तव्या मोक्षेप्सुभिरतन्द्रितैः

ହେ ମୁନି, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସଦା ଚଞ୍ଚଳଚିତ୍ତ ଥିବାରୁ ଅନେକ ଦୋଷର ମୂଳ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ତେଣୁ ମୋକ୍ଷେଚ୍ଛୁ ସଚେତନମାନେ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତି କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

Verse 4

अत्राप्युदाहरंतीममितिहासं पुरातनम् । नारदस्य च संवादं पुंश्चल्या पंचचूडया

ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଏକ ପୁରାତନ ଇତିହାସର ଉଦାହରଣ ଦେଉଛି—ନାରଦ ଓ ବେଶ୍ୟା ପଞ୍ଚଚୂଡାଙ୍କ ସଂବାଦ।

Verse 5

लोकान्परिचरन्धीमान्देवर्षिर्नारदः पुरा । ददर्शाप्सरसं बालां पंचचूडामनुत्तमाम्

ଏକଦା ଧୀମାନ୍ ଦେବର୍ଷି ନାରଦ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରିଭ୍ରମଣ କରୁଥିବାବେଳେ, ପଞ୍ଚଚୂଡା ନାମ୍ନୀ ଅନୁତ୍ତମା ଯୁବତୀ ଅପ୍ସରାକୁ ଦେଖିଲେ।

Verse 6

पप्रच्छाप्सरसं सुभ्रूं नारदो मुनिसत्तमः । संशयो हृदि मे कश्चित्तन्मे ब्रूहि सुमध्यमे

ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରଦ ସେ ସୁନ୍ଦର ଭୃକୁଟିଯୁକ୍ତ ଅପ୍ସରାକୁ ପଚାରିଲେ—“ମୋ ହୃଦୟରେ ଏକ ସନ୍ଦେହ ଉଦ୍ଭବିଛି; ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ, ତାହାର ସତ୍ୟ ମୋତେ କୁହ।”

Verse 7

एवमुक्ता तु सा विप्रं प्रत्युवाच वराप्सरा । विषये सति वक्ष्यामि समर्थां मन्यसेऽथ माम्

ଏପରି କୁହାଯାଇଲେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅପ୍ସରା ସେ ବିପ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରତିଉତ୍ତର ଦେଲେ—“ବିଷୟଟି କହିବା ଯୋଗ୍ୟ ହେଲେ ମୁଁ କହିବି; ଯଦି ଆପଣ ମୋତେ ସମର୍ଥ ଭାବନ୍ତି।”

Verse 8

नारद उवाच । न त्वामविषये भद्रे नियोक्ष्यामि कथंचन । स्त्रीणां स्वभावमिच्छामि त्वत्तः श्रोतुं सुमध्यमे

ନାରଦ କହିଲେ—“ହେ ଭଦ୍ରେ, କେବେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ତୁମକୁ ଅନୁଚିତ ବିଷୟରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବି ନାହିଁ। ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ, ମୁଁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ତୁମଠାରୁ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।”

Verse 9

सनत्कुमार उवाच । एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य देवर्षेरप्सरोत्तमा । प्रत्युवाच मुनीशं तं देवर्षिं मुनिसत्तमम्

ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ—ସେଇ ଦେବର୍ଷିଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି, ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଅପ୍ସରା ସେ ମୁନୀଶ୍ୱର ଦେବର୍ଷି, ମୁନିସତ୍ତମଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ତର ଦେଲା।

Verse 10

पंचचूडोवाच । मुने शृणु न शक्या स्त्री सती वै निंदितुं स्त्रिया । विदितास्ते स्त्रियो याश्च यादृश्यश्च स्वभावतः

ପଞ୍ଚଚୂଡା କହିଲା—ହେ ମୁନେ, ଶୁଣ; ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ସତୀ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ଯେମିତି, ତୁମକୁ ଜଣା।

Verse 11

न मामर्हसि देवर्षे नियोक्तुं प्रश्नमीदृशम् । इत्युक्त्वा साऽभवत्तूष्णीं पंचचूडाप्सरोवरा

ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ପଞ୍ଚଚୂଡା କହିଲା—“ହେ ଦେବର୍ଷି, ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନ ମୋ ପରେ ଥୋପିବା ଆପଣଙ୍କୁ ଶୋଭା ଦେଉନାହିଁ।” ଏହିପରି କହି ସେ ମୌନ ହେଲା।

Verse 12

अथ देवर्षिवर्यो हि श्रुत्वा तद्वाक्यमुत्तमम् । प्रत्युवाच पुनस्तां वै लोकानां हितकाम्यया

ତାପରେ ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠଜନ ସେଇ ଉତ୍ତମ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ଲୋକମାନଙ୍କ ହିତକାମନାରେ, ତାଙ୍କୁ ପୁନଃ ପ୍ରତିଉତ୍ତର ଦେଲେ।

Verse 13

नारद उवाच । मृषावादे भवेद्दोषस्सत्ये दोषो न विद्यते । इति जानीहि सत्यं त्वं वदातस्तत्सुमध्यमे

ନାରଦ କହିଲେ—“ମିଥ୍ୟାବାଦରେ ନିଶ୍ଚୟ ଦୋଷ ହୁଏ; ସତ୍ୟବାଦରେ ଦୋଷ ନାହିଁ। ତେଣୁ ଏହା ଭଲଭାବେ ଜାଣି ସତ୍ୟ ହିଁ କହ, ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ।”

Verse 14

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्ता सा कृतमती रभसा चारुहासिनी । स्त्रीदोषाञ्शाश्वतान्सत्यान्भाषितुं संप्रचक्रमे

ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ—ଏଭଳି କୁହାଯାଇଲାପରେ ସେ ଦୃଢ଼ନିଶ୍ଚୟୀ, ତ୍ୱରିତ ପ୍ରତିଉତ୍ତରଦାତ୍ରୀ ଓ ମଧୁର ହାସ୍ୟଯୁକ୍ତା ହୋଇ, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ଶାଶ୍ୱତ ଓ ସତ୍ୟ ମନାଯାଉଥିବା ଦୋଷଗୁଡ଼ିକ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା।

Verse 15

पञ्चचूडोवाच । कुलीना नाथवंत्यश्च रूपवंत्यश्च योषितः । मर्यादासु न तिष्ठंति स दोषः स्त्रीषु नारद

ପଞ୍ଚଚୂଡ କହିଲେ—ହେ ନାରଦ! କୁଳୀନା, ପତିର ଆଶ୍ରୟରେ ଥିବା ଓ ରୂପବତୀ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ନ ରହନ୍ତି; ଏହି ଦୋଷ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଏ।

Verse 16

न स्त्रीभ्यः किंचिदन्यद्वै पापीयस्तरमस्ति हि । स्त्रियो मूलं हि पापानां तथा त्वमपि वेत्थ ह

ନିଶ୍ଚୟ (ଅସଂଯମିତ ଆସକ୍ତିର ଅର୍ଥରେ) ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ପାପୀୟ କିଛି ନାହିଁ; ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପାପର ମୂଳ ବୋଲି କୁହାଯାଏ—ଏହା ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଜାଣ।

Verse 17

समाज्ञातानर्थवतः प्रतिरूपान् यथेप्सितान् । यतीनन्तरमासाद्य नालं नार्य्यः प्रतीक्षितुम्

ଇଚ୍ଛିତ ଗୁଣକୁ ମେଳ ଖାଉଥିବା ଯୋଗ୍ୟ ଓ ମର୍ଯ୍ୟାଦାବାନ ପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ ଜାଣି, ପରେ ଯତିମାନେ ଅନୁପଲବ୍ଧ କିମ୍ବା ବିଳମ୍ବିତ ହେବାରୁ, ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଆଉ ଅପେକ୍ଷା କରିପାରିଲେ ନାହିଁ।

Verse 18

असद्धर्मस्त्वयं स्त्रीणामस्माकं भवति प्रभो । पापीयसो नरान् यद्वै लज्जां त्यक्त्वा भजामहे

ହେ ପ୍ରଭୋ, ଆମ—ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ—ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଅଧର୍ମର ପଥ ହୁଏ; କାରଣ ଆମେ ଲଜ୍ଜା ତ୍ୟାଗ କରି ପାପୀ ଆଚରଣର ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ସହ ସଙ୍ଗ କରୁ।

Verse 19

स्त्रियं च यः प्रार्थयते सन्निकर्षं च गच्छति । ईषच्च कुरुते सेवां तमेवेच्छति योषितः

ଯେ ପୁରୁଷ ନାରୀକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ, ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଏ ଏବଂ ଅଳ୍ପମାତ୍ର ସେବା କରେ—ସେହି ପୁରୁଷକୁ ହିଁ ସେ ନାରୀ ଇଚ୍ଛା କରେ।

Verse 20

अनर्थित्वान्मनुष्याणां भयात्पतिजनस्य च । मर्यादायाममर्यादाः स्त्रियस्तिष्ठंति भर्तृषु

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପଦ୍ରବ ଓ ପତିଙ୍କ ସ୍ୱଜନଙ୍କ ଭୟରୁ, ସ୍ୱଭାବତଃ ଅମର୍ଯ୍ୟାଦା ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଥିଲେ ମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ରହନ୍ତି।

Verse 21

नासां कश्चिदमान्योऽस्ति नासां वयसि निश्चयः । सुरूपं वा कुरूपं वा पुमांसमुपभुंजते

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ପୁରୁଷ ଅମାନ୍ୟ ନୁହେଁ, ଓ ବୟସ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ନିୟମ ନାହିଁ। ସୁରୂପ ହେଉ କି କୁରୂପ, ସେମାନେ ଭୋଗ ପାଇଁ ପୁରୁଷକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି।

Verse 22

न भयादथ वाक्रोशान्नार्थहेतोः कथंचन । न ज्ञातिकुलसम्बन्धास्त्रियस्तिष्ठंति भर्तृषु

ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଭୟରୁ ନୁହେଁ, କଠୋର ଗାଳି-ତିରସ୍କାରରୁ ନୁହେଁ, କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଧନହେତୁରୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ; ଏବଂ କେବଳ ଜ୍ଞାତି-କୁଳ ସମ୍ବନ୍ଧରୁ ମାତ୍ର ମଧ୍ୟ ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 23

यौवने वर्तमानानामिष्टाभरणवाससाम् । नारीणां स्वैरवृत्तीनां स्पृहयन्ति कुलस्त्रियः

ଯୌବନରେ ଥିବା, ମନୋହର ଆଭୂଷଣ ଓ ବସ୍ତ୍ରରେ ସଜିଥିବା, ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ଚଳୁଥିବା ନାରୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖି କୁଳସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି।

Verse 24

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्यामुमासंहितायां स्त्रीस्वभाववर्णनं नाम चतुर्विंशोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀଶିବମହାପୁରାଣର ପଞ୍ଚମ ଉମାସଂହିତାରେ ‘ସ୍ତ୍ରୀସ୍ୱଭାବବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଚତୁର୍ବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 25

पंगुष्वपि च देवर्षे ये चान्ये कुत्सिता नराः । स्त्रीणामगम्यो लोकेषु नास्ति कश्चिन्महामुने

ହେ ଦେବର୍ଷି, ପଙ୍ଗୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ନିନ୍ଦ୍ୟ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ—ହେ ମହାମୁନି, ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସତ୍ୟରେ ଅଗମ୍ୟ କେହି ନାହିଁ।

Verse 26

यदि पुंसां गतिर्ब्रह्मन्कथंचिन्नोपपद्यते । अप्यन्योन्यं प्रवर्तन्ते न च तिष्ठन्ति भर्तृषु

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେତେବେଳେ ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଯଥାର୍ଥ ଗତି ଓ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇ ପରସ୍ପରଙ୍କ ଦିଗକୁ ଧାଉଥାନ୍ତି ଏବଂ ନିଜ ଯଥୋଚିତ ଆଧାର—ପତି/ସ୍ୱାମୀ—ଠାରେ ନିଷ୍ଠାରେ ଟିକି ରହନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 27

अलाभात्पुरुषाणां च भयात्परिजनस्य च । वधबन्धभयाच्चैव ता भग्नाशा हि योषितः

ପୁରୁଷ ମିଳିଲେ ନାହିଁ ବୋଲି, ନିଜ ପରିଜନଙ୍କ ଭୟରୁ, ଏବଂ ହତ୍ୟା କିମ୍ବା ବନ୍ଧନର ଆଶଙ୍କାରୁ ସେଇ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଶାଭଙ୍ଗ ହୋଇ ନିରାଶ ହେଲେ।

Verse 28

चलस्वभाव दुश्चेष्टा दुर्गाह्या भवतस्तथा । प्राज्ञस्य पुरुषस्येह यथा रतिपरिग्रहात्

ମନ ଚଞ୍ଚଳ ସ୍ୱଭାବର, ତାହାର ଚେଷ୍ଟା ଦୁର୍ମାର୍ଗୀ ଏବଂ ତାହାକୁ ଦମନ କରିବା କଠିନ; ସେହିପରି ଏହି ଲୋକରେ ରତି-ଆସକ୍ତି ଧରିଲେ ପ୍ରାଜ୍ଞ ପୁରୁଷ ମଧ୍ୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାକୁ ଦୁର୍ଲଭ ହୁଏ।

Verse 29

नाग्निस्तुष्यति काष्ठानां नापगानां महोदधि । नान्तकस्सर्वभूतानां न पुंसां वामलोचनाः

କାଠରେ ଅଗ୍ନି କେବେ ତୃପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ, ନଦୀମାନେ ମିଶିଲେ ମଧ୍ୟ ମହାସାଗର କେବେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ ନାହିଁ; ସର୍ବଭୂତକୁ ଗ୍ରସିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତକ ତୃପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ—ସେହିପରି ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାମଲୋଚନା ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଆକର୍ଷଣ କେବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ। ତେଣୁ ତୃଷ୍ଣାକୁ ଅନୁସରିଲେ ତାହା ବଢ଼େ; ସଂଯମରେ ସନ୍ତୋଷ ଜନ୍ମେ, ଏବଂ ମୋକ୍ଷଦାତା ଶିବରେ ମନ ନିବେଶ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 30

इदमन्यच्च देवर्षे रहस्यं सर्वयोषिताम् । दृष्ट्वैव पुरुषं सद्यो योनिः प्रक्लिद्यते स्त्रियाः

ହେ ଦେବର୍ଷେ, ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆଉ ଗୋଟିଏ ରହସ୍ୟ—ପୁରୁଷକୁ ଦେଖିମାତ୍ରେ ସ୍ତ୍ରୀର ଯୋନି ସତ୍ୱର ଆର୍ଦ୍ର ହୋଇଯାଏ।

Verse 31

सुस्नातं पुरुषं दृष्ट्वा सुगन्धं मलवर्जितम् । योनिः प्रक्लिद्यते स्त्रीणां दृतेः पात्रादिवोदकम्

ଭଲଭାବେ ସ୍ନାନ କରିଥିବା, ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ମଳରହିତ ପୁରୁଷକୁ ଦେଖି ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଯୋନି ଚର୍ମପାତ୍ରରୁ ଜଳ ଝରିବା ପରି ଆର୍ଦ୍ର ହୁଏ।

Verse 32

कायानामपि दातारं कर्त्तारं मानसांत्वयोः । रक्षितारं न मृष्यंति भर्तारं परमं स्त्रियः

ସ୍ତ୍ରୀମାନେ କେବଳ ଦେହପୋଷଣ ଦେଇ ମନକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା କରୁଥିବାକୁ ଭର୍ତ୍ତା ଭାବେ ସହନ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ସତ୍ୟ ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ହିଁ ପରମ ଭର୍ତ୍ତା ମାନନ୍ତି।

Verse 33

न कामभोगात्परमान्नालंकारार्थसंचयात् । तथा हितं न मन्यन्ते यथा रतिपरिग्रहात्

ସେମାନେ କାମଭୋଗରୁ ପରମ ହିତ ମାନନ୍ତି ନାହିଁ, ନ ଅଳଙ୍କାର ଓ ଧନସଞ୍ଚୟରୁ; ରତିର ଅନୁସରଣ ଓ ପରିଗ୍ରହରେ ହିଁ କଲ୍ୟାଣ ଭାବନ୍ତି।

Verse 34

अन्तकश्शमनो मृत्युः पातालं वडवामुखम् । क्षुरधारा विषं सर्पो वह्निरित्येकतः स्त्रियः

ଅନ୍ତକ, ଯମ, ମୃତ୍ୟୁ; ପାତାଳ; ବଡବାମୁଖ ଅଗ୍ନି; କ୍ଷୁରଧାରା; ବିଷ; ସର୍ପ; ଅଗ୍ନି—ଏକ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏସବୁ ଭୟ; ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସ୍ତ୍ରୀ (ମନକୁ ମୋହି ବାନ୍ଧିବାରେ ସମାନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ)।

Verse 35

यतश्च भूतानि महांति पंच यतश्च लोको विहितो विधात्रा । यतः पुमांसः प्रमदाश्च निर्मिताः सदैव दोषः प्रमदासु नारद

ଯାହାଠାରୁ ପଞ୍ଚ ମହାଭୂତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଧାତା ଏହି ଜଗତକୁ ବିନ୍ୟସ୍ତ କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଯାହାଠାରୁ ପୁରୁଷ ଓ ସ୍ତ୍ରୀ ସୃଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି—ତଥାପି, ହେ ନାରଦ, ଦୋଷ ସଦା ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ହିଁ ଆରୋପିତ ହୁଏ।

Verse 36

सनत्कुमार उवाच । इति श्रुत्वा वचस्तस्या नारदस्तुष्टमानसः । तथ्यं मत्वा ततस्तद्वै विरक्तोभूद्धि तासु च

ସନତ୍କୁମାର କହିଲେ—ଏପରି ତାହାର ବଚନ ଶୁଣି ନାରଦଙ୍କ ମନ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲା। ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସତ୍ୟ ବୋଲି ମାନି, ସେ ପରେ ସେହି (ଆସକ୍ତି/ବିଷୟ) ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ବିରକ୍ତ ହେଲା।

Verse 37

इत्युक्तः स्त्री स्वभावस्ते पंचचूडोक्त आदरात् । वैराग्यकारणं व्यास किमन्यच्छ्रोतुमर्हसि

ଏପରି ଆଦରସହିତ ପଞ୍ଚଚୂଡ ତୁମକୁ ସ୍ତ୍ରୀ-ସ୍ୱଭାବ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ। ହେ ବ୍ୟାସ, ବୈରାଗ୍ୟର କାରଣ ମଧ୍ୟ କୁହାଗଲା—ଏବେ ଆଉ କ’ଣ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛ?