Adhyaya 60

Verse 1

कृकल उवाच । कथं मे जायते सिद्धिः कथं पितृविमोचनम् । एतन्मे विस्तरेणापि धर्मराज वदाधुना

କୃକଳ କହିଲେ—“ମୋର ସିଦ୍ଧି କିପରି ହେବ? ମୋ ପିତୃମୋଚନ କିପରି ହେବ? ହେ ଧର୍ମରାଜ, ଏହା ଏବେ ମୋତେ ବିସ୍ତାରରେ କହନ୍ତୁ।”

Verse 2

धर्म उवाच । गच्छ गेहं महाभाग त्वां विना दुःखमाचरत् । संबोधय त्वं सुकलां स्वपत्नीं धर्मचारिणीम्

ଧର୍ମ କହିଲେ—“ହେ ମହାଭାଗ, ଘରକୁ ଯାଅ। ତୁମ ବିନା ସେ ଦୁଃଖରେ ଜୀବନ କାଟୁଛି। ଧର୍ମଚାରିଣୀ ତୁମ ପତ୍ନୀ ସୁକଳାକୁ ତୁମେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦିଅ।”

Verse 3

श्राद्धदानं गृहं गत्वा तस्या हस्तेन वै कुरु । स्मृत्वा पुण्यानि तीर्थानि यजस्व त्वं सुरोत्तमान्

ତାଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇ ତାଙ୍କ ହାତରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧଦାନ କର। ପୁଣ୍ୟ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ତୁମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବମାନଙ୍କର ପୂଜା କର।

Verse 4

तीर्थयात्राकृता सिद्धिस्तव चैव भविष्यति । भार्यां विना तु यो लोके धर्मं साधितुमिच्छति

ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାରୁ ଜନିତ ସିଦ୍ଧି ତୁମକୁ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ମିଳିବ। କିନ୍ତୁ ଏହି ଲୋକରେ ଯେ କେହି ପତ୍ନୀ ବିନା ଧର୍ମ ସାଧିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ—

Verse 5

स गार्हस्थ्यं विलोप्यैव एकाकी विचरेद्वनम् । विफलो जायते लोके तं न मन्यंति देवताः

ଯେ ଗାର୍ହସ୍ଥ୍ୟଧର୍ମକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ଏକାକୀ ବନେ ବିଚରେ, ସେ ଲୋକେ ନିଷ୍ଫଳ ହୁଏ; ଦେବତାମାନେ ତାକୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 6

यज्ञाः सिद्धिं तदायांति यदा स्याद्गृहिणी गृहे । एकाकी स समर्थो न धर्मार्थसाधनाय च

ଯେତେବେଳେ ଘରେ ଗୃହିଣୀ ଥାଆନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଯଜ୍ଞମାନେ ସିଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି; ଏକାକୀ ପୁରୁଷ ଧର୍ମାର୍ଥସାଧନରେ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ।

Verse 7

विष्णुरुवाच । एवमुक्त्वा च तं वैश्यं गतो धर्मो यथागतम् । कृकलोपि स धर्मात्मा स्वगृहं प्रतिप्रस्थितः

ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ—ସେହି ବୈଶ୍ୟକୁ ଏପରି କହି ଧର୍ମ ଯେପରି ଆସିଥିଲେ ସେପରି ଫେରିଗଲେ; ଧର୍ମାତ୍ମା କୃକଲ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଘରକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲା।

Verse 8

स्वगृहं प्राप्य मेधावी दृष्ट्वा तां च पतिव्रताम् । सार्थवाहेन तेनापि स्वस्थानं प्राप्य बुद्धिमान्

ନିଜ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚି ସେ ମେଧାବୀ ତାହା ପତିବ୍ରତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲା; ଏବଂ ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ସାର୍ଥବାହ ମଧ୍ୟ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିଲା।

Verse 9

तया समागतं दृष्ट्वा भर्तारं धर्मकोविदम् । कृतं सुमंगलं पुण्यं भर्तुरागमने तदा

ଧର୍ମକୋବିଦ ଭର୍ତ୍ତା ଫେରି ଆସିଥିବାକୁ ଦେଖି, ସେ ତେବେ ଭର୍ତ୍ତାଗମନ ଉପଲକ୍ଷେ ପୁଣ୍ୟ ଓ ସୁମଙ୍ଗଳ କର୍ମ କଲା।

Verse 10

समाचष्ट स धर्मात्मा धर्मस्यापि विचेष्टितम् । समाकर्ण्य महाभागा भर्तुर्वाक्यं मुदावहम्

ତେବେ ସେ ଧର୍ମାତ୍ମା ପୁରୁଷ ଧର୍ମର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଚେଷ୍ଟାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ। ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ସ୍ତ୍ରୀ ପତିଙ୍କ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସାବଧାନରେ ଶ୍ରବଣ କଲା।

Verse 11

धर्मवाक्यं प्रशस्याथ अनुमेने च तं तथा । विष्णुरुवाच । अथो स कृकलो वैश्यस्तया सार्धं सुपुण्यकम्

ଧର୍ମବାକ୍ୟକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ସେ ତଦନୁସାରେ ସମ୍ମତି ମଧ୍ୟ ଦେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ—ତାପରେ କୃକଲ ନାମକ ବୈଶ୍ୟ ସେଇ ସହ ମିଶି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟକର କାର୍ଯ୍ୟ କଲା।

Verse 12

चकार श्रद्धया श्राद्धं देवतागृहसंस्थितः । पितरो देव गंधर्वा विमानैश्च समागताः

ଦେବାଳୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୋଇ ସେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲା। ତେବେ ପିତୃଗଣ, ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ବିମାନରେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।

Verse 13

तुष्टुवुस्तौ महात्मानौ दंपती मुनयस्तथा । अहं चापि तथा ब्रह्मा देव्यायुक्तो महेश्वरः

ତେବେ ମୁନିମାନେ ସେଇ ଦୁଇ ମହାତ୍ମା ଦମ୍ପତି—ପତି-ପତ୍ନୀ—ଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; ଏବଂ ମୋର, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଓ ଦେବୀସହିତ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କର ପକ୍ଷରୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ତୁତି ହେଲା।

Verse 14

सर्वे देवाः सगंधर्वा विमानैश्च समागताः । अहमेव ततो ब्रह्मा देव्यायुक्तो महेश्वरः

ସମସ୍ତ ଦେବତା ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ସହ ବିମାନରେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ। ତାପରେ ମୁଁ ନିଜେ ବ୍ରହ୍ମାରୂପେ ଓ ଦେବୀସହ ଏକତ୍ର ମହେଶ୍ୱରରୂପେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ପ୍ରାଦୁର୍ଭୂତ ହେଲି।

Verse 15

सर्वे देवाः सगंधर्वास्तस्याः सत्येन तोषिताः । ऊचुश्च तौ महात्मानौ धर्मज्ञौ सत्यपंडितौ

ତାହାର ସତ୍ୟନିଷ୍ଠାରେ ଗନ୍ଧର୍ବସହିତ ସମସ୍ତ ଦେବତା ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ସତ୍ୟପଣ୍ଡିତ ସେଇ ଦୁଇ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ।

Verse 16

भार्यया सह भद्रं ते वरं वरय सुव्रत । कृकल उवाच । कस्य पुण्यप्रसंगेन तपसश्च सुरोत्तमाः

“ସୁବ୍ରତ, ତୋର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ପତ୍ନୀସହିତ ବର ମାଗ।” କୃକଲ କହିଲା—“ହେ ସୁରୋତ୍ତମମାନେ, କାହାର ପୁଣ୍ୟସଙ୍ଗରେ ଏବଂ କେଉଁ ତପସ୍ୟାରେ ତୁମେ ପ୍ରସନ୍ନ/ପ୍ରାପ୍ୟ ହୁଅ?”

Verse 17

सभार्याय वरं दातुं भवंतो हि समागताः । इंद्र उवाच । एषा सती महाभागा सुकला चारुमंगला

“ତୁମେମାନେ ମୋ ପତ୍ନୀସହିତ ମୋତେ ବର ଦେବାକୁ ଏଠାରେ ସମାଗତ ହୋଇଛ।” ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ—“ଏହି ସତୀ ନାରୀ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ; ସର୍ବାଙ୍ଗସୁଶୋଭିତ ଓ ମନୋହର ମଙ୍ଗଳଲକ୍ଷଣଯୁକ୍ତ।”

Verse 18

अस्याः सत्येन तुष्टाः स्म दातुकामा वरं तव । समासेन तु तत्प्रोक्तं पूर्ववृत्तांतमेव च

ତାହାର ସତ୍ୟରେ ଆମେ ପ୍ରସନ୍ନ; ତୋତେ ବର ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ। ସଂକ୍ଷେପରେ ଏହି କଥା କୁହାଗଲା, ଏବଂ ପୂର୍ବବୃତ୍ତାନ୍ତ ମଧ୍ୟ ତେଣୁହିଁ ଉକ୍ତ ହେଲା।

Verse 19

तस्याश्चरितमाहात्म्यं श्रुत्वा भर्ता स हर्षितः । तया सह स धर्मात्मा हर्षव्याकुललोचनः

ତାହାର ଚରିତ୍ରର ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଶୁଣି ସେ ଭର୍ତ୍ତା ହର୍ଷିତ ହେଲା। ସେ ଧର୍ମାତ୍ମା ପୁରୁଷ ତାହା ସହିତ, ହର୍ଷରେ କମ୍ପିତ ନୟନରେ, ପରମାନନ୍ଦରେ ମଗ୍ନ ହେଲା।

Verse 20

ननाम देवताः सर्वा उवाच च पुनः पुनः । यदि तुष्टा महाभागा त्रयो देवाः सनातनाः

ସମସ୍ତ ଦେବତା ନମସ୍କାର କଲେ, ଏବଂ ସେ ପୁନଃପୁନଃ କହିଲେ— “ଯଦି ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସନାତନ ତିନି ଦେବ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି…”

Verse 21

अन्ये च ऋषयः पुण्याः कृपां कृत्वा ममोपरि । जन्मजन्मनि देवानां भक्तिमेवं करोम्यहम्

ଅନ୍ୟ ପୁଣ୍ୟ ଋଷିମାନେ ମୋପରେ କୃପା କରି (ଏହି ବର ଦେଲେ)— ମୁଁ ଜନ୍ମଜନ୍ମାନ୍ତରେ ଦେବମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଏଭଳି ଭକ୍ତି କରିବି।

Verse 22

धर्मसत्यरतिः स्यान्मे भवतां हि प्रसादतः । पश्चाद्धि वैष्णवं लोकं सभार्यश्च पितामहैः

ଆପଣମାନଙ୍କ ପ୍ରସାଦରୁ ମୋର ଧର୍ମ ଓ ସତ୍ୟରେ ରତି ହେଉ; ଏବଂ ପରେ ମୁଁ ସଭାର୍ୟ ଓ ପିତୃପୁରୁଷମାନଙ୍କ ସହ ବୈଷ୍ଣବ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁ।

Verse 23

गंतुमिच्छाम्यहं देवा यदि तुष्टा महौजसः । देवा ऊचुः । एवमस्तु महाभाग सर्वमेव भविष्यति

“ହେ ଦେବମାନେ, ଯଦି ମହୌଜସ ଆପଣମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ମୁଁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।” ଦେବମାନେ କହିଲେ— “ଏବମସ୍ତୁ, ମହାଭାଗ; ସମସ୍ତ କିଛି ନିଶ୍ଚୟ ହେବ।”

Verse 24

पुष्पवृष्टिं ततश्चक्रुस्तयोरुपरि भूपते । जगुर्गीतं महापुण्यं ललितं सुस्वरं ततः

ତାପରେ, ହେ ଭୂପତେ, ସେମାନେ ସେଇ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ଉପରେ ପୁଷ୍ପବୃଷ୍ଟି କଲେ; ତଦନନ୍ତରେ ଅତି ପୁଣ୍ୟମୟ, ଲଲିତ ଓ ସୁସ୍ୱର ଗୀତ ଗାଇଲେ।

Verse 25

गंधर्वा गीततत्त्वज्ञा ननृतुश्चाप्सरोगणाः । ततो देवाः सगंधर्वाः स्वंस्वं स्थानं नृपोत्तम

ଗୀତତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଗାନ କଲେ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦଳ ନୃତ୍ୟ କଲା। ତାପରେ ଗନ୍ଧର୍ବସହିତ ଦେବମାନେ, ହେ ନୃପୋତ୍ତମ, ନିଜ ନିଜ ଧାମକୁ ଫେରିଗଲେ।

Verse 26

वरं दत्वा प्रजग्मुस्ते स्तूयमानाः पतिव्रताम् । नारीतीर्थं समाख्यातमन्यत्किंचिद्वदामि ते

ବର ଦେଇ ସେମାନେ ସେହି ପତିବ୍ରତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି କରି ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ। ‘ନାରୀ-ତୀର୍ଥ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତୀର୍ଥ ଏପରି ବର୍ଣ୍ଣିତ; ଏବେ ତୁମକୁ ଆଉ କିଛି କହୁଛି।

Verse 27

एतत्ते सर्वमाख्यातं पुण्याख्यानमनुत्तमम् । यः शृणोति नरो राजन्सर्वपापैः प्रमुच्यते

ହେ ରାଜନ୍, ଏହି ଅନୁତ୍ତମ ପୁଣ୍ୟାଖ୍ୟାନ ମୁଁ ତୁମକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିଦେଲି। ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ଏହା ଶୁଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 28

श्रद्धया शृणुते नारी सुकलाख्यानमुत्तमम् । सौभाग्येन तु सत्येन पुत्रपौत्रैर्न मुच्यते

ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ସୁକଳାଙ୍କ ଉତ୍ତମ ଆଖ୍ୟାନ ଯେ ନାରୀ ଶୁଣେ, ସେ ସୌଭାଗ୍ୟବତୀ ହୁଏ; ସତ୍ୟକଥା, ସେ ପୁତ୍ର-ପୌତ୍ରରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 29

मोदते धनधान्येन सहभर्त्रा सुखी भवेत् । पतिव्रता भवेत्सा च जन्मजन्मनि नान्यथा

ସେ ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ ଏବଂ ଭର୍ତ୍ତା ସହ ସୁଖରେ ବସେ। ସେ ଜନ୍ମଜନ୍ମାନ୍ତରେ ପତିବ୍ରତା ହୁଏ—ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।

Verse 30

ब्राह्मणो वेदविद्वांश्च क्षत्रियो विजयी भवेत् । धनधान्यं भवेच्चैव वैश्यगेहे न संशयः

ବ୍ରାହ୍ମଣ ବେଦବିଦ୍ୱାନ ହୁଏ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ବିଜୟୀ ହୁଏ। ବୈଶ୍ୟର ଘରେ ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟର ସମୃଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚୟ ହୁଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 31

धर्मज्ञो जायते राजन्सदाचारः सुखी भवेत् । शूद्र सुःखमवाप्नोति पुत्रपौत्रैः प्रवर्धते

ହେ ରାଜନ୍, ମନୁଷ୍ୟ ଧର୍ମଜ୍ଞ ହୁଏ; ସଦାଚାରରେ ସୁଖୀ ହୁଏ। ଶୂଦ୍ର ମଧ୍ୟ ସୁଖ ପାଏ ଏବଂ ପୁତ୍ର-ପୌତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।

Verse 32

विपुला जायते लक्ष्मीर्धनधान्यैरलंकृता

ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ଅଲଙ୍କୃତ ବିପୁଳ ଲକ୍ଷ୍ମୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ।

Verse 60

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे षष्टितमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ, ବେନୋପାଖ୍ୟାନାନ୍ତର୍ଗତ ସୁକଲା-ଚରିତ୍ରର ଷଷ୍ଟିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।