Udyoga-parva Adhyāya 47 — Arjuna’s Deterrent Declaration
Sañjaya’s Report
प्रभद्रका: शीघ्रतरा युवानो विशारदा: सिंहसमानवीर्या: । यदा क्षेप्तारो धार्तराष्ट्रानू ससैन्यां- स्तदा युद्ध धार्तराष्ट्रोडन्वतप्स्यत्
sañjaya uvāca |
prabhadrakāḥ śīghratarā yuvāno viśāradāḥ siṃhasamānavīryāḥ |
yadā kṣeptāro dhārtarāṣṭrān sa-sainyāṃs tadā yuddhe dhārtarāṣṭro 'nutapsyati ||
ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ—ପ୍ରଭଦ୍ରକ ଦେଶର ସେଇ ଯୁବକମାନେ, କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅତିଶୟ ଶୀଘ୍ର, ଯୁଦ୍ଧକଳାରେ ବିଶାରଦ, ସିଂହସମ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ—ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ସେନାସହିତ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ପଛେଇ ଦେଇ ପଳାଇବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରିବେ—ସେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧମଧ୍ୟରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଅନୁତାପରେ ଦହିବ: “ମୁଁ କାହିଁକି ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କଲି?”
संजय उवाच
Aggression rooted in pride and injustice leads to foreseeable suffering: when capable opponents strike back, the instigator is left with remorse. The verse underscores ethical causality—choosing war against dharma brings bitter consequences.
Sañjaya foretells battlefield outcomes: the swift, war-skilled Prabhadraka youths will rout the Dhārtarāṣṭras along with their troops, and Duryodhana will feel intense regret for having initiated the conflict.