Shloka 7
भीष्म–रामयुद्धवर्णनम्
Bhīṣma’s Account of the Strategic Engagement with Rāma Jāmadagnya
ततोऊहं विप्रमुख्यैस्तैर्यैरस्मि पतितो रथात् । उत्थापितो धृतश्चैव मा भैरिति च सान्त्वित:
tato ’haṃ vipramukhyais tair yair asmi patito rathāt | utthāpito dhṛtaś caiva mā bhair iti ca sāntvitaḥ | rājendra! etāṃ prārthanāṃ kṛtvā bāṇaiḥ kṣata-vikṣato ’haṃ rātry-ante prabhāta-samaye dāhiṇī-karavaṭena suptaḥ | mahārāja! kuruśreṣṭha! tataḥ paścāt ye brāhmaṇa-śiromaṇayas rathād patane māṃ dhṛtvā samutthāpitavantaḥ “mā bhaiḥ” iti ca sāntvayām āsuḥ, te eva svapne darśanaṃ dattvā mama caturdiśaṃ sthitvā yāṃ vācam ūcuḥ, tāṃ te kathayiṣyāmi—śṛṇu ||
ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ— ତାପରେ ସେଇ ବିପ୍ରମୁଖମାନେ—ଯେମାନେ ମୁଁ ରଥରୁ ପଡ଼ିବାବେଳେ ମୋତେ ଧରି ଉଠାଇଥିଲେ, ଧରି ରଖିଥିଲେ ଏବଂ “ଭୟ କରନି” ବୋଲି ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇଥିଲେ—(ପୁନଃ) ମୋତେ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ସେଇ ପ୍ରାର୍ଥନା ପରେ, ବାଣରେ କ୍ଷତ-ବିକ୍ଷତ ମୁଁ ରାତିର ଶେଷରେ ପ୍ରଭାତକାଳେ ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଶୋଇ ପଡ଼ିଲି। ହେ ମହାରାଜ, କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ତାପରେ ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷିମାନେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ମୋ ଚାରିପାଖେ ଦାଁଡ଼ି କିଛି ବଚନ କହିଲେ; ସେମାନେ ଯାହା କହିଲେ, ମୁଁ କହୁଛି—ଶୁଣ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even amid the violence and injury of war, fear is to be met with steadiness and moral reassurance; the verse highlights the protective, guiding role of righteous Brahmins and the importance of receiving counsel with a composed mind.
Bhishma recounts that after being wounded by arrows and falling from a chariot, he was helped and consoled by eminent Brahmins. Later, at dawn, he lay down on his right side and then saw those same Brahmins appear in a dream, standing around him and speaking words he is about to report.