Shloka 115
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
Devanagari script
अव्यक्तं यदि वा व्यक्त द्यीमथ चतुष्टयीम् । प्रकृति सर्वभूतानां पश्यन्त्यध्यात्मचिन्तका:
Translation
“କାରଣ ଅବ୍ୟକ୍ତ ହେଉ କି ବ୍ୟକ୍ତ, ଉଭୟ ହେଉ କି ଚତୁଷ୍ଟୟୀ ହେଉ—ଅଧ୍ୟାତ୍ମଚିନ୍ତକ ବିଦ୍ୱାନମାନେ ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କର ଉପାଦାନ-କାରଣ ଭାବେ ପ୍ରକୃତିକୁ ହିଁ ଦେଖନ୍ତି।”
Word by Word
अव्यक्तम्the unmanifest (principle)
अव्यक्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootअव्यक्त
FormNeuter, Accusative, Singular
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
व्यक्तम्the manifest (principle)
व्यक्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootव्यक्त
FormNeuter, Accusative, Singular
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
इमाम्this
इमाम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Accusative, Singular
अथor else / then
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
चतुष्टयीम्the tetrad (set of four)
चतुष्टयीम्:
Karma
TypeNoun
Rootचतुष्टयी
FormFeminine, Accusative, Singular
प्रकृतिम्Prakriti / primordial nature
प्रकृतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रकृति
FormFeminine, Accusative, Singular
सर्वभूतानाम्of all beings
सर्वभूतानाम्:
TypeNoun
Rootसर्वभूत
FormNeuter, Genitive, Plural
पश्यन्तिthey see / regard
पश्यन्ति:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
अध्यात्मचिन्तकाःthinkers on the self / spiritual contemplatives
अध्यात्मचिन्तकाः:
Karta
TypeNoun
Rootअध्यात्मचिन्तक
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
भीष्य उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes