Shloka 36
कपिल–स्यूमरश्मि संवादः
Kapila and Syūmaraśmi on Renunciation, Householder Support, and Epistemic Authority
जाजले! कोई भी धर्म निष्प्रयोजन या निष्फल नहीं है, उसका स्वरूप अत्यन्त सूक्ष्म है, स्वर्ग या ब्रह्मकी प्राप्तिके लिये ही यहाँ धर्मकी व्याख्या की गयी है ।। सूक्ष्मत्वान्न स विज्ञातुं शक््यते बहुनिल्नव: । उपलकभ्यान्तरा चान्यानाचारानवबुध्यते,धर्मका स्वरूप अत्यन्त सूक्ष्म होनेके कारण वह सबकी समझमें नहीं आ सकता; क्योंकि उसके स्वरूपको छिपानेवाली बहुत-सी बातें हैं। बीच-बीचमें विभिन्न सत्पुरुषोंके आचारोंको देखकर मनुष्य वास्तविक धर्मका ज्ञान प्राप्त करता है
Tulādhāra uvāca: Jājale! ko 'pi dharmo niṣprayojano vā niṣphalo na bhavati; tasya svarūpam atyanta-sūkṣmam. svarga-vā brahma-prāpty-artham iha dharmasya vyākhyā kṛtā. sūkṣmatvān na sa vijñātuṁ śakyate bahubhir nṛbhiḥ; upalakṣyāntarāś cānyān ācārān avabudhyate.
ତୁଳାଧାର କହିଲେ—“ଜାଜଲି! କୌଣସି ଧର୍ମ ନିଷ୍ପ୍ରୟୋଜନ କିମ୍ବା ନିଷ୍ଫଳ ନୁହେଁ; ତାହାର ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ। ଏଠାରେ ସ୍ୱର୍ଗ କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମପ୍ରାପ୍ତିର ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଧର୍ମର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି। ସୂକ୍ଷ୍ମତା ହେତୁ ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଜାଣିପାରନ୍ତି ନାହିଁ—ବହୁ କାରଣ ତାହାର ଯଥାର୍ଥ ରୂପକୁ ଆବୃତ କରେ। କିନ୍ତୁ ସମୟେ ସମୟେ ସତ୍ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ ଆଚରଣ ଦେଖି ମନୁଷ୍ୟ ଧୀରେ ଧୀରେ ପ୍ରକୃତ ଧର୍ମକୁ ବୁଝେ।”
तुलाधार उवाच