Shloka 243
Ātma-saṃyama-dharma: One-pointedness of Mind and Senses (शुक–व्यास संवादः)
Devanagari script
कुर्यात् कृत्वा च तत्सर्वमाख्येयं गुरवे पुन: । “ब्रह्म! इसके सिवा और भी जिन कार्योंके लिये आप आज्ञा देंगे
Translation
ସେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ସାରି ପୁଣି ଗୁରୁଙ୍କୁ ସବୁ କଥା ନିବେଦନ କରିବ— “ବ୍ରହ୍ମନ୍! ଏହାଛଡ଼ା ଆଜି ଆପଣ ଯେଯେ କାର୍ଯ୍ୟର ଆଜ୍ଞା ଦେବେ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବି।” ଏଭଳି ବିଧିପୂର୍ବକ ସବୁ କଥା କହି ଗୁରୁଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ନେଇ ଆଉ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ତାହା ସମାପ୍ତ କରି ପୁଣି ସମସ୍ତ ସମ୍ବାଦ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଜଣାଇବ।
Word by Word
कुर्यात्should do
कुर्यात्:
Karta
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ्, Optative, 3, Singular, परस्मैपद
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Karma
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा, Absolutive (Gerund), Active (sense)
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
सर्वम्all (of it)
सर्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
आख्येयम्to be reported / should be told
आख्येयम्:
TypeAdjective
Rootआख्येय (प्रातिपदिक; कृदन्त-विशेषण, √ख्या + यत्)
FormNeuter, Nominative, Singular
गुरवेto the teacher
गुरवे:
Sampradana
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Dative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
Speaker
व्यास उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes