Shloka 313

Samrāt-Lakṣaṇa and the Counsel to Check Jarāsandha (सम्राट्-लक्षणं जरासन्ध-प्रतिबाधा-परामर्शः)

Devanagari script

श्रैष्ल्यं प्राप्त: स तस्यासीदतीवापनयो महान्‌ | उनके नाम थे अस्ति और प्राप्ति। वे दोनों अबलाएँ सहदेवकी छोटी बहिनें थीं। नि:सार बुद्धिवाला कंस जरासंधके ही बलसे अपने जाति-भाइयोंको अपमानित करके सबका प्रधान बन बैठा था। यह उसका बहुत बड़ा अत्याचार था

Transliteration

śraiṣlyaṃ prāptaḥ sa tasyāsīd atīvāpanayo mahān |

Translation

ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଅସ୍ତି ଓ ପ୍ରାପ୍ତି। ସେ ଦୁଇଜଣ ସହଦେବଙ୍କ ଛୋଟ ଭଉଣୀ, ନିର୍ବଳା ଯୁବତୀ। ନିଃସାର ବୁଦ୍ଧିର କଂସ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ବଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ନିଜ ଜାତି-ଭାଇମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରି ସବୁଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଧାନ ହୋଇ ବସିଥିଲା—ଏହା ତାହାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ବଡ଼ ଅତ୍ୟାଚାର ଥିଲା।

Word by Word

• श्रैष्ल्यम्: closeness; intimacy; adhesion (sense uncertain in context)
• श्रैष्ल्यम्: Karma
• Type: Noun
• Root: श्रैष्ल्य
• Form: Neuter, Nominative/Accusative, Singular

• प्राप्तः: having obtained; attained
• प्राप्तः: Karta
• Type: Verb
• Root: प्र-आप्
• Form: क्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तस्य: of him; his
• तस्य: Adhikarana
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Singular

• आसीत्: was
• आसीत्: Karta
• Type: Verb
• Root: अस्
• Form: Imperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada

• अतीव: exceedingly; very
• अतीव: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: अतीव

• अपनयः: removal; taking away; (also) disrespect/repudiation (context-dependent)
• अपनयः: Karta
• Type: Noun
• Root: अपनय
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• महान्: great
• महान्: Karta
• Type: Adjective
• Root: महत्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

श्रीकृष्ण उवाच

Characters & Entities

• Śrīkṛṣṇa
• Asti
• Prāpti
• Sahadeva
• Kaṃsa
• Jarāsandha