Shloka 83
सुसंरब्ध: कर्णशरक्षताड़े रणे पार्थ: कौरवानू प्रत्यगृह्नात् । तब कर्णके बाणोंसे जिनका अंग-अंग क्षत-विक्षत हो गया था, उन कुन्तीकुमार अर्जुनने रणभूमिमें अत्यन्त कुपित हो शीघ्र ही धनुषकी प्रत्यंचाको झुकाकर चढ़ा दिया और कर्णके चलाये हुए बाणोंको छिन्न-भिन्न करके कौरवोंको आगे बढ़नेसे रोक दिया ।।
su-saṃrabdhaḥ karṇa-śara-kṣata-tāḍe raṇe pārthaḥ kauravānū pratyagṛhṇāt | tadā karṇena bāṇaiḥ yasyāṅgāṅgaṃ kṣata-vikṣataṃ kṛtaṃ taṃ kuntīkumāram arjunaṃ raṇabhūmau atyanta-kupitaṃ śīghraṃ dhanuṣaḥ pratyāṃcaṃ namayitvā āropayāmāsa, karṇaprayuktān bāṇān chinna-bhinnān kṛtvā kauravān agrato gantum avārayat || jyāṃ cānumṛjya abhyahanat tatantre bāṇāndhakāraṃ sahasā ca cakre ||
ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ—ରଣରେ କର୍ଣ୍ଣର ବାଣରେ ଯାହାର ଅଙ୍ଗ-ଅଙ୍ଗ କ୍ଷତବିକ୍ଷତ ହୋଇଥିଲା, ସେଇ ପାର୍ଥ ଅର୍ଜୁନ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପରେ ଜ୍ୱଳିଉଠିଲେ। ସେ ଶୀଘ୍ର ଧନୁଷ୍ୟର ଜ୍ୟାକୁ ନମାଇ ଧନୁଷ୍ୟ ଚଢ଼ାଇ, କର୍ଣ୍ଣ ଛାଡ଼ିଥିବା ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ କାଟି କାଟି କୌରବମାନଙ୍କ ଅଗ୍ରସରତାକୁ ରୋକିଦେଲେ। ପଛରେ ଜ୍ୟା ପୋଛି, ତଣା ଧନୁଷ୍ୟରେ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରହାର କରି, ହଠାତ୍ ବାଣର ଅନ୍ଧକାର ସୃଷ୍ଟି କଲେ—ଏମିତି ପ୍ରଚଣ୍ଡ ପ୍ରତିବର୍ଷା ଯେ ଶତ୍ରୁର ଆଗୁଆ ଚାଲ ଥମ୍କିଗଲା।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights kṣatriya steadfastness: even when wounded, Arjuna regains composure, strings his bow, and responds with disciplined force. Ethically, it underscores resilience and duty in crisis—meeting aggression without surrendering initiative.
After being badly struck by Karṇa’s arrows, Arjuna becomes intensely angry, quickly strings and draws his bow, breaks Karṇa’s incoming arrows, and halts the Kaurava advance by unleashing a dense, darkening volley of arrows.