Shloka 183
कर्णस्य सेनापत्यं, माकरव्यूहः, पाण्डवानामर्धचन्द्रव्यूहः
Karna’s Command; Mākara Formation; Pandava Crescent Counter-Array
Devanagari script
शलश्व सत्यव्रतदुःशलौ च व्यवस्थिता: सहसैन्या नराग्रया: । भारत! लज्जाशील भयंकर आयुधोंवाला शीघ्रभोजी और देखनेमें सुन्दर जरासंधका प्रथम पुत्र राजकुमार अदृढ
Translation
ହେ ଭାରତ! ଶଲ, ସତ୍ୟବ୍ରତ ଓ ଦୁଃଶଲ—ଏହି ନରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ସେନାସହିତ ସଜ୍ଜ ହୋଇ ଦଣ୍ଡାୟମାନ। ଲଜ୍ଜାଶୀଳ, ଭୟଙ୍କର ଆୟୁଧଧାରୀ, ଶୀଘ୍ରଭୋଜୀ ଓ ଦର୍ଶନୀୟ—ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ରାଜକୁମାର ଅଦୃଢ; ଏବଂ ଚିତ୍ରାୟୁଧ, ଶ୍ରୁତବର୍ମା, ଜୟ, ଶଲ, ସତ୍ୟବ୍ରତ, ଦୁଃଶଲ—ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ନିଜ ନିଜ ସେନା ସହ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇ ଠିଆ ଅଛନ୍ତି।
Word by Word
शलःShala (proper name)
शलः:
Karta
TypeNoun
Rootशल
FormMasculine, Nominative, Singular
अश्वःAshva (proper name)
अश्वः:
Karta
TypeNoun
Rootअश्व
FormMasculine, Nominative, Singular
सत्यव्रतःSatyavrata (one of true vows; proper name)
सत्यव्रतः:
Karta
TypeNoun
Rootसत्यव्रत
FormMasculine, Nominative, Singular
दुःशलःDuhshala (proper name)
दुःशलः:
Karta
TypeNoun
Rootदुःशल
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
व्यवस्थिताःstanding ready/arrayed
व्यवस्थिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootव्यवस्था (√स्था with vi-ava-)
FormMasculine, Nominative, Plural
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
सैन्याःarmies/troops
सैन्याः:
Karta
TypeNoun
Rootसैन्य
FormNeuter, Nominative, Plural
नराग्रयाःbest of men/chief heroes
नराग्रयाः:
Karta
TypeNoun
Rootनराग्रय
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Sandhi Notes