Shloka 70
धार्रराष्ट्रान् विनिध्नन्ति क्रुद्धा: सिंहा इव द्विपान् “अर्जुन! देखो, इन वीरोंकी कैसी महिमा है? जैसे क्रोधमें भरे हुए सिंह हाथियोंको मार डालते हैं, उसी प्रकार ये पांचाल-योद्धा पराक्रम करके अपने बाणोंद्वारा शत्रुओंको रौंदते हुए रणभूमिमें सब ओर दौड़ रहे हैं ।। शस्त्रमाच्छिद्य शत्रूणां सायुधानां निरायुधा:
dhārtarāṣṭrān vinighnanti kruddhāḥ siṃhā iva dvipān | “arjuna! paśya, ime vīrāṇāṃ kīdṛśī mahimā | yathā krodhabhareṇa siṃhā hastinaḥ pramāthya nihanti, tathā ime pāñcāla-yoddhāḥ parākrameṇa svaiḥ śaraiḥ śatrūn mṛdnantaḥ raṇabhūmau sarvataḥ dhāvanti || śastram ācchidya śatrūṇāṃ sāyudhānāṃ nirāyudhāḥ”
କ୍ରୁଦ୍ଧ ସିଂହ ଯେପରି ହାତୀମାନଙ୍କୁ ଢାଳିଦିଏ, ସେପରି ସେମାନେ ଧାର୍ତ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କୁ ନିହତ କରୁଛନ୍ତି। ଅର୍ଜୁନ, ଏହି ବୀରମାନଙ୍କ ମହିମା ଦେଖ! କ୍ରୋଧରେ ଫୁଲିଥିବା ସିଂହ ଯେପରି ମହାଗଜକୁ ପତନ କରାଏ, ସେପରି ଏହି ପାଞ୍ଚାଳ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ପରାକ୍ରମ ଦେଖାଇ ବାଣଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁକୁ ପଦଦଳିତ କରି ରଣଭୂମିରେ ସବୁ ଦିଗକୁ ଧାଉଛନ୍ତି। ସାୟୁଧ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ର କାଟି-ଛିନି ସେମାନଙ୍କୁ ନିରାୟୁଧ କରୁଛନ୍ତି।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights kṣatriya valor and battlefield discipline: prowess is shown not merely by killing but by tactical superiority—disarming armed opponents and dominating the field. It underscores the epic’s ethic that courage and skill, when aligned with one’s duty in war, become a form of ‘mahimā’ (recognized greatness).
Sañjaya reports to the listener that the Pāñcāla fighters are overwhelming the Kaurava forces. Using a lion-versus-elephant comparison, he emphasizes their furious momentum: they rush across the battlefield, crush enemies with arrows, and even cut away opponents’ weapons, leaving them defenseless.