Shloka 35
ध्वजवर्णनम् | Dhvaja-varṇanam
Description of War Standards
कल्पयित्वा यथाशास्त्रमादाय व्रज संयत: । “कल प्रातःकाल तुम शास्त्रविधिके अनुसार मेरे उत्तम रथको सुसज्जित करके सावधानीके साथ लेकर युद्धस्थलमें चलना ।। ३४ ई ।। गदां कौमोदकीं दिव्यां शक्ति चक्र धनु: शरान्,वैनतेयस्य वीरस्यथ समरे रथशोभिन: । 'सूत! कौमोदकी गदा, दिव्य शक्ति, चक्र, धनुष, बाण तथा अन्य सब आवश्यक सामग्रियोंको रथपर रखकर उसके पिछले भागमें समरांगणमें रथपर शोभा पानेवाले वीर विनतानन्दन गरुड़के चिह्नवाले ध्वजके लिये भी स्थान बना लेना
kalpayitvā yathāśāstram ādāya vraja saṃyataḥ | gadāṃ kaumodakīṃ divyāṃ śaktiṃ cakraṃ dhanuḥ śarān vainateyasya vīrasya tathā samare rathaśobhināḥ |
ଶାସ୍ତ୍ରବିଧି ଅନୁସାରେ ସମସ୍ତ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରି, ରଥକୁ ନେଇ ସଂଯମ ଓ ସାବଧାନତା ସହ ଅଗ୍ରସର ହୁଅ। ତାହାରେ ଦିବ୍ୟ କୌମୋଦକୀ ଗଦା, ଶକ୍ତି, ଚକ୍ର, ଧନୁ, ଶର ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ରଖ; ଏବଂ ପଛଭାଗରେ ବୈନତେୟ (ଗରୁଡ଼) ଚିହ୍ନିତ ଧ୍ୱଜ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନ କର, ଯେପରି ସମରେ ବୀରର ରଥ ଶୋଭା ପାଉ।
संजय उवाच
Educational Q&A
Even in warfare, action should be governed by śāstra-guided order and personal restraint. The verse highlights disciplined readiness—preparing weapons and insignia properly—as an ethical expression of duty rather than impulsive violence.
Sañjaya reports instructions given to a charioteer: to prepare and equip a warrior’s chariot according to prescribed rules, load key weapons (mace, spear, discus, bow, arrows), and arrange space for the Garuḍa-emblem banner so the chariot is fully battle-ready and distinguished.