Shloka 2
Devanagari script
तदैव निहतान् मन्ये कुरूनन्यांश्व॒ पाण्डवै: | न प्राहरद् यदा भीष्मो घृणित्वाद् द्रपदात्मजम्,भीष्मजीने अपनी दयालुताके कारण जब ट्रुपदकुमार शिखण्डीपर प्रहार करनेसे हाथ खींच लिया, तभी मैंने यह समझ लिया था कि अब पाण्डवोंके हाथसे अन्य कौरव भी अवश्य मारे जायँगे
Translation
ଭୀଷ୍ମଜୀ କରୁଣାବଶେ ଦ୍ରୁପଦପୁତ୍ର ଶିଖଣ୍ଡୀ ଉପରେ ପ୍ରହାର କରିବାରୁ ହାତ ଟାଣିନେଲେ, ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମୁଁ ବୁଝିଥିଲି—ଏବେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ହାତରେ ଅନ୍ୟ କୌରବମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ନିହତ ହେବେ।
Word by Word
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
निहतान्slain
निहतान्:
Karma
TypeAdjective
Rootनि-हन् (हत)
FormMasculine, Accusative, Plural
मन्येI think/consider
मन्ये:
Karta
TypeVerb
Rootमन् (मन्यते)
FormPresent, 1st, Singular, Atmanepada
कुरून्the Kurus
कुरून्:
Karma
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Accusative, Plural
अन्यान्other (ones)
अन्यान्:
Karma
TypeAdjective
Rootअन्य
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
पाण्डवैःby the Pandavas
पाण्डवैः:
Karana
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Instrumental, Plural
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
प्राहरत्struck/attacked
प्राहरत्:
TypeVerb
Rootप्र-हृ (प्रहरति)
FormImperfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
यदाwhen
यदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयदा
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Nominative, Singular
घृणित्वात्out of compassion
घृणित्वात्:
Apadana
TypeNoun
Rootघृणित्व (घृणा + -इत्व)
FormNeuter, Ablative, Singular
द्रुपद-आत्मजम्Drupada's son (Shikhandin)
द्रुपद-आत्मजम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्रुपद + आत्मज
FormMasculine, Accusative, Singular
Speaker
धृतराष्ट उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes