ययाति–देवयानी संवादः
Yayāti–Devayānī Dialogue and Śukra’s Consent
पज्चवर्षशतान्येवं कचस्य चरतो व्रतम् । तत्रातीयुरथो बुद्ध्वा दानवास्तं ततः कचम्,इस प्रकार वहाँ रहकर ब्रह्मचर्य त्रतका पालन करते हुए कचके पाँच सौ वर्ष व्यतीत हो गये। तब दानवोंको यह बात मालूम हुई। तदनन्तर कचको वनके एकान्त प्रदेशमें अकेले गौएँ चराते देख बृहस्पतिके द्वेषसे और संजीवनी विद्याकी रक्षाके लिये क्रोधमें भरे हुए दानवोंने कचको मार डाला
pañcavarṣaśatāny evaṃ kacasya carato vratam | tatrātīyur atho buddhvā dānavās taṃ tataḥ kacam ||
ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ—ଏଭଳି ଭାବେ ବ୍ରତ ପାଳନ କରୁଥିବା କଚଙ୍କର ସେଠାରେ ପାଞ୍ଚଶହ ବର୍ଷ କଟିଗଲା। ତାପରେ ଦାନବମାନେ ଏହି କଥା ଜାଣିଲେ। ପରେ ବନର ଏକାନ୍ତ ପ୍ରଦେଶରେ ସେ ଏକାକୀ ଗାଈମାନଙ୍କୁ ଚରାଇ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଦେଖି, ବୃହସ୍ପତି ପ୍ରତି ଦ୍ୱେଷରୁ ଏବଂ ସଞ୍ଜୀବନୀ ବିଦ୍ୟାର ରହସ୍ୟ ରକ୍ଷା ପାଇଁ କ୍ରୋଧରେ ଭରି ଦାନବମାନେ କଚଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କଲେ।
वैशम्पायन उवाच