Shloka 59

भीमस्य जलान्वेषणं तथा वनविश्रान्तिः

Bhīma’s Search for Water and the Forest Halt

Devanagari script

दर्शयन्‌ सर्वसैन्यानां स बाद्दोर्बलमात्मन: । सिंहनादस्वनं कृत्वा निर्जनाम धनंजय:,समस्त सैनिकोंको अपना बाहुबल दिखाते हुए अर्जुन सिंहनाद करके वहाँसे लौटे

Transliteration

darśayan sarvasainyānāṁ sa bāddhorbalam ātmanaḥ | siṁhanādasvanaṁ kṛtvā nirjanām dhanaṁjayaḥ ||

Translation

ସମସ୍ତ ସେନାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନିଜ ବାହୁବଳ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ଧନଞ୍ଜୟ ଅର୍ଜୁନ ସିଂହନାଦ କଲେ; ତାପରେ ସେ ସ୍ଥାନକୁ ନିର୍ଜନ କରି ସେଠାରୁ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କଲେ।

Word by Word

• दर्शयन्: showing
• दर्शयन्: Karta
• Type: Verb
• Root: दर्श् (caus. दर्शयति)
• Form: शतृ (वर्तमान कृदन्त), परस्मैपद-प्रयोग (कर्तरि), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सर्वसैन्यानाम्: of all the armies/troops
• सर्वसैन्यानाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: सर्वसैन्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• बाहुदोर्बलम्: the strength of (his) arms and forearms
• बाहुदोर्बलम्: Karma
• Type: Noun
• Root: बाहुदोर्बल
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• आत्मनः: of himself / his own
• आत्मनः: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: आत्मन्
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• सिंहनादस्वनम्: a lion-roar sound (lion-roar and sound)
• सिंहनादस्वनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सिंहनादस्वन
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• कृत्वा: having made / having done
• कृत्वा: Karta
• Type: Verb
• Root: कृ
• Form: क्त्वा (अव्ययभाव), कर्तरि, —

• निर्जनाम्: to a deserted (place) / desolate
• निर्जनाम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: निर्जन
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• धनंजयः: Dhanañjaya (Arjuna)
• धनंजयः: Karta
• Type: Noun
• Root: धनंजय
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Dhanañjaya (Arjuna)
• sarvasainyāḥ (the assembled troops/armies)