Shloka 39
जतुगृहदाहः — The Burning of the Lac House and the Pāṇḍavas’ Concealed Escape
(सभाज्यमानो विधप्रैश्न प्रदत्त्वा ह्यमितं वसु ।) उवाच कौरवं राजन् वचनं स वृषस्तदा । अस्य राज्यप्रदानस्य सदृशं कि ददानि ते,फिर ब्राह्मणोंसे समादृत हो राजा कर्णने उन्हें असीम धन प्रदान किया। राजन्! उस समय उसने कुरुश्रेष्ठ दुर्योधनसे कहा--“नृपतिशिरोमणे! आपने मुझे जो यह राज्य प्रदान किया है, इसके अनुरूप मैं आपको क्या भेंट दूँ? बताइये, आप जैसा कहेंगे वैसा ही करूँगा।” यह सुनकर दुर्योधनने कहा--“अंगराज! मैं तुम्हारे साथ ऐसी मित्रता चाहता हूँ, जिसका कभी अन्त न हो”
sabhājyamāno vidhapraiśnaiḥ pradattvā hy amitaṁ vasu | uvāca kauravaṁ rājan vacanaṁ sa vṛṣas tadā | asya rājyapradānasya sadṛśaṁ kiṁ dadāni te |
ବୈଶମ୍ପାୟନ କହିଲେ—ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ଓ ବିଧିମତ ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ଅମିତ ଧନ ଦାନ କଲେ। ପରେ, ରାଜନ, ସେଇ ସମୟରେ ବୃଷ (କର୍ଣ୍ଣ) କୌରବ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଆପଣ ମୋତେ ଯେ ରାଜ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି, ତାହାର ଯୋଗ୍ୟ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କ’ଣ ଭେଟ ଦେବି? କହନ୍ତୁ; ଆପଣ ଯାହା ଆଜ୍ଞା କରିବେ, ସେହି କରିବି।”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral psychology of obligation: public honour and royal patronage generate powerful bonds of loyalty. Karna’s desire to repay ‘in proportion’ shows how gifts can create enduring ethical commitments—sometimes stronger than impartial dharma.
After being honoured and giving abundant wealth, Karna turns to Duryodhana and asks what he can give in return for the kingdom granted to him. This sets up Duryodhana’s response (in the continuation) that he seeks unwavering friendship, cementing their alliance.