Shloka 101
अनुक्रमणिकाध्यायः (Anukramaṇikā Adhyāya) — Invocation, Narrator Frame, and Textual Scope
Devanagari script
दुर्वत्त धार्तराष्ट्राणामुक्तवान् भगवानृषि: । इदं शतसहसंरं तु लोकानां पुण्यकर्मणाम्
Transliteration
durvṛtta-dhārtarāṣṭrāṇām uktavān bhagavān ṛṣiḥ | idaṁ śata-sahasraṁ tu lokānāṁ puṇya-karmaṇām |
Translation
ଭଗବାନ୍ ଋଷି କହିଲେ ଯେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନେ ଦୁର୍ବୃତ୍ତ। ପୁନଃ ସେ ଘୋଷଣା କଲେ—“ଏହି (ମହାଭାରତ) ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣ୍ୟକର୍ମର ମାର୍ଗଦର୍ଶକ, ଶତସହସ୍ର ଶ୍ଲୋକର ମହାଗ୍ରନ୍ଥ।”
Word by Word
दुर्वृत्ताःill-conducted, wicked
दुर्वृत्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootदुर्वृत्त (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
धार्तराष्ट्राणाम्of the sons of Dhṛtarāṣṭra
धार्तराष्ट्राणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्र (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive, Plural
उक्तवान्said, spoke
उक्तवान्:
Karta
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
FormMasculine, Nominative, Singular
भगवान्the venerable one, the blessed
भगवान्:
Karta
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
ऋषिःsage
ऋषिः:
Karta
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
इदम्this
इदम्:
Karma
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
शतसहस्रम्a hundred thousand (verses/units)
शतसहस्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootशतसहस्र (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
तुbut, indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
लोकानाम्of the worlds/people
लोकानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive, Plural
पुण्यकर्मणाम्of those having meritorious deeds
पुण्यकर्मणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपुण्यकर्मन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
Characters & Entities
D
Dhārtarāṣṭras (Kauravas)B
Bhagavān Ṛṣi (the revered sage/narrator)Sandhi Notes