Shloka 59
Pratisarga-pravartana (How Re-Creation Proceeds) / पुनःसर्ग-प्रवर्तन
Devanagari script
तस्माच्चोशनसा प्राप्तं तस्माच्चापि बृहस्पतिः / बृहस्पतिस्तु प्रोवाच सवित्रे तदनन्तरम्
Transliteration
tasmāccośanasā prāptaṃ tasmāccāpi bṛhaspatiḥ / bṛhaspatistu provāca savitre tadanantaram
Translation
ତାହାଠାରୁ (ମାତରିଶ୍ୱନଠାରୁ) ଉଶନସ ଏହା ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ, ଏବଂ ସେଠାରୁ ବୃହସ୍ପତି ମଧ୍ୟ। ପରେ ବୃହସ୍ପତି ତଦନନ୍ତରେ ସବିତାଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।
Word by Word
तस्मात्from him/therefrom
तस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (5th/ablative), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-निपात (conjunction)
उशनसाfrom Uśanas (Śukra)
उशनसा:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootउशनस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/instrumental), एकवचन; agent/source person
प्राप्तम्was obtained
प्राप्तम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'obtained/received'
तस्मात्from him/therefrom
तस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (5th/ablative), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-निपात (conjunction)
अपिalso
अपि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; additive particle
बृहस्पतिःBṛhaspati
बृहस्पतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
बृहस्पतिःBṛhaspati
बृहस्पतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेष-निपात (adversative/emphatic particle)
प्रोवाचtold/declared
प्रोवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; with प्र-
सवित्रेto Savitṛ (the Sun)
सवित्रे:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/dative), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; demonstrative used adjectivally with anantaram
अनन्तरम्after that/thereafter
अनन्तरम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् क्रियाविशेषण-प्रयोग; accusative neuter used adverbially