Shloka 164
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
क्षीरं सुरां च लवणं लाक्षां गन्धं रसं तिलान् एवमादीनि विक्रीणन्घोरे पूयवहे पतेत्
Transliteration
kṣīraṃ surāṃ ca lavaṇaṃ lākṣāṃ gandhaṃ rasaṃ tilān evamādīni vikrīṇanghore pūyavahe patet
Translation
ଯେ ଦୁଧ, ମଦିରା, ଲୁଣ, ଲାକ୍ଷା, ସୁଗନ୍ଧ, ରସ ଓ ତିଳ ଆଦି ବିକ୍ରୟ କରେ, ସେ ଭୟଙ୍କର ପୂୟବହ ନରକରେ ପତିତ ହୁଏ।
Word by Word
क्षीरम्milk
क्षीरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; accusative singular neuter
सुराम्liquor
सुराम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसुरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular feminine
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
लवणम्salt
लवणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलवण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular neuter
लाक्षाम्lac (resin/dye)
लाक्षाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलाक्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular feminine
गन्धम्perfume/fragrance
गन्धम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular masculine
रसम्juice/essence
रसम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular masculine
तिलान्sesame seeds
तिलान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; accusative plural masculine
एवम्-आदीनिsuch and other (things)
एवम्-आदीनि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootएवम् (अव्यय) + आदि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; accusative plural neuter
विक्रीणन्selling
विक्रीणन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवि + क्री (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ-प्रत्यय), प्रथमा एकवचन पुंलिङ्ग; present active participle, nominative singular masculine
घोरेin the terrible (hell)
घोरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; locative singular neuter (used adjectivally)
पूय-वहेin Pūyavaha (the pus-flowing hell)
पूय-वहे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपूय (प्रातिपदिक) + वह (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (पूयस्य वहः/वहः इति); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; locative singular neuter
पतेत्would fall
पतेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; 3rd person singular optative