Shloka 32
Jayā-devāḥ Mantraśarīratvaṃ, Vairāgya, and Brahmā’s Śāpa
The Jayas’ Refusal of Progeny
Devanagari script
वैकुण्ठा नाम ते देवाः पञ्चमस्यान्तरे मानोः / ततस्ते वै पुनर्देवा वैकुण्ठाः प्राप्य चाक्षुषम्
Transliteration
vaikuṇṭhā nāma te devāḥ pañcamasyāntare mānoḥ / tataste vai punardevā vaikuṇṭhāḥ prāpya cākṣuṣam
Translation
ପଞ୍ଚମ ମନୁଙ୍କ ମନ୍ୱନ୍ତରେ ସେ ଦେବମାନେ ‘ବୈକୁଣ୍ଠ’ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ। ପରେ ସେହି ବୈକୁଣ୍ଠ ଦେବମାନେ ଚାକ୍ଷୁଷ ମନ୍ୱନ୍ତରକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
Word by Word
वैकुण्ठाःthe Vaikuṇṭhas
वैकुण्ठाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवैकुण्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध/नामनिर्देश)
TypeIndeclinable
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; नाम-शब्दः (by name)
तेthose
ते:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
देवाःgods
देवाः:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
पञ्चमस्यof the fifth
पञ्चमस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootपञ्चम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
अन्तरेin the manvantara/interval
अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
मानोःof Manu
मानोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
ततःthereafter
ततः:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (thereafter)
तेthose
ते:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक (indeed)
पुनःagain
पुनः:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरावृत्ति (again)
देवाःthe gods
देवाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
वैकुण्ठाः(called) Vaikuṇṭhas
वैकुण्ठाः:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootवैकुण्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
प्राप्यhaving reached
प्राप्य:
Kriya (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र + आप् (धातु) → प्राप्य (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)
चाक्षुषम्(the) Cākṣuṣa (manvantara)
चाक्षुषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचाक्षुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; (मन्वन्तर-नाम)