Diter Vratabhaṅga and Indra’s Intervention (Diti–Kaśyapa Narrative)

Verse 1

सूत उवाच । एष मन्वन्तरे तात सर्गस्स्वारोचिषे स्मृतः । वैवस्वते तु महति वारुणे वितते क्रतौ

စူတက ပြောသည်– «ချစ်သားရေ၊ ဤဖန်ဆင်းခြင်းကို စွာရောစိသ မန်ဝန္တရ၌ ဖြစ်သည်ဟု မှတ်သားကြသည်။ သို့သော် မဟာ ဝိုင်ဝස්ဝတ မန်ဝန္တရ၌၊ ကျယ်ပြန့်စွာ ဆောင်ရွက်သော ဝါရုဏ ယဇ္ဈ၌ (အကြောင်းအရာသည် ထိုသို့ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်သည်)»။

Verse 2

जुह्वानस्य ब्रह्मणो वै प्रजासर्ग इहोच्यते । पूर्वं यानथ ब्रह्मर्षीनुत्पन्नान्सप्त मानसान्

ဤနေရာတွင် ဖန်ဆင်းရှင် ဘြဟ္မာသည် ယဇ္ဈမီးထဲသို့ ဟောမပြုနေစဉ် ပရဇာများ ပေါ်ထွန်းလာပုံကို ဖော်ပြထားသည်။ အရင်ဆုံး စိတ်မှ ပေါက်ဖွားသော ဘြဟ္မရ္ရှီ ခုနစ်ပါးသည် သူ၏ အလိုတော်မှ ထင်ရှားလာကြ၏။

Verse 3

पुत्रान्वै कल्पयामास स्वयमेव पितामहः । तेषां विरोधो देवानां दानवानां महानृषे

အဘိုးတော် (ဗြဟ္မာ) သည် ကိုယ်တိုင်ပင် သားတော်များကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။ ထိုသူတို့ကြောင့်ပင် ဒေဝတားတို့နှင့် ဒာနဝတို့အကြား ကြီးမားသော ရန်ငြိုး ပေါ်ပေါက်လာ၏၊ မဟာရိသီရေ။

Verse 4

दिति विनष्टपुत्रा तु कश्यपं समुपस्थिता । स कश्यपः प्रसन्नात्मा सम्गयगाराधितस्तया

သားများ ပျက်စီးဆုံးရှုံးသွားသော ဒိတိသည် ကശ്യပထံ ချဉ်းကပ်လာ၏။ ကശ്യပသည် စိတ်နှလုံးအေးချမ်း၍ သူမ၏ သင့်လျော်သော တောင်းပန်မှုနှင့် ရိုသေစွာ ဆောင်ရွက်မှုကြောင့် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်တော်မူ၏။

Verse 5

वरेणच्छंदयामास सा च वव्रे वरं तदा । पुत्रमिन्द्रवधार्थाय समर्थममितौजसम्

ပေးမည့် အပေးအယူကြောင့် ပျော်ရွှင်သွားသော သူမသည် ထိုအခါ ဆုတောင်းတစ်ရပ်ကို ရွေးချယ်လေ၏။ အင်ဒြကို သတ်နိုင်လောက်အောင် စွမ်းရည်ပြည့်ဝပြီး တောက်ပမှုနှင့် အင်အား မကန့်သတ်သော သားတော်တစ်ပါးကို တောင်းလေ၏။

Verse 6

स तस्यै च वरं प्रादात्प्रार्थितं सुमहातपाः । ब्रह्मचर्य्यादिनियमं प्राह चैव शतं समाः

တပဿီကြီးသည် သူမ တောင်းဆိုသည့် ဆုတောင်းကို ပေးတော်မူ၏။ ထို့ပြင် ဘြဟ္မစရိယ (သန့်ရှင်းသော ကာမစည်းကမ်း) စသည့် နိယမများကို နှစ်တစ်ရာတိုင်တိုင် စောင့်ထိန်းရမည်ဟုလည်း အမိန့်တော်မူ၏။

Verse 7

धारयामास गर्भं तु शुचिस्सा वरवर्णिनी । ब्रह्मचर्य्यादिनियमं दितिर्दध्रे तथैव वै

သန့်ရှင်း၍ တောက်ပသော မိန်းမမြတ်သည် ကိုယ်ဝန်ကို ခံယူကာ သန္ဓေကို ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ ထို့အတူ ဒိတီလည်း သာသနာတော်အတိုင်း ဗြဟ္မစရိယ (သန့်ရှင်းစည်းကမ်း) မှ စ၍ ဝတ်ပြုသဘောဖြင့် နိယမများကို လိုက်နာခဲ့သည်။

Verse 8

ततस्त्वाधाय सोऽदित्यां गर्भं तं शंसितव्रतः । जगाम कश्यपस्तप्तुं तपस्संहृष्टमानसः

ထို့နောက် ချီးမွမ်းအပ်သော အဓိဋ္ဌာန်၌ တည်ကြည်သော ထိုကဿပသည် အဒိတိ၌ ထိုသန္ဓေကို ထားရှိပြီးလျှင်၊ ဝမ်းမြောက်သောစိတ်ဖြင့် တရားကျင့်ကြံအားထုတ်ရန် ထွက်ခွာသွားလေ၏။

Verse 9

तस्याश्चैवांतरं प्रेप्सुस्सोऽभवत्पाकशासनः । ऊनवर्षे शते चास्या ददर्शान्तरमेव सः

သူမထံ၌ အပြစ်တစ်ခုခုကို ရှာဖွေလိုသောကြောင့် ပါကသာသန (သိကြားမင်း) သည် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့၏။ သို့သော် နှစ်ပေါင်းတစ်ရာနီးပါး ကုန်လွန်သွားသည့်တိုင်အောင် သူမထံ၌ အပြစ်ကင်းစင်သော စင်ကြယ်မှုမှတစ်ပါး အခြားဘာကိုမျှ မမြင်တွေ့ခဲ့ရပေ။

Verse 10

अकृत्वा पादयोः शौचं दितिरर्वाक्शिरास्तदा । निद्रामाहारयामास भाविनोऽर्थस्य गौरवात्

ဒိတိသည် ခြေဆေးခြင်းကို ရှေးဦးစွာမပြုဘဲ၊ ဦးခေါင်းကို မှားယွင်းသောဘက်သို့ လှည့်၍ အိပ်စက်လေ၏။ အကြောင်းမူကား ဖြစ်ပျက်လာတော့မည့် အမှုကိစ္စ၏ လေးလံမှုသည် သူမ၏စိတ်ကို ဖိစီးနှိပ်စက်နေသောကြောင့် ဖြစ်၏။

Verse 11

एतस्मिन्नन्तरे शक्रस्तस्याः कुक्षिं प्रविश्य सः । वज्रपाणिस्तु तं गर्भं सप्तधा हि न्यकृन्तत

ထိုအတောအတွင်း သိကြားမင်းသည် သူမ၏ ဝမ်းဗိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့၏။ ဝရဇိန်လက်နက်ကို ကိုင်ဆောင်ထားသော သိကြားမင်းသည် ထိုသန္ဓေသားကို ခုနစ်ပိုင်း ပိုင်းဖြတ်လေ၏။

Verse 12

स पाट्यमानो गर्भोऽथ वज्रेण प्ररुरोद ह । रुदन्तं सप्तधैकैकं मारोदीरिति तान्पुनः । चकर्त वज्रपाणिस्तान्नेव मम्रुस्तथापि ते

ထိုသန္ဓေကလေးကို ဝဇ္ဇရဖြင့် ထိုးနှက်သော် အလွန်ကျယ်လောင်စွာ ငိုကြွေးလေ၏။ ငိုကြွေးနေစဉ် အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုစီသည် ခုနစ်ပိုင်းစီ ခွဲကွဲသွား၏။ သို့ရာတွင် ဝဇ္ဇရကိုင်သူ အိန္ဒြာက «မငိုနှင့်» ဟုဆိုကာ ထပ်မံ ခွဲဖြတ်သော်လည်း ထိုသူတို့သည် မသေကြသေးလေ။

Verse 13

ते तमूचुः पात्यमानास्सर्वे प्रांजलयो मुने । नो जिघांससि किं शक्र भ्रातरो मरुतस्तव

အို မုနိ၊ သူတို့ကို ထိုးနှက်သတ်ဖြတ်နေစဉ် အားလုံးသည် လက်အုပ်ချီ၍ သူ့အား ပြောကြ၏—“အို သက္ကရာ (အိန္ဒြာ)၊ အဘယ်ကြောင့် ငါတို့ကို သတ်လိုသနည်း။ ငါတို့သည် သင်၏ ညီအစ်ကိုများ—မရုတ်တို့ ဖြစ်ကြ၏။”

Verse 14

इंद्रेण स्वीकृतास्ते हि भ्रातृत्वे सर्व एव च । तत्यजुर्द्दैत्यभावं ते विप्रर्षे शंकरेच्छया

အို ဗြာဟ္မဏ မုနိ၊ သူတို့အားလုံးကို အိန္ဒြာက ညီအစ်ကိုအဖြစ် လက်ခံခဲ့၏။ ထို့နောက် သင်္ကရ၏ အလိုတော်ကြောင့် သူတို့သည် ဒೈತ್ಯသဘောကို စွန့်လွှတ်ကြ၏။

Verse 15

मरुतो नाम ते देवा बभूवुस्तु महाबलाः । खगा एकोनपंचाशत्सहाया वज्रपाणिनः

ထိုဒေဝါတို့သည် မဟာဗလရှိ၍ “မရုတ်” ဟူသော အမည်ဖြင့် ထင်ရှားလာကြ၏။ တောင်ပံရှိသောသူများအဖြစ် သူတို့သည် မိုးကြိုးကိုင်သူ ဝဇ္ရပာဏိ (အိန္ဒြာ) ၏ အဖော် ၄၉ ယောက် ဖြစ်လာကြ၏။

Verse 16

तेषामेव प्रवृद्धानां हरिः प्रादात्प्रजापतिः । क्रमशस्तानि राज्यानि पृथुपूर्वं शृणुष्व तत्

ထိုသူတို့ (မျိုးဆက်) ကြီးထွား၍ ရှင်သန်တိုးတက်လာသောအခါ ဟရီ—အရှင်နှင့် ပ္ရဇာပတိ—က သူတို့၏ အစီအစဉ်တကျ နိုင်ငံများကို ပေးအပ်ခဲ့၏။ ယခု ပೃထုမှ စ၍ ထိုပြည်နယ်များကို နားထောင်လော့။

Verse 17

अरिष्टपुरुषो वीरः कृष्णो जिष्णुः प्रजापतिः । पर्जन्यस्तु धनाध्यक्षस्तस्य सर्वमिदं जगत्

ကိုယ်တော်သည် အောင်နိုင်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ သူရဲကောင်း၊ အသားညိုသောသူ၊ အောင်နိုင်သူနှင့် သတ္တဝါတို့၏ အရှင်သခင်ဖြစ်သည်။ ကိုယ်တော်သည် မိုးနတ်မင်းဖြစ်၍ စည်းစိမ်ဥစ္စာကို အုပ်စိုးသူဖြစ်သည်၊ စင်စစ်အားဖြင့် ဤစကြဝဠာတစ်ခုလုံးသည် ကိုယ်တော်၏ပိုင်ဆိုင်မှုဖြစ်သည်။

Verse 18

भूतसर्गमिमं सम्यगवोचं ते महामुने । विभागं शृणु राज्यानां क्रमशस्तं ब्रुवेऽधुना

အို မဟာမုနိ၊ ဤသတ္တဝါဖန်ဆင်းခြင်းကို သင်အား မှန်ကန်စွာ ငါပြောကြားပြီးပြီ။ ယခု ငါသည် နိုင်ငံနယ်မြေတို့၏ ခွဲဝေသတ်မှတ်မှုကို အစဉ်လိုက် တစ်ဆင့်ချင်း ရှင်းပြမည်ဖြစ်သဖြင့် နားထောင်လော့။

Verse 19

अभिषिच्याधिराज्ये तु पृथुं वैन्यं पितामहः । ततः क्रमेण राज्यानि व्यादेष्टुमुपचक्रमे

ဝေန၏သား ပೃထု ဝိုင်နျကို အဓိရာဇအာဏာသို့ အဘိသိက္ကာဖြင့် တင်မြှောက်ပြီးနောက် ပိတামဟ (ဗြဟ္မာ) သည် အစဉ်လိုက် နိုင်ငံများနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးကို ခွဲဝေသတ်မှတ်ရန် စတင်하였다။

Verse 20

द्विजानां वीरुधां चैव नक्षत्रग्रहयोस्तथा । यज्ञानां तपसां चैव सोमं राज्येऽभ्यषेचयत्

ထိုအခါ သောမကို မင်းအဖြစ် အဘိသေက ပြုတော်မူ၏—နှစ်ကြိမ်မွေးသူတို့၊ အပင်နှင့် ဆေးပင်တို့၊ နက္ခတ်တန်းနှင့် ဂြိုဟ်တို့၊ ထို့အပြင် ယဇ్ఞပူဇာနှင့် တပဿာတို့အပေါ်၌လည်း ဖြစ်၏။

Verse 21

अपां तु वरुणं राज्ये राज्ञां वैश्रवणं प्रभुम् । आदित्यानां तथा विष्णुं वसूनामथ पावकम्

ရေတို့အပေါ် အရှင်မင်းသည် ဝရုဏဖြစ်၏။ မင်းတို့အနက် အရှင်ကြီးသည် ဝိုင်ශ්ရဝဏ (ကုဗေရ) ဖြစ်၏။ အာဒိတျယတို့အနက် ဗိෂ္ဏုဖြစ်၏။ ဝသုတို့အနက် ပာဝက (အဂ္နိ) ဖြစ်၏။

Verse 22

प्रजापतीनां दक्षं तु मरुतामथ वासवम् । दैत्यानां दानवानां च प्रह्लादममितौजसम्

ပရဇာပတိတို့အနက် ဒက္ခကို ခန့်အပ်တော်မူ၏။ မရုတ်တို့အနက် ဝာသဝ (အိန္ဒြ) ကိုလည်း ခန့်အပ်၏။ ထို့ပြင် ဒိုင်တျယနှင့် ဒာနဝတို့အနက် အင်အားမတိုင်းနိုင်သော ပရဟ္လာဒကို တည်ထောင်တော်မူ၏။

Verse 23

वैवस्वतं पितॄणां च यमं राज्येऽभ्यषेचयत् । मातॄणां च व्रतानां च मन्त्राणां च तथा गवाम्

သူသည် ပိတೃများ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) အပေါ် အာဏာစိုးမိုးရန် ဝိုင်ဝස්ဝတ ယမကို အဘိသေက၍ ခန့်အပ်တော်မူ၏။ ထို့အတူ မာတೃဒေဝီများ၊ ဝရတနှင့် အကျင့်အထုံးများ၊ မန္တရများနှင့် နွားအစုတို့အပေါ်လည်း အုပ်ထိန်းအာဏာကို ခန့်ထားတော်မူ၏။

Verse 24

यक्षाणां राक्षसानां च पार्थिवानां तथैव च । सर्वभूतपिशाचानां गिरिशं शूलपाणिनम्

သူသည် ယက္ခများနှင့် ရာက္ခသများ၏ အရှင်ဖြစ်တော်မူသကဲ့သို့ မြေကြီးပေါ်ရှိ မင်းများ၏ အရှင်လည်း ဖြစ်တော်မူ၏။ သတ္တဝါအားလုံးနှင့် ပိသာစများအပေါ်တွင်လည်း အာဏာရှိတော်မူပြီး—တောင်တော်အရှင် ဂိရိရှ၊ လက်၌ သုံးခွတံ (ตรีศูล) ကို ကိုင်ဆောင်တော်မူသူ ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 25

शैलानां हिमवन्तं च नदीनामथ सागरम् । मृगाणामथ शार्दूलं गोवृषं तु गवामपि

တောင်တန်းတို့အနက် ဟိမဝန်တောင်ကို အမြင့်မြတ်ဆုံးအဖြစ် သတ်မှတ်တော်မူ၏။ မြစ်တို့အနက် သမုဒ္ဒရာကို အဆုံးစွန်သော အစုဆောင်းရာအဖြစ် ထားတော်မူ၏။ တိရစ္ဆာန်တို့အနက် ကျားသည် အထက်မြတ်ဆုံးဖြစ်ပြီး၊ နွားအစုတို့အနက်လည်း နွားထီး (ဝೃષಭ) သည် ထင်ရှားအမြင့်ဆုံး ဖြစ်၏။

Verse 26

वनस्पतीनां वृक्षाणां वटं राज्येऽभ्यषेचयत् । इति दत्तं प्रजेशेन राज्यं सर्वत्र वै क्रमात्

အပင်ပေါင်းနှင့် သစ်ပင်တို့အနက် ပရဇာပတိသည် ဗဋ (ဘန်ယန်) သစ်ပင်ကို မင်းအဖြစ် အဘိသေက၍ ခန့်အပ်တော်မူ၏။ ထို့ကြောင့် သတ္တဝါတို့၏ အရှင်က အစဉ်အလာတကျ နေရာတိုင်းတွင် အာဏာကို ပေးအပ်တော်မူ၍၊ တစ်ဦးချင်းစီသည် မိမိအတွက် သတ်မှတ်ထားသော နယ်ပယ်ကို ရရှိကြ၏။

Verse 27

पूर्वस्यां दिशि पुत्रं तु वैराजस्य प्रजापतेः । स्थापयामास सर्वात्मा राज्ये विश्वपतिर्विभुः

အရှေ့ဘက်ဦးတည်ရာတွင် စကြဝဠာ၏ အရှင်ကြီး၊ သတ္တဝါအားလုံး၏ အတ္တမ၊ အလုံးစုံကို ဖြန့်ကျက်တော်မူသော မဟာဗိဘုသည် ပရဇာပတိ ဝိုင်ရာဇ၏ သားကို အာဏာပိုင်အဖြစ် တင်မြှောက်၍ ထိုဦးတည်ရာကို အုပ်ချုပ်စေတော်မူ၏။

Verse 28

तथैव मुनिशार्दूल कर्दमस्य प्रजापतेः । दक्षिणस्यां तथा पुत्रं सुधन्वानमचीक्लृपत्

အို မုနိတို့၏ ကျားကြီးရေ၊ ထိုနည်းတူပင် ပ္ရဇာပတိ ကර්ဒမ သည် ဒက္ခိဏာ မှတစ်ဆင့် စုဓန္ဝာန် ဟူသော သားတစ်ယောက်ကို မွေးဖွားစေ하였다။

Verse 29

पश्चिमायां दिशि तथा रजसः पुत्रमच्युतम् । केतुमन्तं महात्मानं राजानं व्यादिशत्प्रभुः

ထိုနည်းတူပင် အနောက်ဘက်၌ သခင်တော်သည် ရဇသ၏ မလဲမခွာ (အချျုတ) သားတော် မဟာအတ္မာ ကေတုမာန် ကို မင်းအဖြစ် ခန့်အပ်တော်မူ၏။

Verse 30

तथा हिरण्यरोमाणं पर्जन्यस्य प्रजापतेः । उदीच्यां दिशि राजानं दुर्धर्षं सोऽभ्यषेचयत्

ထိုနည်းတူပင် မြောက်ဘက်၌ ပ္ရဇာပတိ ပර්ဇန္ယ၏ သား ဟိရဏ္ယရောမာ ကို မအနိုင်ယူနိုင်သော မင်းအဖြစ် အဘိသေက ပေးတော်မူ၏။

Verse 31

तस्य विस्तारमाख्यातं पृथोर्वेन्यस्य शौनक । महर्ध्ये तदधिष्ठानं पुराणे परिकीर्तितम्

အို ရှောနကာ၊ ထိုအကြောင်းအရာ၏ အသေးစိတ်ကို ဝေန၏ သား ပೃထု နှင့် ဆက်စပ်၍ ပုရာဏ၌ ရှင်းလင်းဖော်ပြထားပြီး၊ အလွန်မြတ်နိုးကာ အထူးကောင်းမြတ်သည့် သန့်ရှင်းသော အဓိဋ္ဌာန (အခြေစိုက်ရာ) ကိုလည်း ထိုနေရာ၌ ကြေညာထားသည်။

Verse 33

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्यामुमासंहितायां सर्गवर्णनं नाम त्रयस्त्रिंशत्तमोध्यायः

ဤသို့ဖြင့် သန့်ရှင်းမြတ်သော «သီဝ မဟာပုရာဏ» ၏ ပဉ္စမအပိုင်း «ဥမာသံဟိတာ» တွင် «ဖန်ဆင်းခြင်းဖော်ပြချက်» ဟူသော အမည်ရှိ သုံးဆယ့်သုံးမြောက် အခန်း ပြီးဆုံး၏။