Adhyaya 25
Kotirudra SamhitaAdhyaya 2558 Verses

गौतमविघ्नप्रकरणम् (Episode of Obstacles to Gautama; Gaṇeśa’s Appearing Through Misguided Worship)

ဤအဓ್ಯಾಯကို စူတက ပြောကြားသည်။ ဂေါတမ၏ တပသီဘဝကို လူမှုသံသယနှင့် အခမ်းအနားဆန်သော စိတ်လှုပ်ရှားမှုတို့က “အတုလုပ်သော အတားအဆီး”(ဝိဃ္န) များ ဖြစ်စေသည့် အကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဂေါတမ၏ တပသီသင်တန်းသားများက ကမဏ္ဍလုများဖြင့် ရေယူရန် သွားရာတွင် ရှိပတနီများနှင့် တွေ့ပြီး သူတို့က ရေယူခွင့်အရင်ဆုံးဟု ဆိုကာ ဆူပူတားမြစ်သည်။ သင်တန်းသားများ ပြန်လည်တင်ပြသော် တပသဝိနီတစ်ဦးက ရေကို ပေး၍ ဂေါတမ၏ နေ့စဉ်ဝတ်ပြုမှု ဆက်လက်နိုင်သည်။ ထိုရှိပတနီများက ဒေါသနှင့် ကောက်ကျစ်သောစိတ်ဖြင့် အဖြစ်အပျက်ကို လွဲမှားစွာ ပြောကာ မိမိတို့၏ ရှိများထံ တင်ပြသည်။ ဘာဝိကမ္မ၏ အားကြောင့် ရှိကြီးများက ဂေါတမကို ဒေါသထွက်၍ အတားအဆီးဖန်တီးရန် မင်္ဂလာအတွက်မဟုတ်ဘဲ တားဆီးရန်အတွက် ဂဏေရှကို အလွန်အကျွံ ပူဇော်ကြသည်။ ဂဏေရှဝရ ပေါ်ထွန်းလာ၍ ကျေနပ်ကာ ဆုတောင်းပေးသဖြင့် ပူဇော်ပုံစံမှန်သော်လည်း စင်ကလ္ပနှင့် စိတ်ရည်ရွယ်ချက် မကောင်းလျှင် အကျိုးအနက်ကွဲပြားနိုင်ကြောင်း သင်ခန်းစာတစ်ရပ်ကို ထူထောင်သည်။

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच । कदाचिद्गौतमेनैव जलार्थं प्रेषिता निजाः । शिष्यास्तत्र गता भक्त्या कमंडलुकरा द्विजाः

စူတက ပြော၏။ တစ်ခါတစ်ရံ ဂေါတမသည် ရေယူရန် မိမိ၏ တပည့်များကို စေလွှတ်하였다။ ထိုနှစ်ကြိမ်မွေး (ဒွိဇ) ကျောင်းသားတပည့်များသည် ဘက္တိဖြင့် သွားကြ၍ လက်ထဲတွင် ကမဏ္ဍလု (ရေအိုး) ကို ကိုင်ဆောင်ထားကြ၏။

Verse 2

शिष्याञ्जलसमीपे तु गतान्दृष्ट्वा न्यषेधयन् । जलार्थमगतांस्तत्र चर्षिपत्न्योप्यनेकशः

တပည့်များ ရေအနီးသို့ လာရောက်လာသည်ကို မြင်သော် သူက တားဆီး하였다။ ထိုနေရာ၌ ရေရှာရန် လာကြသော ရသီတို့၏ ဇနီးများလည်း အများအပြား တားဆီးခံရကြ၏။

Verse 3

ऋषिपत्न्यो वयं पूर्वं ग्रहीष्यामो विदूरतः । पश्चाच्चैव जलं ग्राह्यमित्येवं पर्यभर्त्सयन्

“ကျွန်မတို့သည် ရသီတို့၏ ဇနီးများ ဖြစ်သည်။ အဝေးမှပင် ကျွန်မတို့က အရင်ယူမည်။ ထို့နောက်မှသာ ရေကို ယူသင့်သည်” ဟုဆိုကာ သူတို့ကို ဆူပူကဲ့ရဲ့ကြ၏။

Verse 4

परावृत्य तदा तैश्च ऋषिपत्न्यै निवेदितम् । सा चापि तान्समादाय समाश्वास्य च तैः स्वयम्

ထို့နောက် သူတို့သည် ပြန်လှည့်၍ ရှင်တော်တို့၏ ဇနီးထံသို့ အကြောင်းအရာကို တင်ပြလေ၏။ ထိုမိန်းမသည်လည်း သူတို့ကို မိမိအနားသို့ ခေါ်ယူကာ မိမိ၏ စကားဖြင့်ပင် နှစ်သိမ့်ပေးလေ၏။

Verse 5

जलं नीत्वा ददौ तस्मै गौतमाय तपस्विनी । नित्यं निर्वाहयामास जलेन ऋषिसत्तमः

တပသ္စဝီ မိန်းမသည် ရေကို ယူဆောင်လာ၍ ဂေါတမထံ ပူဇော်ပေးလေ၏။ ထိုအခါ ရှင်တော်အထွဋ်အမြတ်သည် ထိုရေဖြင့် နေ့စဉ်ဝတ္တရားများကို အစဉ်မပြတ် ဆောင်ရွက်လေ၏။

Verse 6

ताश्चैवमृषिपत्न्यस्तु क्रुद्धास्तां पर्यभर्त्सयन् । परावृत्य गतास्सर्वास्तूटजान्कुटिलाशयाः

ထိုသို့ဖြစ်ရာ ရှင်တော်တို့၏ ဇနီးများသည် ဒေါသထွက်ကာ သူမကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆဲဆိုကြလေ၏။ ထို့နောက် အားလုံး ပြန်လှည့်ထွက်ခွာသွားကြပြီး အာရှရမ်မိန်းမများသည် စိတ်ကောက်ကွေ့သော အကြံအစည်ကို နှလုံးထဲတွင် ထားရှိလေ၏။

Verse 7

स्वाम्यग्रे विपरीतं च तद्वृत्तं निखिलं ततः । दुष्टाशयाभिः स्त्रीभिश्च ताभिर्वै विनिवेदितम्

ထို့နောက် သူတို့၏ ဆရာရှင်တော်ရှေ့တွင် မကောင်းသော စိတ်ထားရှိသည့် မိန်းမများက ဖြစ်ရပ်အားလုံးကို လွဲမှားကာ ဆန့်ကျင်သဘောဖြင့် တင်ပြလေ၏။

Verse 8

अथ तासां वचः श्रुत्वा भाविकर्मवशात्तदा । गौतमाय च संकुद्धाश्चासंस्ते परमर्षयः

ထိုစကားတို့ကို ကြားသိပြီးနောက်၊ ထိုအခါ ကံကြမ္မာ၏ အင်အားကြောင့် လှုံ့ဆော်ခံရသဖြင့် မဟာရသီတို့သည် ဂေါတမကို ဒေါသထွက်ကာ အပြစ်တင်၍ ပြောဆိုကြ၏။

Verse 9

विघ्नार्थं गौतमस्यैव नानापूजोपहारकैः । गणेशं पूजयामासुस्संकुद्धास्ते कुबुद्धयः

ဂေါတမတစ်ဦးတည်းကို အတားအဆီး ဖြစ်စေလိုသဖြင့်၊ စိတ်မကောင်းသော ထိုလူတို့သည် ဒေါသထွက်လျက် ပူဇော်ပွဲအမျိုးမျိုးနှင့် ပူဇော်သကာအမျိုးမျိုးဖြင့် ဂဏေရှကို ပူဇော်ကြ하였다။

Verse 10

आविर्बभूव च तदा प्रसन्नो हि गणेश्वरः । उवाच वचनं तत्र भक्ताधीनः फलप्रदः

ထိုအခါ ဂဏတို့၏ အရှင် ဂဏေရှဝရသည် အလွန်နှစ်သက်ပျော်ရွှင်လျက် ထိုနေရာ၌ ပေါ်ထွန်းလာပြီး၊ ဘက္တ၏ ချစ်ခင်သဒ္ဓါပေါ် မူတည်ကာ အကျိုးफल ပေးတော်မူသော အရှင်သည် ထိုနေရာ၌ စကားတော် မိန့်ကြား하였다။

Verse 11

गणेश उवाच । प्रसन्नोऽस्मि वरं ब्रूत यूयं किं करवाण्यहम् । तदीयं तद्वचः श्रुत्वा ऋषयस्तेऽबुवंस्तदा

ဂဏေရှက မိန့်တော်မူသည်။ «ငါ စိတ်နှစ်သက်ပြီ။ ဆုတောင်းပေးပါ—သင်တို့အတွက် ငါ ဘာလုပ်ပေးရမလဲ» ဟု။ ထိုစကားကို ကြားသော် ရှင်ရသီတို့က ထိုခဏ၌ ပြန်လည်ဆိုကြ၏။

Verse 12

ऋषय ऊचुः । त्वया यदि वरो देयो गौतमस्स्वाश्रमाद्बहिः । निष्कास्यं नो ऋषिभिः परिभर्त्स्य तथा कुरु

ရသီတို့က ဆိုကြသည်။ «သင်က ဆုတောင်းပေးမည်ဆိုလျှင် ဂေါတမကို သူ့အာရှရမ်မှ အပြင်သို့ ထုတ်ပယ်စေပါ။ ငါတို့ ရသီတို့က ထုတ်ပယ်၍ ပြစ်တင်ကြမည်—ထိုနည်းအတိုင်း ပြုလုပ်ပါ» ဟု။

Verse 13

सूत उवाच । स एवं प्रार्थितस्तैस्तु विहस्य वचनं पुनः । प्रोवाचेभमुखः प्रीत्या बोधयंस्तान्सतां गतिः

စူတက ဆိုသည်။ ထိုသို့ သူတို့က တောင်းပန်သဖြင့် သူသည် ပြုံး၍ ပျော်ရွှင်စွာ စကားကို ထပ်မံ မိန့်ကြား၏။ သီလရှိသူတို့၏ အားကိုးရာ၊ မှန်ကန်သော လမ်းကြောင်းဖြစ်သော ထိုမြတ်သူက မေတ္တာဖြင့် သူတို့ကို သင်ကြားပေး၏။

Verse 14

गणेश उवाच । श्रूयतामृषयस्सर्वे युक्तं न क्रियतेऽधुना । अपराधं विना तस्मै क्रुध्यतां हानिरेव च

ဂဏေရှက မိန့်တော်မူ၏— «ရဟန်းမုနိအပေါင်းတို့ နားထောင်ကြပါ။ ယခုအခါ သင့်လျော်သောအရာကို မပြုလုပ်ကြတော့။ သူ့ဘက်မှ အပြစ်မရှိသော်လည်း သူ့အပေါ် ဒေါသကို ချထားကြသည်—အဆုံးတွင် ထိခိုက်ပျက်စီးခြင်းသာ ဖြစ်လိမ့်မည်»။

Verse 15

उपस्कृतं पुरा यैस्तु तेभ्यो दुःखं हितं न हि । यदा च दीयते दुःखं तदा नाशो भवेदिह

ယခင်က ဂုဏ်ပြုကာ ကောင်းစွာပြုစုခံရသူတို့အပေါ် နာကျင်မှုကို ပေးခြင်းသည် အကျိုးမရှိ။ ဒုက္ခကို ပေးသည့်အခါ ဤလောက၌ ပျက်စီးခြင်းသည် မလွဲမသွေ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။

Verse 16

ईदृशं च तपः कृत्वा साध्यते फलमुत्तमम् । शुभं फलं स्वयं हित्वा साध्यते नाहितं पुनः

ဤသို့သော တပဿာ (အာစီတပ) ကို ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော အကျိုးဖလကို ရရှိသည်။ သို့သော် မိမိကိုယ်တိုင် ကောင်းမြတ်သည့် ဖလကို စွန့်လွှတ်လျှင် ထပ်မံ၍ အကျိုးမရှိသောအရာကိုသာ ရရှိမည်။

Verse 17

सूत उवाच । इत्येवं वचनं श्रुत्वा तस्य ते मुनिसत्तमाः । बुद्धिमोहं तदा प्राप्ता इदमेव वचोऽब्रुवन्

စူတက ပြော၏— «ထိုသို့ သူ၏စကားကို ကြားပြီးနောက်၊ ထိုမုနိအမြတ်တို့သည် ဉာဏ်အမြင် မောဟဖြစ်ကာ၊ ပြန်လည်တုံ့ပြန်၍ ဤစကားတို့ကို ဆိုကြ၏»။

Verse 18

ऋषय ऊचुः । कर्तव्यं हि त्वया स्वामिन्निदमेव न चान्यथा । इत्युक्तस्तु तदा देवो गणेशो वाक्यमब्रवीत्

ရဟန်းမုနိတို့က ဆိုကြ၏— «အရှင်ဘုရား၊ ဤကိစ္စကို သင်ပင် ပြုလုပ်ရမည်၊ ဤသို့သာ ဖြစ်ရမည်၊ အခြားမဟုတ်။» ထိုသို့ ပြောဆိုခံရသော် နတ်တော် ဂဏေရှက ပြန်လည် မိန့်တော်မူ၏။

Verse 19

गणेश उवाच । असाधुस्साधुतां चैव साधुश्चासाधुतां तथा । कदाचिदपि नाप्नोति ब्रह्मोक्तमिति निश्चितम्

ဂဏေရှက မိန့်တော်မူသည်။ «အကျင့်မကောင်းသူသည် အမှန်တကယ် သာဓုဖြစ်ခြင်းကို မရနိုင်၊ သာဓုလည်း အကျင့်မကောင်းသို့ မကျရောက်။ ဤသည်မှာ ဘြဟ္မာမိန့်တော်မူသကဲ့သို့ အတည်ဖြစ်သည်။»

Verse 20

यदा च भवतां दुःखं जातं चानशनात्पुरा । तदा सुखं प्रदत्तं वै गौतमेन महर्षिणा

အတိတ်ကာလ၌ သင်တို့သည် အစာမစားခြင်းကြောင့် ဒုက္ခဖြစ်ပေါ်လာသောအခါ၊ မဟာရိသိ ဂေါတမက သင်တို့အား သက်သာချမ်းသာမှုနှင့် သက်သာရာကို အမှန်တကယ် ပေးအပ်ခဲ့သည်။

Verse 21

इदानीं वै भवद्भिश्च तस्मै दुःखं प्रदीयते । नेतद्युक्ततमं लोके सर्वथा सुविचार्यताम्

ယခုအခါ သင်တို့၏ အပြုအမူကြောင့် သူ့အပေါ် ဒုက္ခကို ပေးအပ်နေကြသည်။ ဤသည်မှာ လောက၌ အလွန်မသင့်တော်သော လမ်းစဉ်ဖြစ်သဖြင့် အစုံအလင် စဉ်းစားသုံးသပ်ကြလော့။

Verse 22

स्त्रीबलान्मोहिता यूयं न मे वाक्यं करिष्यथ । एतद्धिततमं तस्य भविष्यति न संशयः

မိန်းမ၏ အင်အားကြောင့် မောဟဖြစ်နေသဖြင့် သင်တို့သည် ငါ၏ အမိန့်ကို မလိုက်နာကြလိမ့်မည်။ သို့သော် သံသယမရှိ—ဤအရာသည် နောက်ဆုံးတွင် သူ့အတွက် အကြီးမားဆုံး အကျိုးကောင်း ဖြစ်လာလိမ့်မည်။

Verse 23

पुनश्चायमृषिश्रेष्ठो दास्यते वस्सुखं ध्रुवम् । तारणं न च युक्तं स्याद्वरमन्यं वृणीत वै

ထပ်မံ၍ ဤအရှင်ရသီအထူးမြတ်သည် သင်အား အမှန်တကယ် ပျော်ရွှင်ချမ်းသာကို ပေးတော်မူလိမ့်မည်။ သို့သော် တိုက်ရိုက်ကယ်တင်၍ ကူးမြောက်စေခြင်းသည် မသင့်တော်သဖြင့် အခြားကောင်းချီးတစ်ပါးကို ရွေးချယ်လော့။

Verse 24

सूत उवाच । इत्येवं वचनं तेन गणेशेन महात्मना । यद्यप्युक्तमृषिभ्यश्च तदप्येते न मेनिरे

စူတာက ပြောသည်—ဤသို့ မဟာအတ္တမန် ဂဏေရှက ထိုစကားကို ဆိုခဲ့သည်။ သို့ရာတွင် ရှင်ရသီတို့အား ပြောခဲ့သော်လည်း သူတို့သည် ထိုစကားကို မလက်ခံကြ။

Verse 25

इति श्रीशिवमहापुराणे चतुर्थ्यां कोटिरुद्रसंहितायां गौतमव्यवस्थावर्णनं नाम पंचविंशोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် သီရိ ရှိဝ မဟာပုရာဏ၏ စတုတ္ထပိုင်း၊ ကိုဋိရုဒြ သံဟိတာအတွင်းရှိ «ဂေါတမ၏ စည်းကမ်းသတ်မှတ်ချက် ဖော်ပြခြင်း» ဟူသော အခန်း (၂၅) သည် အဆုံးသတ်လေ၏။

Verse 26

गणेश उवाच । भवद्भिः प्रार्थ्यते यच्च करिष्येऽहं तथा खलु । पश्चाद्भावि भवेदेव इत्युक्त्वांतर्दधे पुनः

ဂဏေရှက မိန့်တော်မူသည်— «သင်တို့က တောင်းပန်ထားသမျှကို ငါ အမှန်တကယ် ဆောင်ရွက်ပေးမည်။ အချိန်တန်လျှင် မလွဲမသွေ ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်» ဟု မိန့်ပြီးနောက် ထပ်မံ၍ မျက်စိရှေ့မှ ပျောက်ကွယ်သွားလေ၏။

Verse 27

गौतमस्स न जानाति मुनीनां वै दुराशयम् । आनन्दमनसा नित्यं पत्न्या कर्म चकार तत्

ဂေါတမမုနိသည် မုနိတို့၏ အလွန်ဆိုးယုတ်သော ရည်ရွယ်ချက်ကို မသိမြင်ခဲ့။ စိတ်နှလုံး အမြဲပျော်ရွှင်အေးချမ်းလျက် မိမိဇနီးနှင့်အတူ ထိုဝန်ဆောင်မှုကို ဆက်လက်ပြုလုပ်လေ၏။

Verse 28

तदन्तरे च यज्जातं चरितं वरयोगतः । तद्दुष्टर्षिप्रभावात्तु श्रूयतां तन्मुनीश्वराः

အို မုနိအရှင်မြတ်တို့၊ အကြားကာလ၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သမျှကို ယခု နားထောင်ကြပါ။ ထိုအရာသည် ကောင်းချီးပေးသော ယောဂ၏ အင်အားကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ အမှန်တကယ်တော့ ထိုဆိုးယုတ်သော ရိရှီ၏ သက်ရောက်မှုကြောင့်ပင် ဖြစ်လာခြင်းဖြစ်သည်။

Verse 29

गौतमस्य च केदारे तत्रासन्व्रीहयो यवाः । गणेशस्तत्र गौर्भूत्वा जगाम किल दुर्बला

ဂေါတမ၏ ကေဒါရ လယ်ကွင်းတွင် ဆန်နှင့် မုယော ရှိ၏။ ထိုနေရာ၌ ဂဏေရှသည် နွားပုံစံသို့ ပြောင်းလဲကာ အားနည်းသကဲ့သို့ လှည့်လည်သွားလာခဲ့သည်။

Verse 30

कंपमाना च सा गत्वा तत्र तद्वरयोगतः । व्रीहीन्संभक्षयामास यवांश्च मुनिसत्तमाः

သူမသည် တုန်လှုပ်ကာ ထိုနေရာသို့ သွား၏။ ထိုကောင်းချီး၏ အာနုභာဝကြောင့်၊ အို မုနိအမြတ်တို့၊ ဆန်စေ့များနှင့် မုယောကိုလည်း စတင်စားသောက်လေသည်။

Verse 31

एतस्मिन्नन्तरे दैवाद्गौतमस्तत्र चागतः । स दयालुस्तृणस्तंम्बैर्वारयामास तां तदा

ထိုအချိန်အတွင်း ဘုရားသခင်၏ စီမံကိန်းကြောင့် ဂေါတမသည် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာ၏။ စိတ်ကရုဏာရှိသူဖြစ်သဖြင့် ထိုအခါ မြက်တုံးများဖြင့် သူမကို ချက်ချင်းတားဆီးလေသည်။

Verse 32

तृणस्तंबेन सा स्पृष्टा पपात पृथिवीतले । मृता च तत्क्षणादेव तदृषेः पश्यतस्तदा

မြက်တံတစ်ချောင်းသာ ထိမိသဖြင့် သူမသည် မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျသွား၏။ ထိုအချိန်တင်ပင် သူမသည် သေဆုံးသွားပြီး၊ ထိုရိရှီ၏ မျက်စိရှေ့တွင်ပင် ဖြစ်လေသည်။

Verse 33

ऋषयश्छन्नरूपास्ते ऋषिपत्न्यस्तथाशुभाः । ऊचुस्तत्र तदा सर्वे किं कृतं गौतमेन च

ထို့နောက် မိမိတို့၏ အမှန်ရုပ်ကို ဖုံးကွယ်ထားသော ရှိသီတို့နှင့် မကောင်းသောစိတ်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ခံရသော ရှိသီမယားတို့သည် ထိုနေရာ၌ အားလုံးတပြိုင်နက် ပြောကြ၏—“ဂေါတမက အဘယ်အရာကို ပြုလုပ်ခဲ့သနည်း?”

Verse 34

गौतमोऽपि तथाहल्यामाहूयासीत्सुविस्मितः । उवाच दुःखतो विप्रा दूयमानेन चेतसा

ထို့နောက် ဂေါတမသည် အဟလျာကို ခေါ်ယူကာ အလွန်အံ့ဩသွား၍ ရပ်နေ၏။ ဝမ်းနည်းပူလောင်သော စိတ်နှလုံးဖြင့် ထိုဗြာဟ္မဏသည် ပြောဆိုလေ၏။

Verse 35

गौतम उवाच । किं जातं च कथं देवि कुपितः परमेश्वरः । किं कर्तव्यं क्व गन्तव्यं हत्या च समुपस्थिता

ဂေါတမက ပြော၏—“ဒေဝီ၊ ဘာဖြစ်ပွားသနည်း၊ ဘယ်လိုဖြစ်သနည်း။ အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင် (ပရမေရှွရ) သည် အဘယ်ကြောင့် မနာလိုဒေါသထွက်သနည်း။ ယခု ဘာလုပ်ရမည်၊ ဘယ်သို့ သွားရမည်၊ သတ်ဖြတ်မှု၏ အပြစ် (ဟတ္ယာ) သည် မည်သို့ ငါတို့ရှေ့၌ ရောက်နေသနည်း?”

Verse 36

सूत उवाच एतस्मिन्नन्तरे विप्रो गौतमं पर्यभर्त्सयन् । विप्रपत्न्यस्तथाऽहल्यां दुर्वचोभिर्व्यथां ददुः

စူတက ပြော၏—“ထိုအချိန်အတွင်း ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးက ဂေါတမကို ဆဲဆိုကဲ့ရဲ့လေ၏။ ထို့ပြင် ဗြာဟ္မဏမယားတို့သည်လည်း အဟလျာကို ကြမ်းတမ်း၍ ထိခိုက်စေသော စကားများဖြင့် နာကျင်စေကြ၏။”

Verse 37

दुर्बुद्धयश्च तच्छिष्यास्सुतास्तेषां तथैव च । गौतम परिभर्त्स्यैव प्रत्यूचुर्धिग्वचो मुहुः

မကောင်းသောစိတ်ရှိသူတို့သည်—သူတို့၏တပည့်များနှင့် ထိုနည်းတူ သားများပါ—ဂေါတမကို အပြစ်တင်ကဲ့ရဲ့၍ မထီမဲ့မြင်သောစကားများဖြင့် မကြာခဏ ပြန်လှန်ပြောဆိုကြ၏။

Verse 38

ऋषय ऊचुः । मुखं न दर्शनीयं ते गम्यतां गम्यतामिति । दृष्ट्वा गोघ्नमुखं सद्यस्सचैलं स्नानमाचरेत्

ရိရှီတို့က ဆိုကြသည်—“သင်၏မျက်နှာကို မပြသင့်၊ သွားလော့ သွားလော့!” နွားသတ်သူ၏မျက်နှာကို မြင်လျှင် ချက်ချင်း အဝတ်မချွတ်ဘဲပင် ရေချိုးသန့်စင်ရမည်။

Verse 39

यावदाश्रममध्ये त्वं तावदेव हविर्भुजः । पितरश्च न गृह्णंति ह्यस्मद्दत्तं हि किञ्चन

အာရှရမအတွင်း၌ သင်ရှိနေသမျှကာလပတ်လုံး သင်သည် ဟဝိစ် (ပူဇော်သကာ) ကို စားသုံးသူပင် ဖြစ်၏။ ထို့ပြင် ပိတရ် (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) တို့သည် ကျွန်ုပ်တို့ပေးအပ်သော အရာတစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မလက်ခံကြ။

Verse 40

तस्माद्गच्छान्यतस्त्वं च परिवारसमन्वितः । विलम्बं कुरु नैव त्वं धेनुहन्पापकारक

ထို့ကြောင့် သင်သည် သင်၏အဖော်အပါများနှင့်အတူ ဤနေရာမှ ချက်ချင်း ထွက်ခွာ၍ အခြားနေရာသို့ သွားလော့။ မနှောင့်နှေးနှင့်—နွားသတ်သူ၊ အပြစ်ကို ဖြစ်စေသူရေ။

Verse 41

सूत उवाच । इत्युक्त्वा ते च तं सर्वे पाषाणैस्समताडयन् । व्यथां ददुरतीवास्मै त्वहल्यां च दुरुक्तिभिः

စူတာက ပြောသည်—ထိုသို့ ပြောပြီးနောက် သူတို့အားလုံးက ကျောက်ခဲများဖြင့် တစ်ပြိုင်နက် ထိုးနှက်ကြ၏။ သူ့အား အလွန်ပြင်းထန်သော နာကျင်မှုကို ပေးကြပြီး၊ အဟလျာကိုလည်း ကြမ်းတမ်းသော စကားဆိုးများဖြင့် နှိပ်စက်ကြ၏။

Verse 42

ताडितो भर्त्सितो दुष्टैर्गौतमो गिरमब्रवीत् । इतो गच्छामि मुनयो ह्यन्यत्र निवसाम्यहम्

မကောင်းသူတို့၏ ရိုက်နှက်ခြင်းနှင့် ပြင်းထန်စွာ ဆဲဆိုရှုတ်ချခြင်းကို ခံရသော်လည်း မုနိ ဂေါတမ သည် ဤသို့ မိန့်ကြား၏။ «အို မုနိတို့၊ ငါသည် ဤနေရာမှ ထွက်ခွာမည်၊ အခြားနေရာတွင် နေထိုင်မည်»။

Verse 43

इत्युक्त्वा गौतमस्तस्मात्स्थानाच्च निर्गतस्तदा । गत्वा क्रोशं तदा चक्रे ह्याश्रमं तदनुज्ञया

ဤသို့ဆိုပြီးနောက် ဂေါတမသည် ထိုနေရာမှ ထွက်ခွာသွား၏။ သူမ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် တစ်ကရိုးသာ အကွာသို့ သွားကာ ထိုနေရာတွင် အာရှရမ်တစ်ခု တည်ထောင်လေ၏။

Verse 44

यावच्चैवाभिशापो वै तावत्कार्य्यं न किंचन । न कर्मण्यधिकारोऽस्ति दैवे पित्र्येऽथ वैदिके

အပြစ်ဒဏ်သည် အာဏာရှိနေသမျှကာလပတ်လုံး မည်သည့်အလုပ်မျှ မစတင်ရ; ဒေဝတားပူဇာ၊ ပိတೃကရမ၊ သို့မဟုတ် ဝေဒိကကာရျများကို ဆောင်ရွက်ခွင့် မရှိချေ။

Verse 45

मासार्धं च ततो नीत्वा मुनीन्संप्रार्थयत्तदा । गौतमो मुनिवर्य्यस्स तेन दुःखेन दुखितः

ထို့နောက် လဝက်ခန့် ကာလကုန်လွန်သွားပြီးနောက် မုနိအထွဋ် ဂေါတမသည် ထိုဒုက္ခကြောင့် စိတ်နာကျင်လျက် မုနိများထံ သွားရောက်ကာ အလွန်တောင်းပန်လေ၏။

Verse 46

गौतम उवाच । अनुकंप्यो भवद्भिश्च कथ्यतां क्रियते मया । यथा मदीयं पापं च गच्छत्विति निवेद्यताम्

ဂေါတမက ပြောသည်—«ကရုဏာဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို သင်ကြားပေးပါ။ လုပ်ရမည့်အရာရှိသမျှကို ကျွန်ုပ် လုပ်ပါမည်။ ကျွန်ုပ်၏ အပြစ်ပေါ်ပင် ပျောက်ကွယ်သွားစေရန် နည်းလမ်းကို မိန့်ကြားပါ»။

Verse 47

सूत उवाच । इत्युक्तास्ते तदा विप्रा नोचुश्चैव परस्परम् । अत्यंतं सेवया पृष्टा मिलिता ह्येकतस्स्थिताः

စူတက ပြောသည်—ထိုသို့ ပြောဆိုခံရသောအခါ ဗြာဟ္မဏ ရှင်သန့်များသည် အချင်းချင်း မပြောကြားကြ။ အလွန်အမင်း ဂုဏ်ပြုလေးစားမှုနှင့် ဝန်ဆောင်မှုဖြင့် မေးမြန်းခံရသဖြင့် သူတို့သည် စုဝေးကာ တစ်နေရာတည်းတွင် ရပ်တည်နေကြ၏။

Verse 48

गौतमो दूरतः स्थित्वा नत्वा तानृषिसत्तमान् । पप्रच्छ विनयाविष्टः किं कार्यं हि मयाधुना

ဂေါတမသည် အဝေးမှ လေးစားစွာ ရပ်နေ၍ ထိုအရှင်ရသီမြတ်များကို ဦးချကန်တော့၏။ နှိမ့်ချမှုဖြင့် ပြည့်ဝလျက် “ယခု ကျွန်ုပ် ဘာကို လုပ်သင့်ပါသနည်း” ဟု မေးလေ၏။

Verse 49

इत्युक्ते मुनिना तेन गौतमेन महात्मना । मिलितास्सकलास्ते वै मुनयो वाक्यमब्रुवन्

ထိုမဟာသတ္တိရှိသော မုနိ ဂေါတမက ထိုသို့ ပြောဆိုပြီးနောက်၊ စုဝေးနေသော ရသီအားလုံးသည် တစ်စုတစ်စည်းတည်း စည်းဝေးကာ ပြန်လည်အဖြေစကားကို ဆိုကြ၏။

Verse 50

ऋषय ऊचुः । निष्कृतिं हि विना शुद्धिर्जायते न कदाचन । तस्मात्त्वं देहशुद्ध्यर्थं प्रायश्चित्तं समाचर

ရသီများက ဆိုကြသည်— “နိစ္ကရိတိ (အပြစ်ဖြေခြင်း) မရှိလျှင် သန့်ရှင်းမှုသည် မည်သည့်အခါမျှ မပေါ်ပေါက်နိုင်။ ထို့ကြောင့် သင်၏ ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် ကိုယ်ရှိဘဝကို သန့်စင်ရန် သင့်လျော်သော ပရာယශ්চিত္တ (အပြစ်ဖြေကာယကံ) ကို စနစ်တကျ ကျင့်ဆောင်လော့။”

Verse 51

त्रिवारं पृथिवीं सर्वां क्रम पापं प्रकाशयन् । पुनरागत्य चात्रैव चर मासव्रतं तथा

ကမ္ဘာမြေတစ်လုံးလုံးကို သုံးကြိမ် ပတ်လည်လှည့်၍ အပြစ်ကို ထင်ရှားစေကာ ဖယ်ရှားပြီးနောက်၊ ထိုနေရာသို့ ပြန်လာကာ ဤနေရာတည်းတွင်ပင် သတ်မှတ်ထားသည့် တစ်လကြာ မာသဝရတ (māsa-vrata) ကို စည်းကမ်းတကျ ကျင့်ဆောင်ရမည်။

Verse 52

शतमेकोत्तरं चैव ब्रह्मणोऽस्य गिरेस्तथा । प्रक्रमणं विधायैवं शुद्धिस्ते च भविष्यति

ဤသို့ပင် ဤတောင်တန်းနှင့် ဘြဟ္မာ၏ အရာကိုပါ ပတ်လည်လှည့်ခြင်းကို တစ်ရာတစ်ကြိမ် (၁၀၁) ပြုလုပ်ပြီးလျှင်၊ သင်၏ သန့်စင်ခြင်းသည် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်။

Verse 53

अथवा त्वं समानीय गंगास्नानं समाचर । पार्थिवानां तथा कोटिं कृत्वा देवं निषेवय

သို့မဟုတ် ဂင်္ဂါမြစ်၏ သန့်ရှင်းသောရေကို ယူဆောင်လာ၍ ဂင်္ဂါရေချိုးကို ပြုလုပ်လော့။ ထို့အပြင် မြေဖြင့်လုပ်သော လင်္ဂ (ပಾರ್ಥိဝ) ကို တစ်ကုဋိ ပြုလုပ်ပြီး အရှင် (ရှီဝ) ကို ပူဇော်ဝတ်ပြု၍ ဆည်းကပ်လော့။

Verse 54

गंगायां च ततः स्नात्वा पुनश्चैव भविष्यति । पुरा दश तथा चैकं गिरेस्त्वं क्रमणं कुरु

ထို့နောက် ဂင်္ဂါတွင် ရေချိုးလော့။ ထို့နောက် သင်သည် ပြန်လည်သန့်စင်သစ်လွင်သော အခြေအနေကို ရရှိမည်။ ရှေးကတည်းက သတ်မှတ်ထားသကဲ့သို့ တောင်ကို ပတ်လည်လှည့်ခြင်းကို ဆယ်ကြိမ် ပြု၍ ထပ်မံ တစ်ကြိမ် ထပ်ပြုလော့။

Verse 55

शत कुंभैस्तथा स्नात्वा पार्थिवं निष्कृतिर्भवेत् । इति तैर्षिभिः प्रोक्तस्तथेत्योमिति तद्वचः

ရေကန့်သတ်ထားသည့်နည်းအတိုင်း ရေအိုးတစ်ရာဖြင့် ရေချိုးပြီးနောက် မြေဖြင့်လုပ်သော (ပಾರ್ಥိဝ) ပူဇော်ပွဲနှင့် ဆက်စပ်သည့် ပြစ်ဒဏ်ဖြေခြင်း ပြီးစီးလေသည်။ ထိုသို့ ရှင်ရသီတို့က ကြေညာခဲ့ကြပြီး၊ သူသည် «အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်စေ» ဟုလည်း «အိုမ်» ဟုလည်း ပြောကာ သဘောတူလေ၏။

Verse 56

पार्थिवानां तथा पूजां गिरेः प्रक्रमणं तथा । करिष्यामि मुनिश्रेष्ठा आज्ञया श्रीमतामिह

အို မုနိမြတ်တို့၊ ဤနေရာရှိ ဂုဏ်သရေရှိသူတို့၏ အမိန့်တော်အရ၊ မြေဖြင့်ပြုသော ပါရ္ထိဝ လိင်္ဂကို ပူဇော်သည့်ပုံနှင့် သန့်ရှင်းသော တောင်ကို ပရဒက္ခိဏာ လှည့်ပတ်သည့် ရိတိကို ငါ ဖော်ပြမည်။

Verse 57

इत्युक्त्वा सर्षिवर्यश्च कृत्वा प्रक्रमणं गिरेः । पूजयामास निर्माय पार्थिवान्मुनिसत्तमः

ဤသို့ဆိုပြီးနောက်၊ အခြား ရှိတို့နှင့်အတူ ထိုမုနိအမြတ်သည် တောင်ကို ဂုဏ်ပြု ပရဒက္ခိဏာ လှည့်ပတ်하였다။ ထို့နောက် မုနိအကောင်းဆုံးသည် မြေဖြင့် ပါရ္ထိဝ ပုံသဏ္ဍာန်များကို ဖန်တီးကာ သဒ္ဓါဖြင့် သီဝကို ပူဇော်하였다။

Verse 58

अहल्या च ततस्साध्वी तच्च सर्वं चकार सा । शिष्याश्च प्रतिशिष्याश्च चक्रुस्सेवां तयोस्तदा

ထို့နောက် သီလဝတီ အဟလျာသည် အမိန့်ထားသမျှ အားလုံးကို ဆောင်ရွက်하였다။ ထိုအချိန်တွင် တပည့်များနှင့် တပည့်၏တပည့်များလည်း သူတို့နှစ်ဦးအား သဒ္ဓါဖြင့် ဝတ်ပြုစေဝါပြုကြ၏။

Frequently Asked Questions

A conflict at a water-source leads to false reporting by ṛṣipatnīs, provoking great sages to oppose Gautama; they then worship Gaṇeśa with the explicit aim of generating obstacles (vighna) against him, after which Gaṇeśvara appears as a boon-giver.

Jala and the kamaṇḍalu signify the infrastructure of daily tapas and ritual continuity: when access to ritual necessities is socially contested, the narrative exposes how external purity-acts can be disrupted by internal impurity (anger, envy), making saṅkalpa the decisive factor in spiritual outcomes.

Gaṇeśa (Gaṇeśvara) is highlighted as ‘bhaktādhīna’ (responsive to worship) and ‘phalaprada’ (giver of results), underscoring a theological caution: divine powers respond to devotion in form, but the moral quality of the requested ‘fruit’ reveals the worshipper’s adharmic intention.