
အဓ್ಯಾಯ ၁၄ သည် သင်ကြားရေးဆန်သော ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်ပြီး ဝာမဒေဝက ဂုဟ/စကန္ဒ (သုဗြဟ္မဏ္ယ) ထံမှ ṣaḍvidhārtha-parijñāna — «အဓိပ္ပါယ် ခြောက်မျိုးကို သိမြင်ခြင်း» ကို တိတိကျကျ မေးမြန်းသည်။ အစပိုဒ်များတွင် ဤ ‘artha’ ကို မသိလျှင် paśu သဘောထားများကြောင့် လှည့်ဖြားခံရပြီး Śiva-māyā ကြောင့် မောဟဖြစ်နေမည်ဟု ဆိုကာ saṃmoha ကို ဖယ်ရှားသည့် ရသာယနာကဲ့သို့ Śiva-pada-jñāna ကို တောင်းဆိုသည်။ သုဗြဟ္မဏ္ယက samaṣṭi-vyaṣṭi (စုစုပေါင်း/တစ်ဦးချင်း) အနေဖြင့် ရှင်းလင်းမည်ဟု ကတိပေးပြီး ဤသင်ခန်းစာကို praṇavārtha-parijñāna — Oṃ ၏ အဓိပ္ပါယ်ကို သိမြင်ခြင်း — နှင့် အဓိပ္ပါယ်ခြောက်မျိုး၏ aikya (တစ်လုံးတည်းဖြစ်ခြင်း) ဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် mantra-rūpa, mantra-bhāvita, devatārtha မှ စ၍ prapañcārtha နှင့် ကျန်အဆင့်များသို့ တဖြည်းဖြည်း ရေတွက်ကာ အဆုံးတွင် တစ်ခုတည်းသော နားလည်မှုသို့ ရောက်စေသည်။ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ မန္တရ၊ ဒေဝတာနှင့် လောကဓာတ်တို့ကို တစ်ခုတည်းသော Śaiva အဖြစ် တိုးတက်စွာ သိမြင်စေပြီး မုက္ခသို့ ဦးတည်သော ကြည်လင်မှု (phala) ကို ပေးခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 1
वामदेव उवाच । भगवन्षण्मुखाशेष विज्ञानामृतवारिधे । विश्वामरेश्वरसुत प्रणतार्त्तिप्रभञ्जन
ဝာမဒေဝက ဆို၏ — “အရှင်ဘုရား၊ ခြောက်မျက်နှာရှင် (Ṣaṇmukha) အဆုံးမရှိသော ဝိညာဏဉာဏ်၏ အမృతပင်လယ်တော်၊ စကြဝဠာ၏ ဒေဝအရှင်တို့၏ အရှင်၏ သားတော်၊ သင့်အား ဦးညွတ်သူတို့၏ ဆင်းရဲဒုက္ခကို ဖျက်ဆီးတော်မူသော အရှင်” ဟု။
Verse 2
षड्विधार्त्थपरिज्ञानमिष्टदं किमुदाहृतम् । के तत्र षड्विधा अर्थाः परिज्ञानञ्च किं प्रभो
အရှင်ဘုရား၊ အလိုရှိသော အကျိုးကို ပေးတတ်သည်ဟု ဆိုသော “အဓိပ္ပါယ် (artha) ကို ခြောက်မျိုးသိမြင်ခြင်း” ဟူသည် အဘယ်နည်း။ ထိုအဓိပ္ပါယ် ခြောက်မျိုးသည် အဘယ်အရာတို့နည်း၊ ထိုသိမြင်ခြင်းဟူသည် အတိအကျ ဘာကို ဆိုလိုသနည်း၊ အရှင်။
Verse 3
प्रतिपाद्यश्च कस्तस्य परिज्ञाने च किं फलम् । एतत्सर्वं समाचक्ष्व यद्यत्पृष्टं मया गुह
ထို့ပြင် အမြင့်ဆုံးတရားသဘောအဖြစ် ဖော်ပြရမည့်သူသည် မည်သူနည်း၊ ထိုအရှင်ကို ပြည့်စုံစွာ သိမြင်ခြင်းမှ အကျိုးသီးပွင့် မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်သနည်း။ ဂုဟာအို၊ ငါမေးမြန်းသမျှ အားလုံးကို ရှင်းလင်းပြောကြားပါ။
Verse 4
एतमर्त्थमविज्ञाय पशुशास्त्रविमोहितः । अद्याप्यहम्महासेन भ्रान्तश्च शिवमायया
ဤအမှန်တရားကို မသိမြင်သဖြင့် ငါ—မဟာစေန—သည် ပသု (paśu) အတွက် ရည်ရွယ်သော သာသနာဒေါက်ထရင်များကြောင့် မောဟဖြစ်ခဲ့သည်။ ယနေ့တိုင် ငါသည် ရှိဝ၏ မာယာကြောင့် မျက်မှောက်မရှင်းလင်းသေး။
Verse 5
अहं शिवपदद्वंद्वज्ञानामृतरसायनम् । पीत्त्वा विगतसम्मोहो भविष्यामि यथा तथा
ငါသည် ရှိဝ၏ ခြေတော်နှစ်ဖက်ဟူသော ဉာဏအမృతရသာယနကို သောက်သုံးပြီးနောက် မောဟကင်းစင်ကာ မိမိအမှန်တရားအတိုင်း ထိုသို့ပင် တည်နေမည်။
Verse 6
कृपामृतार्द्रया दृष्ट्या विलोक्य सुचिरं मयि । कर्त्तव्योऽनुग्रहः श्रीमत्पादाब्जशरणागते
ကရုဏာ၏ အမృతရည်စိုစွတ်သော မျက်စိဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို အချိန်ကြာကြာ ကြည့်ရှုတော်မူပါ။ ထို့နောက် ဂုဏ်တော်ပြည့်စုံသော ကြာပန်းတော်ခြေတော်၌ ခိုလှုံလာသူ ကျွန်ုပ်အပေါ် ကရုဏာအနုဂ्रहကို ပေးသနားတော်မူပါ။
Verse 7
इति श्रुत्वा मुनीन्द्रोक्तं ज्ञानशक्तिधरो विभुः । प्राहान्यदर्शनमहासंत्रासजनकं वचः
ထိုသို့ မုနိအကြီးအကဲ၏စကားကို ကြားပြီးနောက် စကြဝဠာလုံးဝပြည့်နှံ့သော၊ ဉာဏ်အင်အားကို ကိုင်ဆောင်ထားသည့် အရှင်သည် မမြင်ရသေးသော (မကောင်းသည့်) အကျိုးဆက်ကို ကြိုတင်ညွှန်ပြသဖြင့် ကြားသူကို အလွန်ကြောက်လန့်စေနိုင်သော စကားတစ်ခွန်းကို ထပ်မံဆိုတော်မူ၏။
Verse 8
सुब्रह्मण्य उवाच । श्रूयताम्मुनिशार्दूल त्वया यत्पृष्टमादरात् । समष्टिव्यष्टिभावेन परिज्ञानम्महेशितुः
သုဗြဟ္မဏျာက မိန့်တော်မူသည်— «အို မုနိတို့အတွင်း ကျားသဖွယ် မြတ်သောသူ၊ သင်က ဂုဏ်ပြုစိတ်ဖြင့် မေးမြန်းသမျှကို နားထောင်လော့။ မဟေရှဝရ၏ တရားသိမြင်မှုကို စုစည်းသဘောနှင့် တစ်ဦးချင်းအတွင်းတည်သဘော နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ငါရှင်းပြမည်»။
Verse 9
प्रणवार्त्थपरिज्ञानरूपं तद्विस्तरादहम् । वदामि षड्विधार्थैक्य परिज्ञानेन सुव्रत
အို သုဝရတ (ကောင်းမြတ်သော ဝတ္တရားရှိသူ)၊ ပ္ရဏဝ (အိုမ်) ၏ အဓိပ္ပါယ်အမှန်ကို သိမြင်ခြင်းဖြစ်သော ထိုသဘောတရားကို ငါအသေးစိတ် ဟောပြမည်။ ၎င်းသည် အဓိပ္ပါယ်ခြောက်မျိုး၏ တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်မှုကို သိမြင်ခြင်းအားဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သည်။
Verse 10
प्रथमो मंत्ररूपः स्याद्द्वितीयो मंत्रभावितः । देवतार्त्थस्तृतीयोऽर्थः प्रपञ्चार्थस्ततः परम्
ပထမအဓိပ္ပါယ်မှာ မန္တရကိုယ်တိုင် ဖြစ်၏။ ဒုတိယအဓိပ္ပါယ်မှာ မန္တရ၏ အာနုဘော်ဖြင့် ပြည့်ဝ၍ အင်အားရသော အရာဖြစ်၏။ တတိယအဓိပ္ပါယ်မှာ ထိုမန္တရက ညွှန်ပြသော ဒေဝတာ—အရှင်တော်ကို ဆိုလို၏။ ထို့ထက်မြင့်၍ နောက်တစ်ဆင့်မှာ ပေါ်ထွန်းသော လောက၏ သစ္စာကို ဖော်ပြသော အမြင့်အဓိပ္ပါယ် ဖြစ်၏။
Verse 11
चतुर्थः पञ्चमार्थस्स्याद्गुरुरूपप्रदर्शकः । षष्ठश्शिष्यात्मरूपोऽर्थः षड्विधार्थाः प्रकीर्त्तिताः
စတုတ္ထနှင့် ပဉ္စမ အဓိပ္ပါယ်တို့သည် ဂုရု၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဖော်ပြပေးသော အဓိပ္ပါယ်ဟု ဆိုကြ၏။ ဆဋ္ဌမ အဓိပ္ပါယ်မှာ တပည့်၏ ကိုယ်တိုင်အတ္တမဖြစ်သော ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် အဓိပ္ပါယ် ခြောက်မျိုးကို ကြေညာထားသည်။
Verse 12
तत्र मन्त्रस्वरूपन्ते वदामि मुनिसत्तम । येन विज्ञातमात्रेण महाज्ञानी भवेन्नरः
ထိုနေရာ၌၊ မုနိတို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ၊ မန္တရ၏ အစစ်အမှန်သဘောကို သင့်အား ငါကြေညာမည်။ ထိုအရာကို သိမြင်ရုံဖြင့် လူသည် မဟာပညာရှိ (သစ္စာကို သိသူ) ဖြစ်လာ၏။
Verse 13
आद्यस्स्वरः पंचमश्च पञ्चमान्तस्ततः परः । बिन्दुनादौ च पञ्चार्णाः प्रोक्ता वेदैर्न चान्यथा
ပထမသရ (အာဒျသ္ဝရ)၊ ပဉ္စမသံ၊ ထို့ပြင် ပဉ္စမဖြင့် အဆုံးသတ်သော အရာ—ဤတို့ကို ကျော်လွန်၍; ထို့အပြင် ဘိန္ဒုနှင့် နာဒတို့ပါဝင်သည်။ ဤသို့ပင် ဝေဒတို့က သန့်ရှင်းသော အက္ခရာငါးလုံးကို ကြေညာထားပြီး အခြားမရှိ။
Verse 14
एतत्समष्टिरूपो हि वेदादिस्समुदाहृतः । नादस्सर्व्वसमष्टिः स्याद्बिंद्वाढ्यं यच्चतुष्टयम्
ဤအရာကို ဝေဒတို့နှင့် အခြားအရာများ၏ စုပေါင်းရုပ် (သမဋ္ဌိ) ဟု ကြေညာထားသည်။ အမှန်တကယ် နာဒသည် စုပေါင်းအားလုံး၏ စုပေါင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြ၏။ ဘိန္ဒုဖြင့် ပြည့်ဝသော ထိုလေးမျိုးသဘောတရားသည် (၎င်း၏) ပြည့်စုံသော ဖော်ပြချက်ဖြစ်၏။
Verse 15
व्यष्टिरूपेण संसिद्धं प्रणवे शिववाचके । यंत्ररूपं शृणु प्राज्ञ शिवलिंगं तदेव हि
ပညာရှိရေ၊ နားထောင်လော့—သီဝတော်ကို တိုက်ရိုက်ညွှန်းဆိုသော ပရဏဝ «အိုမ်» သည် ၎င်း၏ သီးခြား (ပေါ်လွင်) ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပြည့်စုံစွာ တည်မြဲသည်။ ထိုပရဏဝကို ယန္တရပုံစံဖြင့် ထားသော်၊ အမှန်တကယ် သီဝလင်္ဂ ဖြစ်၏။
Verse 16
सर्व्वाधस्ताल्लिखेत्पीठं तदूर्ध्वम्प्रथमं स्वरम् । उवर्णं च तदूर्द्ध्वं स्थम्पवर्गान्तं तदूर्ध्वगम्
အောက်ဆုံးတွင် ပီဋ္ဌ (pīṭha) အခြေခံကို ရေးဆွဲရမည်။ ထို့အပေါ်တွင် ပထမဆုံး သရကို ရေး; ထို့အပေါ်တွင် «u» အက္ခရာကို ရေး; ထို့အပေါ်တွင် «stha» ကို ထား; ထို့အပေါ်သို့ «pa» မှ စ၍ အဆုံးတိုင်အောင် ပါဝဂ္ဂ အစဉ်ကို အထက်သို့ တဖြည်းဖြည်း စီ၍ ထားရမည်။
Verse 17
तन्मस्तकस्थं बिंदुं च तदूर्द्ध्वं नादमालिखेत् । यंत्रे संपूर्णतां याति सर्वकामः प्रसिध्यति
ထို၏ ထိပ်တွင် တည်သော ဘိန္ဒု (bindu) ကို ရေးဆွဲပြီး၊ ထို့အပေါ်တွင် နာဒ (nāda) ကို ရေးထည့်ရမည်။ ဤသို့ဖြင့် ယန္တရသည် ပြည့်စုံလာပြီး၊ ရည်မှန်းသမျှ ဆန္ဒအားလုံး အောင်မြင်စေသည်။
Verse 18
एतं यंत्रं समालिख्य प्रणवे नव वेष्टयेत् । तदुत्थेनैव नादेन विद्यन्नादावसानकम्
ဤယန္တရကို သေချာစွာရေးဆွဲပြီး ပရာဏဝ «အိုမ်» ဖြင့် ကိုးကြိမ်ပတ်လည်ဝိုင်းရမည်။ ထိုပရာဏဝမှ ထွက်ပေါ်လာသော နာဒ (အသံလှိုင်း) အားဖြင့် အတွင်းသံစီးကြောင်းကို အဆုံးသတ်ငြိမ်းသက်သည့်အထိ သိမြင်ရမည်၊ ထင်ရှားသောတုန်ခါမှုသည် မူလအဆုံးသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်သည်။
Verse 19
देवतार्त्थम्प्रवक्ष्यामि गूढं सर्व्वत्र यन्मुने । तव स्नेहाद्वामदेव यथा शंकरभाषितम्
အို မုနိ၊ နေရာတိုင်း၌ လျှို့ဝှက်သိမ်မွေ့သော ဒေဝတားအဓိပ္ပါယ်ကို ယခု ငါဖော်ပြမည်။ ဤသည်မှာ ရှင်ကရ (Śaṅkara) မိန့်ကြားခဲ့သကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ သင့်အပေါ် မေတ္တာကြောင့် အို ဝာမဒေဝ (Vāmadeva)၊ ငါ ထုတ်ဖော်ပြောကြားသည်။
Verse 20
सद्योजातम्प्रपद्यामीत्युपक्रम्य सदाशिवोम् । इति प्राह श्रुतिस्तारं ब्रह्मपंचकवाचकम्
“စဒ္ယောဇာတကို ငါခိုလှုံ၏” ဟူသော စကားဖြင့် စတင်၍ “အိုṁ စဒာရှီဝ” ဟု အသံထွက်ကာ၊ ရှရုတိသည် ဤသန့်ရှင်းသော အနှစ်သာရကို ကြေညာသည်—ရှီဝ၏ အစိတ်အပိုင်းငါးပါးဖြစ်သော ပဉ္စဘြဟ္မကို ဖော်ညွှန်းသော မန္တရဝါကျဖြစ်သည်။
Verse 21
विज्ञेया ब्रह्मरूपिण्यस्सूक्ष्माः पंचैव देवताः । एता एव शिवस्यापि मूर्तित्वे नोपबृंहिताः
ဗြဟ္မသဘောတရားကို ဆောင်သော သေးငယ်သိမ်မွေ့သည့် ဒေဝတာ ငါးပါးသာ ရှိကြောင်း သိမြင်ရမည်။ ထိုငါးပါးသည်ပင် ရှီဝ၏ မూర్తိ (ရုပ်သဏ္ဌာန်) ကိုတောင် “တိုးပွားစေသော” အပိုထပ်မဟုတ်၊ ကန့်သတ်စေသော အရာလည်း မဟုတ်။
Verse 22
शिवस्य वाचको मन्त्रश्शिवमूर्त्तेश्च वाचकः । मूर्त्तिमूर्तिमतोर्भेदो नात्यन्तं विद्यते यतः
မန္တရသည် သီဝကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြသော စကားဖြစ်ပြီး၊ သီဝ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန် (မူရ္တိ) ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ရုပ်နှင့် အရုပ် (အမူရ္တိ) အကြား ခွဲခြားမှုသည် အပြည့်အဝ မကွာခြားသဖြင့် မန္တရသည် နှစ်မျိုးလုံးကို ညွှန်ပြနိုင်သည်။
Verse 23
ईशानमुकुटोपेत इत्यारभ्य पुरोदितः । शिवस्य विग्रहः पञ्चवक्त्राणि शृणु सांप्रतम्
«ဣရှာန၏ မကူဋဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော» ဟူသော စကားမှ စ၍၊ သီဝဘုရား၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို အရင်ကပင် ဖော်ပြပြီးသားဖြစ်သည်။ ယခု သီဝ၏ မျက်နှာငါးပါးကို ငါပြောမည်၊ သေချာစွာ နားထောင်လော့။
Verse 24
पंचमादि समारभ्य सद्योजाताद्यनुक्रमात् । उर्द्ध्वांतमीशानांतं च मुखपंचकमीरितम्
ပဉ္စမမျက်နှာမှ စ၍၊ စဒ္ယောဇာတမှ အစပြုသည့် အစဉ်အလာတကျ အစီအစဉ်အတိုင်း ဆက်လက်ဖော်ပြရာတွင်၊ သီဝ၏ မျက်နှာငါးပါးကို ဤသို့ သင်ကြားထားပြီး အထက်ဆုံး၌ ဣရှာနဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Verse 25
ईशानस्यैव देवस्य चतुर्व्यूहपदे स्थितम् । पुरुषाद्यं च सद्यांतं ब्रह्मरूपं चतुष्टयम्
ဣရှာန ဘုရား၏ စတုဗျူဟ ပဒေ၌သာ တည်ရှိသော ဗြဟ္မရူပ စတုတ္ထယသည် ပုရုෂမှ စ၍ စဒျ (Sadya) အဆုံးတိုင်အောင် ဖြစ်၏။
Verse 26
पंच ब्रह्मसमष्टिस्स्यादीशानं ब्रह्म विश्रुतम् । पुरुषाद्यं तु तद्व्यष्टिस्सद्योजातान्तिकं मुने
ဗြဟ္မငါးပါး၏ စုပေါင်းအဖြစ် (samaṣṭi) သဘောတရားကို «ဣရှာန-ဗြဟ္မ» ဟု ကျော်ကြားသည်။ သို့ရာတွင် တစ်ပါးချင်းအဖြစ် (vyaṣṭi) ပေါ်ထွန်းမှုသည် «ပုရုෂ» မှ စ၍ «သဒ္ယောဇာတ» အထိ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်၏၊ မုနိယ။
Verse 27
अनुग्रहमयं चक्रमिदं पंचार्त्थकारणम् । परब्रह्मात्मकं सूक्ष्मं निर्विकारमनामयम्
ဤစက်ဝိုင်းသည် အနုဂ္ဂရဟ (ကျေးဇူးတော်) ဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး အခြေခံသဘောတရားငါးပါး၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ပရဗြဟ္မ၏ သဘောတရား—သိမ်မွေ့၍ မပြောင်းလဲ၊ အနာရောဂါကင်းစင်၏။
Verse 28
अनुग्रहोऽपि द्विविधस्तिरोभावादिगोचरः । प्रभुश्चान्यस्तु जीवानां परावरविमुक्तिदः
ကျေးဇူးတော် (anugraha) သည်လည်း နှစ်မျိုးရှိသည်—တစ်မျိုးမှာ တီရိုဘ္ဟာဝ (ဖုံးကွယ်ခြင်း) နှင့် အခြားသော ဒေဝကိစ္စများမှတဆင့် လုပ်ဆောင်သည်။ ထို့ပြင် प्रभု (အရှင်) သည် ဇီဝများနှင့် သီးခြားကွာခြား၍ အထက်နှင့် အောက် အနှောင်အဖွဲ့နှစ်ပါးမှ လွတ်မြောက်မှုကို ပေးတော်မူ၏။
Verse 29
एतत्सदाशिवस्यैव कृत्यद्वयमुदाहृतम् । अनुग्रहेऽपि सृष्ट्यादिकृत्यानां पंचकं विभोः
ဤသို့ စဒာရှီဝ (Sadāśiva) တစ်ပါးတည်း၏ ကိစ္စနှစ်မျိုးကို ကြေညာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း သူ၏ အနုဂ္ဂရဟ (ကျေးဇူးတော်) အားဖြင့် အရှင်သည် ဖန်ဆင်းခြင်းမှ စသော ကိစ္စငါးပါးကိုလည်း ထင်ရှားစေတော်မူသော်လည်း အလုံးစုံပြည့်ဝသော အධိပတိအဖြစ် မပြောင်းလဲတည်ရှိ၏။
Verse 30
मुने तत्रापि सद्याद्या देवताः परिकीर्त्तिताः । परब्रह्मस्वरूपास्ताः पंच कल्याणदास्सदा
အို မုနိ၊ ထိုနေရာ၌ပင် စဒျာမှစ၍ အမည်ရသော ဒေဝတားတို့ကိုလည်း ဖော်ပြထား၏။ ထိုငါးပါးသည် အမြဲတမ်း ပရဗြဟ္မ၏ သဘောသဏ္ဍာန်ဖြစ်၍ မင်္ဂလာကောင်းကျိုးကို အစဉ်ပေးသနားတော်မူကြ၏။
Verse 31
अनुग्रहमयं चक्रं शांत्यतीतकलामयम् । सदाशिवाधिष्ठितं च परमं पदमुच्यते
ထိုအမြင့်မြတ်ဆုံး နယ်မြေကို “အမြင့်ဆုံး အဘိဓာန်” ဟု ခေါ်ကြ၏။ ၎င်းသည် အနုဂြဟ (ကရုဏာ) ဖြင့် ဖွဲ့စည်းသော စက်ဝိုင်း (cakra) ဖြစ်၍ “ရှာန္တိ” ကိုတောင် ကျော်လွန်သော ကလာ (kalā) များဖြင့် ပြည့်စုံကာ စဒါရှီဝ ကိုယ်တော်တိုင် အုပ်စိုးတော်မူ၏။
Verse 32
एतदेव पदं प्राप्यं यतीनां भवितात्मनाम् । सदाशिवोपासकानां प्रणवासक्तचेतसाम्
ဤအခြေအနေတစ်ခုတည်းသာ စိတ်ဝိညာဉ်သန့်စင်သော ယတီ (သံဃာသမား) တို့ ရောက်ရမည့် အဆင့်ဖြစ်၏—စဒါရှီဝ ကို ပူဇော်သူများ၊ ပရဏဝ (Oṃ) အပေါ် စိတ်နှလုံးကပ်လျက်ရှိသူများ၏ အလျောက်ဖြစ်၏။
Verse 33
एतदेव पदं प्राप्य तेन साकं मुनीश्वराः । भुक्त्वा सुविपुलान्भोगान्देवेन ब्रह्मरूपिणा
ထိုအမြင့်မြတ်ဆုံးသော အခြေအနေကို ရောက်ရှိပြီးနောက်၊ ထိုသခင်နှင့် အတူတကွ သဟဇာတဖြစ်စွာ နေထိုင်သော မုနိအရှင်ကြီးတို့သည်၊ ဗြဟ္မရူပဖြင့် ထင်ရှားသော ဒေဝတော်က ပေးအပ်သည့် အလွန်ကျယ်ပြန့်သော ဒိဗ္ဗအတွေ့အကြုံများကို ခံစားကြ၏။
Verse 34
महाप्रलयसंभूतौ शिवसाम्यं भजंति हि । न पतंति पुनः क्वापि संसाराब्धौ जनाश्च ते
အမှန်တကယ်ပင် မဟာပရလယအခါ၌ ထိုသူတို့သည် ရှိဝနှင့် တူညီသော အဆင့် (śiva-sāmya) ကို ရရှိကြ၏။ ထို့နောက် သူတို့သည် သံသရာပင်လယ်ထဲသို့ မည်သည့်နေရာတွင်မျှ ထပ်မံ မကျရောက်ကြတော့။
Verse 35
ते ब्रह्मलोक इति च श्रुतिराह सनातनी । ऐश्वर्य्यं तु शिवस्यापि समष्टिरिदमेव हि
အနန္တကာလရှိသော သြတိက ထိုလောကကို «ဗြဟ္မလောက» ဟု ကြေညာသည်။ သို့သော် ဤစုစည်းတစ်ခုလုံးပင် သီဝဘုရား၏ အိုင်ශ්ဝရယ—အာဏာတော်နှင့် အထွတ်အထိပ်အုပ်စိုးမှု—၏ ထင်ဟပ်မှု ဖြစ်သည်။
Verse 36
सर्वैश्वर्येण सम्पन्न इत्याहाथर्व्वणी शिखा । सर्वैश्वर्य्यप्रदातृत्वमस्यैव प्रवदन्ति हि
အထರ್ವဏီ ရှိခါက «သူသည် အရှင်အာဏာ အလုံးစုံဖြင့် ပြည့်စုံသူ» ဟု ကြေညာသည်။ အမှန်တကယ်ပင် အာဏာပိုင်မှုနှင့် စည်းစိမ်ချမ်းသာ အမျိုးမျိုးကို ပေးသနားသူမှာ သူတစ်ပါးတည်းဟု ဆိုကြသည်။
Verse 37
चमकस्य पदान्नान्य दधिकं विद्यते पदम् । ब्रह्मपंचकविस्तारप्रपंचः खलु दृश्यते
Camaka သီချင်းတော်၌ ဤ “padam” (သန့်ရှင်းသော စကားလုံး) ထက် မြင့်မားသော စကားလုံး မရှိဟု ဆိုသည်။ အမှန်တကယ်ပင် ထိုအတွင်း၌ Brahma-pañcaka (ဗြဟ္မ ငါးပါး) ၏ အကျယ်ပြန့်သော မျိုးစုံပွားထွားမှုကို မြင်တွေ့ရသည်။
Verse 38
ब्रह्मभ्य एवं संजाता निवृत्त्याद्याः कला मताः । सूक्ष्मभूतस्वरूपिण्यः कारणत्वेन विश्रुताः
ထို့ကြောင့် Brahman မှ Nivṛtti မှစ၍ kalā များ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ထို kalā များသည် tanmātra (သိမ်မွေ့သော အင်္ဂါရပ်) အဖြစ်တည်ရှိသော သိမ်မွေ့သဘောတရားများဖြစ်ပြီး ပေါ်ထွန်းမှု၏ အကြောင်းရင်းအခြေခံများအဖြစ် ကျော်ကြားသည်။
Verse 39
स्थूलरूपस्वरूपस्य प्रपंचस्यास्य सुव्रत । पंचधावस्थितं यत्तद्ब्रह्मपंचकमिष्यते
အို သီလဝတီမြတ်သောသူ၊ ဤ ပေါ်ထွန်းသော လောကသည် အကြမ်းရုပ်နှင့် အနှစ်သာရ နှစ်မျိုးလုံးပါဝင်ပြီး ပုံစံငါးမျိုးဖြင့် တည်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းကို “Brahma-pañcaka” ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
Verse 40
पुरुषः श्रोत्रवाण्यौ च शब्दकाशौ च पंचकम् । व्याप्तमीशानरूपेण ब्रह्मणा मुनिसत्तम
အို မုနိတို့အနက် အကောင်းဆုံးရေ၊ ပဉ္စက—ပုရုရှ၊ နားကြားခြင်း(နား)၊ စကားပြောခြင်း၊ အသံ၊ နှင့် အာကာသ—တို့ကို သီဝ၏ အရှင်ပုံသဏ္ဍာန် «ဣရှာန» အဖြစ်ရှိသော ဗြဟ္မာက လုံးဝ ပျံ့နှံ့စိမ့်ဝင်ထား၏။
Verse 41
प्रकृतिस्त्वक्च पाणिश्च स्पर्शो वायुश्च पंचकम् । व्याप्तं पुरुषरूपेण ब्रह्मणैव मुनीश्वर
အို မုနိတို့၏ အရှင်ရေ၊ ပဉ္စက—ပရကృతိ (မူလသဘာဝ)၊ အရေပြား၊ လက်၊ ထိတွေ့မှု၊ နှင့် လေ—တို့ကို ဗြဟ္မန်တော်တည်းဟူသော အမြင့်ဆုံးတရားက ပုရုရှပုံသဏ္ဍာန်ဖြင့် လုံးဝ ပျံ့နှံ့စိမ့်ဝင်ထား၏။
Verse 42
अहंकारस्तथा चक्षुः पादो रूपं च पावकः । अघोरव्रह्मणा व्याप्तमेतत्पंचकमंचितम्
အဟင်္ကာရ (အတ္တစိတ်), မျက်စိ, ခြေ, ရုပ်သဏ္ဌာန်, မီး—ဤတန်ခိုးတော်ရှိသော ငါးပါးစုကို အဃောရ-ဗြဟ္မန် (သီဝ၏ မင်္ဂလာအဘsolute) က အနှံ့အပြား လွှမ်းမိုးထားသည်။
Verse 43
बुद्धिश्च रसना पायू रस आपश्च पंचकम् । ब्रह्मणा वामदेवेन व्याप्तं भवति नित्यशः
ဉာဏ် (ဗုဒ္ဓိ), လျှာ, အနောက်ပေါက်, အရသာ, ရေ—ဤငါးပါးစုသည် ဝါမဒေဝ (Vāmadeva) ၏တန်ခိုးအားဖြင့် ဗြဟ္မာက အစဉ်မပြတ် အနှံ့အပြား လွှမ်းမိုးထားသည်။
Verse 44
मनो नासा तथोपस्थो गन्धो भूमिश्च पंचकम् । सद्येन ब्रह्मणा व्याप्तं पंचब्रह्ममयं जगत्
စိတ် (မနော), နှာခေါင်း, မျိုးပွားအင်္ဂါ, အနံ့, မြေ—ဤငါးပါးသည် သဒ္ယောဇာတ (Sadyojāta) အဖြစ်ရှိသော ဗြဟ္မန်က အနှံ့အပြား လွှမ်းမိုးထားသဖြင့်၊ လောကသည် ပဉ္စဗြဟ္မ (Pañcabrahma) သဘောဖြင့် တည်ရှိသည်။
Verse 45
यंत्ररूपेणोपदिष्टः प्रणवश्शिववाचकः । समष्टिः पंचवर्णानां बिंद्वाद्यं यच्चतुष्टयम्
သီဝကို ညွှန်းဆိုသော ပ္ရဏဝ (Oṁ) ကို ယန္တရပုံစံဖြင့် သင်ကြားထားသည်။ ၎င်းသည် သန့်ရှင်းသော အက္ခရာငါးလုံး၏ စုပေါင်းတစ်စုဖြစ်ပြီး၊ ဘိန္ဒု (အမှတ်/မူလ) မှ စသော လေးမျိုးတစ်စုနှင့်လည်း ပေါင်းစည်းထားသည်။
Verse 46
शिवोपदिष्टमार्गेण यंत्ररूपं विभावयेत् । प्रणवम्परमं मन्त्राधिराजं शिवरूपिणम्
သီဝက သင်ကြားပေးသော လမ်းစဉ်အတိုင်း ယန္တရပုံစံကို စိတ်တွင် ထင်ရှားစွာ ဆင်ခြင်ရမည်။ ထို့ပြင် သီဝ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်တည်းဟူသော မန္တရတို့၏ မဟာဘုရင်၊ အမြင့်ဆုံး ပ္ရဏဝ (Oṁ) ကိုလည်း ဓ్యာနပြုရမည်။
The chapter argues that authentic knowledge of Maheśvara is attained through a graded, sixfold semantics (ṣaḍvidhārtha) anchored in the Praṇava: mantra-form, mantra-infusion, deity-referent, and cosmic referent are not separate domains but progressively unified modes of knowing Śiva.
Its rahasya is hermeneutic and yogic: ‘meaning’ is not only lexical but ontological. By moving from mantra’s phonemic body to deity and then to the manifest cosmos, the practitioner learns to read all levels as one Śaiva reality—transforming cognition from fragmentation (moha) into integrated realization (aikya-parijñāna).
Subrahmaṇya/Guha (Ṣaṇmukha) is highlighted as the jñāna-śakti bearer who authoritatively explicates praṇavārtha and sixfold meaning. His role underscores the Purāṇic idea that mantra-knowledge is transmitted through a competent divine/initiatory teacher, not inferred solely through speculation.