Sarga 10

Verse 1

वाक्यमेतत्तु वैदेह्या व्याहृतं भर्तृभक्तया।श्रुत्वा धर्मे स्थितो रामः प्रत्युवाचाथ मैथिलीम्।।।।

ဗိုဒေဟီ (စီတာ) သည် ခင်ပွန်းအပေါ် ဘက္တိဖြင့် ထိုစကားကို ပြောကြားရာ၊ ဓမ္မ၌ တည်ကြည်သော ရာမသည် ထိုစကားကို ကြားပြီးနောက် မိုင်သီလီအား ပြန်လည်ဖြေကြား하였다။

Verse 2

हितमुक्तं त्वया देवि स्निग्धया सदृशं वचः।कुलं व्यपदिशन्त्या च धर्मज्ञे जनकात्मजे।।।।

အို ဒေဝီ၊ ဂျနက၏ သမီးတော်၊ ဓမ္မကို သိမြင်သူရေ—သင်သည် မေတ္တာနှင့် နူးညံ့စွာ ပြောကြား၍ မိမိ၏ မြင့်မြတ်သော မျိုးရိုးကိုလည်း ရည်ညွှန်းကာ ဆိုသော စကားသည် အကျိုးရှိ၍ သင့်လျော်သော စကားပင် ဖြစ်၏။

Verse 3

किन्तु वक्ष्याम्यहं देवि त्वयैवोक्तमिदं वचः।क्षत्रियैर्धार्यते चापो नार्तशब्दो भवेदिति।।।।

သို့သော် အို ဒေဝီ၊ ငါပြောမည်—ဤစကားကို သင်ကိုယ်တိုင် ပြောခဲ့သည်ပင် ဖြစ်၏။ က္ଷတ္တရိယသည် လေးကို ကိုင်ဆောင်သောအခါ ဒုက္ခအော်ဟစ်သံ မဖြစ်သင့်ဟု ဆိုခဲ့သည်။

Verse 4

ते चार्ता दण्डकारण्ये मुनयस्संशितव्रताः।मां सीते स्वयमागम्य शरण्याश्शरणं गताः।।।।

အို စီတာ၊ ဒဏ္ဍကာရဏ္ယ၌ ဒုက္ခရောက်နေသော သစ္စာဝန်တည်ကြည်သည့် မုနိတို့သည် ကိုယ်တိုင် ငါ့ထံသို့ လာရောက်၍ ကာကွယ်ပေးနိုင်သူဖြစ်သော ငါ့ထံ၌ပင် အားကိုးရာ (ရှရဏ) ကို ရယူခဲ့ကြ၏။

Verse 5

वसन्तो धर्मनिरता वने मूलफलाशनाः।न लभन्ते सुखं भीता राक्षसैः क्रूरकर्मभिः।।।।

တော၌နေထိုင်၍ အမြစ်နှင့်အသီးတို့ကိုသာ စားသောက်ကာ ဓမ္မ၌တည်ကြည်သော ရှင်မုနိတို့သည် ရက်စက်ကြမ်းတမ်းသော အပြုအမူရှိသည့် ရက္ခသတို့၏ ကြောက်ရွံ့မှုကြောင့် သုခမရနိုင်ကြ။

Verse 6

काले काले च निरता नियमैर्विविधैर्वने।भक्ष्यन्ते राक्षसैर्भीमैर्नरमांसोपजीविभिः।।।।

တော၌ အချိန်အခါတိုင်း မျိုးစုံသော နိယမနှင့် စည်းကမ်းတပာများကို မပြတ်မနား လိုက်နာနေကြသော်လည်း လူသားအသားဖြင့် အသက်မွေးသော ကြောက်မက်ဖွယ် ရက္ခသတို့က သူတို့ကို စားသောက်ဖျက်ဆီးနေကြ၏။

Verse 7

ते भक्ष्यमाणा मुनयो दण्डकारण्यवासिनः।अस्मानभ्यवपद्येति मामूचुर्द्विजसत्तमा।।।।

ဒဏ္ဍကာရဏ్య၌ နေထိုင်သော မုနိတို့သည် ထိုသို့ အစာအဖြစ် ခံနေရစဉ်၊ ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူတို့က ကျွန်ုပ်အား “ကျွန်ုပ်တို့ကို ကယ်တင်ကာ ကာကွယ်ပေးပါ” ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 8

मया तु वचनं श्रुत्वा तेषामेवं मुखाच्च्युतम्।कृत्वा चरणशुश्रूषां वाक्यमेतदुदाहृतम्।।।।

သူတို့၏နှုတ်မှ ထွက်လာသော စကားကို ကြားသိပြီးနောက်၊ ကျွန်ုပ်သည် သူတို့၏ခြေတော်၌ ရိုသေစွာ ခြေတော်ဝတ်ပြုကာ၊ ထို့နောက် ဤစကားကို ဆိုလေ၏။

Verse 9

प्रसीदन्तु भवन्तो मे ह्रीरेषा हि ममातुला।यदीदृशैरहं विप्रैरुपस्थेयैरुपस्थितः।।।।

“ကျွန်ုပ်အပေါ် သနားကရုဏာထား၍ ခွင့်လွှတ်ပါ။ အကြောင်းမူကား၊ ကျွန်ုပ်၏အရှက်သည် အတိုင်းမသိ ကြီးမားလှ၏။ ကျွန်ုပ်က သွားရောက်နီးကပ်ဝတ်ပြုသင့်သော ဗြာဟ္မဏ ရှိသူတော် မုနိတို့ကပင် ကျွန်ုပ်ထံသို့ လာရောက်နီးကပ်ကြသဖြင့် ဖြစ်၏။”

Verse 10

किं करोमीति च मया व्याहृतं द्विजसन्निधौ।सर्वैरेतैस्समागम्य वागियं समुदाहृता।।।।

ဗြာဟ္မဏတို့၏ ရှေ့မှောက်၌ ကျွန်ုပ်က “အဘယ်သို့ ပြုရမည်နည်း” ဟု မေးလျှောက်ရာ၊ ထိုသူတို့အားလုံး စုဝေးကာ တစ်သံတည်းဖြင့် ဤအဖြေကို ပြောကြားလေ၏။

Verse 11

राक्षसैर्दण्डकारण्ये बहुभिः कामरूपिभिः।अर्दितास्स्म दृढं राम भवान्नस्तत्र रक्षतु।।।।

သူတို့က “အို ရာမဘုရား၊ ဒဏ္ဍကာတော၌ ရုပ်ပြောင်းနိုင်သော ရက္ခသများ အများအပြားက ကျွန်ုပ်တို့ကို ပြင်းထန်စွာ နှိပ်စက်နေကြပါသည်။ ထိုနေရာ၌ ကျွန်ုပ်တို့ကို ကာကွယ်ပေးတော်မူပါ” ဟု လျှောက်ကြားလေ၏။

Verse 12

होमकालेषु सम्प्राप्ताः पर्वकालेषु चानघ।धर्षयन्ति सुदुर्धर्षा राक्षसाः पिशिताशनाः।।।।

“အပြစ်ကင်းရှင်းတော်မူသောအရှင်၊ အသားစား ရက္ခသတို့သည်—တားဆီးရန် အလွန်ခက်ခဲသောသူတို့—ကျွန်ုပ်တို့၏ ဟိုးမ (homa) ပူဇော်ချိန်များနှင့် ပွဲတော်၊ ပရဝ (parva) နေ့ရက်များတွင် တိတိကျကျ ရောက်လာကာ အရှက်ခွဲလျက် တိုက်ခိုက်ကြပါသည်” ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 13

राक्षसैर्धर्षितानां च तापसानां तपस्विनाम्।गतिं मृगयमाणानां भवान्नः परमा गतिः।।।।

“ရက္ခသတို့၏ နှိပ်စက်ခြင်းခံရသော တပသီ တပဿဝင် ကျွန်ုပ်တို့သည်—အကူအညီမဲ့ကာ အားကိုးရာကို ရှာဖွေနေသူများ—သင်တော်မူသောအရှင်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အားကိုးရာဖြစ်ပါသည်” ဟု လျှောက်ကြားကြ၏။

Verse 14

कामं तपःप्रभावेन शक्ता हन्तुं निशाचरान्।चिरार्जितं तु नेच्छामस्तपः खण्डयितुं वयम्।।3.10.14।।

“အမှန်တကယ် တပဿ၏ အာနုဘော်ကြောင့် ညလှည့်သွားသော နိသာချရ (niśācara) များကို သတ်နိုင်စွမ်းရှိသော်လည်း၊ နှစ်ရှည်ကာလ စုဆောင်းထားသော တပဿကို ချိုးဖောက်ပျက်စီးစေလိုခြင်း မရှိပါ” ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 15

बहुविघ्नं तपो नित्यं दुश्चरं चैव राघव।तेन शापं न मुञ्चामो भक्ष्यमाणाश्च राक्षसैः।।।।

အို ရာဃဝ၊ တပ (တပဿ) သည် အမြဲတမ်း အတားအဆီးများစွာနှင့် ကြုံတွေ့ရပြီး လုပ်ဆောင်ရန် အလွန်ခက်ခဲ၏။ ထို့ကြောင့် ရာක්ෂသတို့က ကျွန်ုပ်တို့ကို စားသောက်မည်ဆိုသော်လည်း ကျွန်ုပ်တို့သည် ကျိန်စာကို မလွှတ်မချ။

Verse 16

तदर्ध्यमानान्रक्षोभिर्दण्डकारण्यवासिभिः।रक्ष नस्त्वं सह भ्रात्रा त्वन्नाथा हि वयं वने।।।।

ထို့ကြောင့် ဒဏ္ဍကာရဏ္ယ၌ နေထိုင်သော ရာක්ෂသတို့၏ နှိပ်စက်မှုခံနေရသော ကျွန်ုပ်တို့ကို ကာကွယ်ပေးပါ။ အကိုတော်နှင့်အတူ ကျွန်ုပ်တို့ကို စောင့်ရှောက်ပါ၊ ဤတောအတွင်း၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ နာထ (အကာအကွယ်ရှင်) သည် သင်ပင် ဖြစ်ပါသည်။

Verse 17

मया चैतद्वचश्श्रुत्वा कार्त्स्न्येन परिपालनम्।ऋषीणां दण्डकारण्ये संश्रुतं जनकात्मजे।।।।

အို ဇနကမင်း၏ သမီးတော်၊ သူတို့၏စကားကို အပြည့်အစုံ ကြားနာပြီးနောက် ဒဏ္ဍကာတော၌ရှိသော ရှိများကို အပြည့်အဝ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မည်ဟု ငါ ကတိပြုခဲ့သည်။

Verse 18

संश्रुत्य च न शक्ष्यामि जीवमानः प्रतिश्रवम्।मुनीनामन्यथा कर्तुं सत्यमिष्टं हि मे सदा।।।।

ထို့ပြင် ငါက ကတိစကား ပေးပြီးနောက် ငါအသက်ရှင်နေသရွေ့ မုနီတို့အပေါ် ပေးထားသော ကတိကို ချိုးဖောက်၍ မပြုနိုင်၊ အကြောင်းမူကား သစ္စာတရားသည် ငါ့အတွက် အမြဲတမ်း အလွန်ချစ်မြတ်နိုးရာ ဖြစ်သည်။

Verse 19

अप्यहं जीवितं जह्यां त्वां वा सीते सलक्ष्मणाम्।न तु प्रतिज्ञां संश्रुत्य ब्राह्मणेभ्यो विशेषतः।।।।

အို စီတာ၊ ငါသည် အသက်ကိုပင် စွန့်လွှတ်နိုင်သကဲ့သို့၊ သင်ကိုလည်း လက္ခမဏနှင့်အတူ စွန့်လွှတ်နိုင်သော်လည်း၊ အထူးသဖြင့် ဗြာဟ္မဏတို့အပေါ် သန့်ရှင်းမြတ်နိုးစွာ ပြုထားသော ကတိသစ္စာကို မချိုးဖောက်မည်။

Verse 20

तदवश्यं मया कार्यमृषीणां परिपालनम्।अनुक्तेनापि वैदेहि प्रतिज्ञाय तु किं पुनः।।।।

ထို့ကြောင့် အို ဝိဒေဟီ၊ ရှိများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်းသည် ငါ့အတွက် မဖြစ်မနေ ပြုရမည့် တာဝန်ဖြစ်သည်။ သူတို့က မတောင်းဆိုခဲ့သော်လည်း ထိုသို့ပင် ဖြစ်ရမည်၊ ထို့ပြင် ငါက ကတိပြုထားပြီးသားဖြစ်လျှင် ပို၍ပင် မေးစရာမရှိ။

Verse 21

मम स्नेहाच्च सौहार्दादिदमुक्तंत्वयाऽनघे।परितुष्टोऽस्म्यहं सीते न ह्यनिष्टोऽनुशिष्यते।।।।

အို အပြစ်ကင်းစင်သော စီတာ၊ သင်သည် ငါ့အပေါ် ချစ်ခင်မေတ္တာနှင့် မိတ်သဟာယစိတ်ကြောင့် ဤသို့ ပြောခဲ့သည်။ ငါလည်း ဝမ်းမြောက်နှစ်သက်၏၊ အကြောင်းမူကား အန္တရာယ်ဖြစ်စေသော အကြံပေးမှုကို မည်သူမျှ တကယ်တမ်း မညွှန်ကြားကြ။

Verse 22

सदृशं चानुरूपं च कुलस्य तव चात्मनः।सधर्मचारिणी मे त्वं प्राणेभ्योऽपि गरीयसी।।।।

သင်၏စကားသည် သင်၏မျိုးရိုးနှင့် သင်၏ကိုယ်ပိုင်သဘောသဘာဝနှစ်ပါးလုံးနှင့် ကိုက်ညီ၍ သင့်လျော်လှ၏။ သင်သည် ကျွန်ုပ်နှင့်အတူ ဓမ္မလမ်းကို လိုက်လျှောက်သော သာသနာတော်မိတ်ဖက်ဖြစ်သဖြင့် ကျွန်ုပ်အတွက် အသက်ထက်ပင် ပို၍အမြတ်တန်လှ၏။

Verse 23

इत्येवमुक्त्वा वचनं महात्मा सीतां प्रियां मैथिलराजपुत्रीम्।रामो धनुष्मान्सह लक्ष्मणेन जगाम रम्याणि तपोवनानि।।।।

ဤသို့ဆိုပြီးနောက် မိသီလာမင်း၏သမီး စီတာအချစ်တော်အား မဟာအတ္တမ ရာမသည်—လက်၌ လေးကိုင်လျက်—လက္ခမဏနှင့်အတူ သာယာလှပသော တပောဝနများသို့ ထွက်ခွာသွား၏။