
The Slaying of Madhu (Establishment of the Name ‘Madhusūdana’)
အဓ್ಯಾಯ ၇၂ တွင် ဒေဝ–အဆုရ စစ်ပွဲ၏ အထွတ်အထိပ်ကို ဖော်ပြသည်။ ဒိုင်တျ မဓုသည် ဟရီ/ဗိဿနု (နာရာယဏ၊ မာဓဝ၊ ကေရှဝ) ကို ရင်ဆိုင်ကာ စစ်ဓမ္မကို ချိုးဖောက်သည်ဟု စွပ်စွဲပြီး မာယာဖြင့် စစ်သူရဲများကို မ भ्रमစေသဖြင့် ဒေဝအချို့တောင် လှည့်စားမှုကြောင့် ကျဆုံးကြသည်။ ဗိဿနုသည် ထက်မြက်သော မြားများနှင့် စုဒർശန စက်ရဖြင့် တုံ့ပြန်ကာ ဒေဝပုံစံဖြင့် လှည့်စားလာသော အဆုရများကိုပါ ခွဲခြားသိမြင်၍ သတ်ဖြတ်ကာ ခေါင်းများစွာကို ဖြတ်တောက်သည်။ မဓုသည် မာယာကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေပြီး ဟရ/ရှီဝ ပုံစံ၊ ထို့နောက် ဒေဝီပုံစံသို့ ပြောင်းလဲကာ ဒေဝတပ်နှင့် ဘုရားကို လှုပ်ရှားစေလိုသည်။ ဓာတာ ဘြဟ္မာသည် စကန္ဒ၏ မ भ्रमကို ဖယ်ရှားပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မဓုက တောင်တန်းကျရောက်သကဲ့သို့ အတားအဆီးများကို ဖန်တီးသော်လည်း ဗိဿနုသည် ထိုအတုအယောင်များကို ဖျက်ဆီးပြီး မဓု၏ ခေါင်းကို ဖြတ်တောက်သည်။ ထို့နောက် ဒေဝများက ဘုရားကို “မဓုစူဒန” ဟူသော နာမတော်ဖြင့် ချီးမွမ်းသတ်မှတ်ကာ မာယာနှင့် အဓမ္မအင်အားကို အနိုင်ယူခြင်း၏ သင်္ကေတအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။
Verse 1
व्यास उवाच । दिव्यं रथं समास्थाय धनुर्हस्तो बलैर्युतः । गत्वा च माधवं संख्ये देवासुरगणाग्रतः
ဗျာသ မိန့်တော်မူသည်—ဒိဗ္ဗရထားကို တက်စီး၍ လက်၌ လေးကို ကိုင်ဆောင်ကာ တပ်အင်အားတို့နှင့်အတူ၊ ဒေဝနှင့် အဆုရ အစုအဖွဲ့တို့၏ ရှေ့တန်း၌ စစ်မြေပြင်တွင် မာဓဝထံသို့ သွားလေ၏။
Verse 2
क्रोधेन महताविष्टो मधुर्निर्जरमर्दनः । अब्रवीत्परुषं वाक्यमव्ययं हरिमीश्वरम्
ပြင်းထန်သော ဒေါသကြောင့် မဓု—ဒေဝတားတို့ကို နှိမ်နင်းသူ—သည် မဖျက်မပျက် အရှင်ဟရီထံသို့ ကြမ်းတမ်းသောစကားကို ပြောလေ၏။
Verse 3
नारायण न जानासि युद्धधर्ममितः कथम् । अन्यायाद्दुर्वधोपायं कृत्वा नष्टो न शोचसि
အို နာရာယဏာ၊ ဒီနေရာမှာ စစ်ဓမ္မကို မသိသလော? မတရားမှုဖြင့် သတ်ဖြတ်ရန် မကောင်းသောနည်းကို ယူ၍ ပျက်စီးသွားပြီး—မဝမ်းနည်းမနာကျင်သလော?
Verse 4
अनेन पंकयोगेन व्यवहारा कृतस्य च । सुरत्वं चोपनष्टं स्यादन्यसृष्टिं करोम्यहम्
ဤအညစ်အကြေးနှင့် ဆက်စပ်သော ‘ရွံ့နှောယောဂ’ နှင့် ပြုလုပ်ခဲ့သော အပြုအမူများကြောင့် ဒေဝဖြစ်ခြင်း၏ အဆင့်သည် အမှန်တကယ် ပျောက်ကွယ်မည်; ထို့ကြောင့် ငါသည် အခြားသော ဖန်ဆင်းခြင်းကို စတင်မည်။
Verse 5
त्वामेव निहनिष्यामि सह देवगणैरिह । इत्युक्त्वा धनुरादाय जघान विशिखैर्विभुम्
“ဒီနေရာမှာပဲ ဒေဝတားအစုအဝေးနဲ့အတူ မင်းကို ငါအမှန်တကယ် သတ်မယ်” ဟုဆိုပြီးနောက် လေးကိုယူကာ အင်အားကြီးသူကို မြားများဖြင့် ထိုးခတ်လေ၏။
Verse 6
माधवस्तान्बिभेदाथ शरैर्वज्रसमप्रभैः । बहुभिस्सर्वगात्रेषु जघान च मधुं ततः
ထို့နောက် မာဓဝသည် ဝဇ္ဇရကဲ့သို့ တောက်ပသော မြားများဖြင့် သူတို့ကို ထိုးဖောက်လေ၏။ ထို့နောက် မဓုကိုလည်း ကိုယ်အင်္ဂါအစုံအလင်ပေါ်သို့ မြားများစွာဖြင့် ထိုးခတ်လေ၏။
Verse 7
मायया छादितः सोभूद्दैत्यस्तं सुरसत्तमाः । ये वै शूराश्च रुद्राद्यास्त्रिदशास्सत्त्वधारिणः
ထိုဒೈတျသည် မာယာဖြင့် ဖုံးကွယ်ခံရ၏။ ရုဒြာမှအစပြုသော သတ္တဝါဂုဏ်ကို ထမ်းဆောင်သည့် ရဲရင့်သော တြိဒသ နတ်မြတ်တို့သည် ထိုသူကို စူးစမ်းကြည့်ရှုကြ၏။
Verse 8
देव्यो नानाविधाश्चापि सायुधा वाहनान्विताः । सेनान्यो गणपा देवा लोकेश हरविष्णवः
အမျိုးမျိုးသော ဒေဝီတို့လည်း—လက်နက်ကိုင်၍ မိမိတို့၏ ဝါဟနာပေါ် စီးနင်းကာ—ရှိကြ၏။ ထို့ပြင် စစ်ခေါင်းဆောင်များ၊ ဂဏပတိများနှင့် နတ်အစုအဝေးများ၊ လောကပာလများ၊ ဟရ (ရှီဝ) နှင့် ဝိෂ္ဏုတို့လည်း ပါဝင်ကြ၏။
Verse 9
अन्ये ग्रहादयो देवाः सर्वे युध्यन्ति संगताः । विनष्टाश्च तदा देवा मधोर्वै मायया ध्रुवम्
ထို့နောက် ဂြိုဟ်တို့မှအစပြုသော အခြားနတ်များအားလုံး စုဝေးကာ တိုက်ခိုက်ကြ၏။ သို့သော် ထိုအချိန်၌ မဓု၏ မာယာကြောင့် နတ်တို့သည် အမှန်တကယ် ပျက်စီးသွားကြ၏။
Verse 10
संमुखे विमुखे चैव शरशक्त्यृष्टिवृष्टिभिः । पतंति सहसा देवा भूमौ शस्त्राभिपीडिताः
ရှေ့တန်း၌ ရင်ဆိုင်နေစဉ်လည်းကောင်း၊ နောက်ပြန်လှည့်သွားစဉ်လည်းကောင်း၊ မြား၊ လှံနှင့် ဓားလှံမိုးရွာသကဲ့သို့ ထိုးနှက်ခံရသော နတ်တို့သည် ချက်ချင်း မြေပေါ်သို့ လဲကျကာ လက်နက်တို့၏ ဖိနှိပ်မှုကြောင့် ကြေမွသွားကြ၏။
Verse 11
एतस्मिन्नंतरे विष्णुर्गृहीत्वा च सुदर्शनम् । असुरान्मायया देवान्जघान रणमूर्धनि
ထိုအကြား၌ ဝိෂ္ဏုသည် စုဒർശန စက်ရကို ကိုင်ဆောင်ကာ စစ်မြေပြင်၏ အရှေ့ဆုံး၌ မာယာဖြင့် နတ်ရုပ်ဆောင်ထားသော အသူရတို့ကို ချေမှုန်းသတ်ဖြတ်လေ၏။
Verse 12
अथ तेषां शिरांस्येष छित्वा चैव सहस्रशः । पातयामास देवेशो दैत्यानां च सुरात्मनाम्
ထို့နောက် ဒေဝတို့၏အရှင်သည် သူတို့၏ခေါင်းများကို ထောင်ချီဖြတ်တောက်၍ မြေပြင်သို့ကျစေ하였다—ဒೈတျာတို့၏ခေါင်းများနှင့် ဒေဝဘက်ရှိ မြင့်မြတ်သောစိတ်ရှိသူတို့၏ခေါင်းများပင် ဖြစ်သည်။
Verse 13
एवमन्यान्विभुर्दैत्यान्द्रावयामास संगरात् । तं दृष्ट्वा मुनयो देवाः सर्वे विस्मयमाययुः
ဤသို့ အာဏာတန်ခိုးကြီးသော အရှင်သည် အခြားဒೈတျာတို့ကို စစ်မြေပြင်မှ ထွက်ပြေးစေ하였다။ ထိုအရှင်ကို မြင်ကြသော မုနိများနှင့် ဒေဝတို့အားလုံး အံ့ဩခြင်းဖြင့် ပြည့်နှက်သွားကြသည်။
Verse 14
कर्णे कर्णे प्रजल्पंते देवा मुनिगणास्तथा । सदा देवैकगोप्ता च हरिरव्यय ईश्वरः
ထပ်ခါထပ်ခါ ဒေဝများနှင့် မုနိအစုတို့သည် နားချင်းကပ်၍ တိုးတိုးပြောကြသည်—“ဟရီ၊ မပျက်မယွင်းသော အရှင်သည် ဒေဝတို့၏ တစ်ဦးတည်းသော ကာကွယ်ရှင် ဖြစ်တော်မူ၏။”
Verse 15
सर्वसाक्षी त्वयं देवो दैत्यजिष्णुर्युगे युगे । कथं हंति सुरान्सर्वान्कल्पांत इह जायते
အို ဒေဝရှင်၊ သင်သည် အရာအားလုံး၏ သက်သေဖြစ်ပြီး ယုဂတိုင်းတွင် ဒೈတျာတို့ကို အောင်နိုင်သူဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ကလ္ပအဆုံး၌ သူသည် ဤနေရာတွင် မွေးဖွားလာ၍ ဒေဝအားလုံးကို မည်သို့ ဖျက်ဆီးနိုင်သနည်း။
Verse 16
एतस्मिन्नंतरे दूरे मधुर्मायां प्रयोजिता । हररूपधरो भूत्वा अब्रवीद्धरिमव्ययम्
ထိုအချိန်အတွင်း အဝေးတစ်နေရာ၌ မဓုသည် မာယာကို အသုံးချ하였다။ ဟရ (ရှီဝ)၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဆောင်ယူကာ မပျက်မယွင်းသော ဟရီအား စကားဆို하였다။
Verse 17
दैत्यानामग्रतः पाप रणे देवान्समंततः । हत्वा किं ते शिवं चाद्य धर्मकीर्ति यशो गुणाः
အို အပြစ်သားရေ! ဒೈတျာတို့ရှေ့မှာ စစ်မြေပြင်၌ အရပ်ရပ်က ဒေဝတို့ကို သတ်ပြီးနောက် ယခု သင့်ထံသို့ ရှိဝမင်္ဂလာ ဘာကောင်းကျိုး ရမည်နည်း? သင့်ဓမ္မ၊ ကီရ్తိ၊ ယသနှင့် ဂုဏ်တရားတို့ ဘယ်မှာနည်း?
Verse 18
महतोन्मत्तभावेन न जानासि परान्स्वकान् । अतस्त्वां निशितैर्बाणैर्नयामि यमसादनम्
အလွန်အမင်း မူးမောဝိညာဉ်မောဟဖြင့် သင်သည် အခြားသူနှင့် ကိုယ့်ဘက်သားကို မခွဲမသိနိုင်။ ထို့ကြောင့် ထက်မြက်သော မြားများဖြင့် သင့်ကို ယမ၏အိမ်တော်—မရဏ၏နေရာသို့ ပို့မည်။
Verse 19
एवमुक्त्वा शरैरुग्रैर्जघान केशवं रणे । निचकर्त शरांस्तांस्तु माधवो वाक्यमब्रवीत्
ဤသို့ဆိုပြီးနောက် စစ်မြေပြင်၌ ကြမ်းတမ်းသော မြားများဖြင့် ကေရှဝကို ထိုးနှက်하였다။ သို့သော် မာဓဝသည် ထိုမြားများကို ဖြတ်ချပြီးနောက် ဤစကားကို ပြော하였다။
Verse 20
जानामि त्वां रणे दैत्यं हररूपधरं प्रियम् । शूरं शूरविकर्माणं मधुं मायानियोजितम्
စစ်ပွဲအတွင်း သင့်ကို ငါသိမြင်ပြီ၊ ဒိုင်တျာရေ—ဟရ (ရှီဝ) ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဆောင်ယူသော ချစ်သူ။ သင်သည် သူရဲကောင်း၊ သူရဲကောင်းလုပ်ရပ်များ၏ ပိုင်ရှင်; မဓုဟူသည် မာယာကြောင့် လှုံ့ဆော်ခံရသူ။
Verse 21
मिथ्यालोकं प्रदास्यामि पातयित्वा रणाजिरे । एतस्मिन्नंतरे तीक्ष्णैः शरैर्विव्याध संयुगे
“စစ်မြေပြင်၌ သင့်ကို လဲကျစေပြီး မုသာ၏လောကသို့ ပို့မည်” ဟုဆိုသော်လည်း ထိုအကြားတည်းမှာပင် တိုက်ပွဲ၌ ထက်မြက်သော မြားများဖြင့် (သူ့ကို) ထိုးဖောက်하였다။
Verse 22
जटिलं वृषकेतुं च वृषभस्थं महेश्वरम् । तयोर्युद्धमतीवासीद्देवदानवयोस्तदा
ထိုအခါ ဒေဝတော်များနှင့် ဒာနဝများအကြား အလွန်ပြင်းထန်သော စစ်ပွဲကြီး ဖြစ်ပွားလာ၏။ ထိုနေရာ၌ မဟေရှဝရ—ဇဋာဆံပင်ရှိ၍ နွားအလံ (ဝೃಷကေတု) ကိုင်ဆောင်ကာ နွားပေါ်၌ စီးနင်းတော်မူသူ—လည်း ရှိတော်မူ၏။
Verse 23
परस्परं भिंदतोश्च प्राप्तान्प्राप्तान्शरान्शरैः । क्षुरप्रेण धनुस्तस्य चिच्छेद हरिरव्ययः
သူတို့သည် အပြန်အလှန် လက်နက်များကို ထိခိုက်စေကာ လာရောက်သော မြားတိုင်းကို ကိုယ့်မြားဖြင့် တုံ့ပြန်တားဆီးနေကြ၏။ ထို့နောက် မပျက်မယွင်းသော ဟရီသည် မုတ်ဆိတ်ဓားကဲ့သို့ ထက်မြက်သော မြားဖြင့် ရန်သူ၏ လေးကို ဖြတ်တောက်လိုက်၏။
Verse 24
ततश्च पातयामास घोटकं वृषरूपिणम् । स दैत्यश्शूलहस्तोथ प्रदुद्राव जगत्पतिम्
ထို့နောက် နွားရုပ်သဏ္ဌာန်ယူထားသော မြင်းကို လဲကျစေလိုက်၏။ ထိုအခါ ရှူးလ်ကို လက်တွင်ကိုင်ထားသော ဒေတ္တသည် လောကပတိ အရှင်ထံသို့ ပြေးဝင်လာ၏။
Verse 25
भ्रामयित्वा ततः शूलं जघान परमेश्वरम् । त्रिभिश्चिच्छेद बाणैश्च शूलं कालानलप्रभम्
ထို့နောက် သူသည် ရှူးလ် (သုံးခွ) ကို လှည့်ဝှက်ကာ ပရမေရှဝရကို ထိုးနှက်၏။ သို့သော် ကာလမီးကဲ့သို့ တောက်လောင်သော ထိုရှူးလ်ကို အရှင်သည် မြားသုံးစင်းဖြင့် ဖြတ်တောက်၍ အပိုင်းပိုင်း ခွဲပစ်လိုက်၏။
Verse 26
ततः क्रूरो महाबाहुर्मधुर्मायातिमायिकः । देवीरूपं समास्थाय सिंहस्थः प्रययौ हरिः
ထို့နောက် ကြမ်းတမ်း၍ လက်မောင်းကြီးသော မဓု—မာယာအတတ်၌ အလွန်ကျွမ်းကျင်သူ—သည် ဒေဝီရုပ်ကို ခံယူလိုက်၏။ ဟရီသည်လည်း စင်္ဟပေါ်၌ စီးနင်းကာ ရှေ့သို့ ထွက်ခွာတော်မူ၏။
Verse 27
शरैर्बहुविधैर्विष्णुं जघानैवाब्रवीद्वचः । स्वामी तु मे सुरश्रेष्ठ त्वयैव पातितो युधि
မြားအမျိုးမျိုးဖြင့် ဗိဿဏုကို ထိုးနှက်ပြီးနောက် သူက ဆို၏— “အို နတ်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးရှင်၊ ကျွန်ုပ်၏ အရှင်သည် စစ်ပွဲတွင် သင်တစ်ဦးတည်းကြောင့် လဲကျသွားပါပြီ”
Verse 28
अहं त्वां च हनिष्यामि सुतौ स्कंदविनायकौ । उक्तवंतं च दैतेयं जघान बहुमार्गणैः
“ငါသည် သင်တို့ကိုလည်း သတ်မည်—စကန္ဒနှင့် ဝိနာယက၏ သားတို့ရေ!” ဟုဆိုပြီးနောက် ထိုဒೈတျကို မြားများစွာဖြင့် လဲကျစေ하였다။
Verse 29
स पपात महीपृष्ठे गतासुर्लोहितोद्गिरः । पितरौ निहतौ दृष्ट्वा मायाबद्धो महाबलः
သူသည် မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျ၍ အသက်ထွက်သွားကာ သွေးကို အန်ထုတ်လေ၏။ မိဘနှစ်ပါး သတ်ခံရသည်ကို မြင်သဖြင့် အင်အားကြီးသူသည် မာယာ၏ ချည်နှောင်မှုကြောင့် မောဟာတွင် မိမိကိုယ်ကို ပိတ်မိသွား၏။
Verse 30
स्कंदः शक्तिं समादाय प्रायाद्योधयितुं हरिम् । ततो धाताऽब्रवीद्वाक्यं स्कंदं मोहप्रपीडितम्
စကန္ဒသည် မိမိ၏ “သက္တိ” (လှံတော်) ကို ကိုင်ဆောင်၍ ဟရီ (ဗိဿဏု) နှင့် တိုက်ခိုက်ရန် ထွက်ခွာလေ၏။ ထိုအခါ ဓာတာ (ဗြဟ္မာ) သည် မောဟာကြောင့် ပင်ပန်းနေသော စကန္ဒအား စကားတော်ဆို၏။
Verse 31
पश्य ते पितरौ दूरे पश्यंतौ युद्धमीदृशम् । अंतरिक्षे भ्रमंतौ च संस्थितौ लोकसाक्षिणौ
ကြည့်လော့—သင်၏ ပိတၱရ်နှစ်ပါးသည် အဝေး၌ရှိ၍ ဤသို့သော စစ်ပွဲကို ကြည့်ရှုနေကြသည်။ သူတို့သည် ကောင်းကင်အလယ်၌ လှည့်လည်သွားလာကာ လောကတို့ရှေ့တွင် သက်သေတော်အဖြစ် တည်ရှိနေကြ၏။
Verse 32
एतच्छ्रुत्वा ततो दृष्ट्वा तत्रैवांतरधीयत । ततो धुंधुश्च सुंधुश्च भ्रातरावतिदर्पितौ
ဤသတင်းကို ကြားပြီး ထိုအရာကို မြင်လျှင် သူသည် ထိုနေရာတင်ပင် အန္တရာဓာန်၍ ပျောက်ကွယ်သွား၏။ ထို့နောက် မာန်ထောင်လွန်သော ညီအစ်ကို ဓုန္ဓုနှင့် စုန္ဓု တို့သည် ရှေ့သို့ တိုးလာကြ၏။
Verse 33
वधं प्रति हरेर्युद्धे पेततुर्गरुडोपरि । खड्गहस्तं च धुंधुं च सगदं सुंधुमेव च
ဟရိနှင့် စစ်ပွဲတွင် မိမိတို့၏ ပျက်စီးခြင်းသို့ အလျင်အမြန် တိုးဝင်ကာ သူတို့သည် ဂရုဍပေါ်သို့ ကျရောက်လာကြ၏—ဓုန္ဓုသည် လက်၌ ဓားကို ကိုင်၍၊ စုန္ဓုသည် ဂဒါကို ဆောင်၍ ဖြစ်၏။
Verse 34
चिच्छेद नंदकेनैकं गदया सादयत्परम् । पेततुस्तौ धरापृष्ठे प्रवीरौ क्षतविक्षतौ
သူသည် နန္ဒကဓားဖြင့် တစ်ယောက်ကို ဖြတ်တောက်၍၊ ဂဒါဖြင့် အခြားတစ်ယောက်ကို ထုနှိပ်ပျက်စီးစေ၏။ ထိုမဟာသူရဲနှစ်ဦးသည် ဒဏ်ရာအနာတရဖြင့် ချိုးဖောက်ကာ မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျကြ၏။
Verse 35
मधुस्तदागतस्तूर्णमंतर्धानं तमोवृतः । पातयामास विष्णौ च मायया शतपर्वतान्
ထို့နောက် မဓုသည် အလျင်အမြန် ရောက်လာ၏။ အမှောင်ဖုံးလွှမ်းနေသဖြင့် သူသည် မျက်စိမြင်ကွင်းမှ အန္တရာဓာန်ကာ၊ မာယာတန်ခိုးဖြင့် ဗိဿဏုအပေါ်သို့ တောင်တစ်ရာကို ကျစေ၏။
Verse 36
ततस्तान्पर्वतांश्छित्वा तमसोऽन्तर्गतो युधि । क्रोधात्सुदर्शनेनैव शिरश्छित्वा निपातितः
ထို့နောက် ထိုတောင်များကို ဖြတ်တောက်ပြီး စစ်ပွဲအတွင်း အမှောင်ထဲသို့ ဝင်ရောက်၏။ ထို့ပြင် ဒေါသထန်စွာဖြင့် စုဒർശနစက္ကရဖြင့် ရန်သူ၏ ခေါင်းကို ဖြတ်တောက်ကာ မြေပေါ်သို့ လဲကျစေ၏။
Verse 37
ततो ब्रह्मादिभिर्देवैश्शंभुना त्रिदशैरपि । मधुसूदन इतिख्यातिर्विष्णोर्लोकेषु कारिता
ထို့နောက် ဗြဟ္မာနှင့် အခြားဒေဝတားများ၊ သမ္ဘူနှင့် တြိဒသ ဒေဝတားတို့ပါဝင်၍၊ ဗိဿဏု၏ “မဓုသူဒန” ဟူသော ကီရ్తိသတင်းကို လောကအပေါင်းတို့တွင် တည်ထောင်ကြ၏။
Verse 72
इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे मधुवधोनामद्विसप्ततितमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် မြတ်သော ပဒ္မပုရာဏ အပိုင်းပထမ စೃṣṭိခဏ္ဍ၌ “မဓုသတ်ခြင်း” ဟူသော ခုနှစ်ဆယ်နှစ်မြောက် အခန်းသည် ပြီးဆုံး၏။