
The Rohiṇī–Candra Śayana Vow (Lunar Bed-Vow with Rohiṇī)
ဘီရှ္မက ပုလတ္စျ ရှိသီထံသို့ အသက်ရှည်ခြင်း၊ ကျန်းမာခြင်း၊ အလှအပ၊ မြင့်မြတ်သော မျိုးရိုးတွင် မွေးဖွားခြင်းနှင့် မျိုးဆက်တိုးပွားစေသော ဝရတ၏ အပြည့်အစုံကို မေးမြန်းသည်။ ပုလတ္စျက ထိုမေးခွန်းကို လက်ခံကာ ပုရာဏ၏ လျှို့ဝှက်ဝရတဖြစ်သော “ရောဟိဏီ–စန္ဒြ-ရှယန” ကို ဖော်ပြသည်။ ဤအခန်းတွင် အချိန်သတ်မှတ်ချက်—တနင်္လာနေ့၊ သုက္လပက္ခ ပုဏ္ဏမီနှင့် နက္ခတ်အခြေအနေ—နှင့် သန့်စင်မှုအတွက် မုန်ညင်းစေ့နှင့် ပဉ္စဂဝျ (နွားထွက်ငါးမျိုး) ကို အသုံးပြု၍ မန္တရဇပ ပြုလုပ်ရန် ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ဆိုမ-ဘဝဖြင့် နာရာယဏကို လ-အမည်များဖြင့် ပူဇော်ကာ စတုတ္တရ/ညာသပုံစံလို အစဉ်အလာဖြင့် ဒေဝအင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများကို အမည်သီးသန့်ဖြင့် ဂုဏ်ပြုသည်။ ရောဟိဏီကိုလည်း လက္ခမီရূপ၊ အိန္ဒု (စန္ဒြ) ၏ ဇနီးအဖြစ် ပူဇော်သည်။ အစားအသောက်စည်းကမ်းတွင် ဟဝိෂျ၊ အသားမပါသော အစာ၊ သာသနာကഥာ နားထောင်ခြင်း၊ လစဉ်ပန်းပူဇော်နည်းနှင့် တစ်နှစ်တာ အကျင့်တရား ပါဝင်သည်။ အဆုံးတွင် ဒါန—အိပ်ရာ၊ စန္ဒြနှင့် ရောဟိဏီ၏ ရွှေရုပ်တုများ၊ ပုလဲ၊ နို့အိုးတင်ခြင်းနှင့် နွားဒါန—ဖြင့် ပြီးစီးကာ၊ ဖလရှရုတိတွင် မြင့်မားသော ကောင်းကင်အာဏာ၊ စန္ဒြလောကမှ ပြန်လာရခက်ခြင်း၊ မိန်းမများနှင့် ဘက်တိရှိသော ရှူဒြများလည်း အခွင့်ရှိခြင်း၊ ဖတ်ကြား/နားထောင်သူသည် ဗိဿနုဓာမ၌ ဂုဏ်သိက္ခာရမည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 1
भीष्म उवाच । दीर्घायुरारोग्यकुलातिवृद्धिभिर्युक्तः पुमान्रूपकुलान्वितः स्यात् । मुहुर्मुहुर्जन्मनि येन सम्यक्व्रतं समाचक्ष्व च शीतरश्मेः
ဘီရှ္မက ပြောသည်—“အေးမြသော ရောင်ခြည်ရှိသူအို! လူတစ်ဦးသည် မွေးဖွားမှုတိုင်းတွင် ထပ်ခါထပ်ခါ အသက်ရှည်ခြင်း၊ ကျန်းမာအနာရောဂါကင်းခြင်း၊ မျိုးရိုးကူလ၏ အလွန်ကြီးမားသော တိုးတက်繁栄ခြင်း၊ ထို့ပြင် ရုပ်ရည်လှပခြင်းနှင့် မြင့်မြတ်သော မျိုးနွယ်ကို ရရှိစေသော ထိုဝရတ (vrata) ကို မှန်ကန်စွာ မည်သို့ကျင့်သုံးရမည်ကို ပြည့်စုံစွာ ရှင်းပြပါ။”
Verse 2
पुलस्त्य उवाच । त्वया पृष्टमिदं सम्यगक्षयस्वर्गकारकम् । रहस्यं तु प्रवक्ष्यामि यत्पुराणविदो विदुः
ပုလස්တျာက ဆိုသည်။ သင်သည် မှန်ကန်စွာ မေးမြန်းခဲ့သည်—မပျက်မယွင်းသော ကောင်းကင်ဘုံရရှိစေသော အကြောင်းတရားဖြစ်၏။ ယခု ပုရာဏကို သိသူတို့ နားလည်သော လျှို့ဝှက်တရားကို ငါဟောပြမည်။
Verse 3
रोहिणीचंद्रशयनं नामव्रतमिहोच्यते । तस्मिन्नारायणस्यार्चामर्चयेदिंदुनामभिः
ဤနေရာတွင် “ရိုဟိဏီ–စန္ဒြ-ရှယန” ဟူသော ဝရတကို ဖော်ပြထားသည်။ ထိုအခါ နာရာယဏ၏ ရုပ်တော်ကို အာရ္ချနာပြု၍ အိန္ဒု (လ) ၏ နာမတော်များဖြင့် ချီးမြှောက်ပူဇော်ရမည်။
Verse 4
यदा सोमदिने शुक्ला भवेत्पंचदशी क्वचित् । अथवा ब्रह्मनक्षत्रं पौर्णमास्यां प्रजायते
တနင်္လာနေ့တွင် လင်းပက္ခ၏ တိထိ ၁၅ (ပုဏ္ဏမီ) ကျရောက်သော်လည်းကောင်း၊ သို့မဟုတ် ပုဏ္ဏမီညတွင် ဘြဟ္မာ-နက္ခတ် ထွက်ပေါ်သော်လည်းကောင်း—
Verse 5
तदा स्नानं नरः कुर्यात्पंचगव्येन सर्षपैः । आप्यायस्वेति च जपेद्विद्वानष्टशतं पुनः
ထိုအခါ လူသည် မုန်ညင်းစေ့နှင့်အတူ ပဉ္စဂဝျဖြင့် ရေချိုးရမည်။ ထို့ပြင် ပညာရှိသည် “အာပျာယသ္ဝ” မန္တရကို ထပ်မံ ၈၀၀ ကြိမ် ဂျပ်ရမည်။
Verse 8
शूद्रोपि परया भक्त्या पाषंडालापवर्जितः । सोमाय शांताय नमोस्तु पादावनंतधाम्नेति च जानुजंघे । ऊरुद्वयं चापि जलोदराय संपूजयेन्मेढ्रमनंगधाम्ने
ရှုဒ္ဒရပင်လျှင် အမြင့်မြတ်ဆုံး ဘက္တိရှိ၍ ပာရှဏ္ဍတို့၏ စကားဝိုင်းမှ ကင်းဝေးနေပါက (ဘုရား၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို) ပူဇော်နိုင်သည်။ ခြေတော်၌ “ငြိမ်းချမ်းသော ဆိုမအား နမော” ဟုဆို၍—အနန္တ၏ ဌာနတော်ဖြစ်၏—ထို့နောက် ဒူးနှင့် ခြေခေါင်းပိုင်းကို ပူဇော်; ထို့နောက် ပေါင်နှစ်ဖက်ကို “ဇလိုဒရ” ဟူသော နာမဖြင့်; ထို့ပြင် မျိုးပွားအင်္ဂါကို “အနင်္ဂ—ကာမ၏ ဌာန” ဟုဆိုကာ စုံလင်စွာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 9
नमोनमः कामसुखप्रदाय कटिः शशांकस्य सदार्चनीयः । तथोदरं चाप्यमृतोदराय नाभिः शशांकाय नमोभिपूज्या
နမော နမဟ—အမြဲပူဇော်ထိုက်၍ ကာမသုခ၏ ပျော်ရွှင်မှုကို ပေးသနားသော လမင်း၏ ခါးကို နမസ്കာရ။ ထို့အတူ အမృతဖြင့် ပြည့်သကဲ့သို့သော ဝမ်းဗိုက်ကိုလည်း နမস্কာရ; လမင်း၏ ချက်ကိုလည်း ရိုသေစွာ ပူဇော်နမော။
Verse 10
नमोस्तु चंद्राय मुखं च नित्यं दंता द्विजानामधिपाय पूज्याः । हास्यं नमश्चंद्रमसेऽभिपूज्यमोष्ठौ तु कौमोदवनप्रियाय
လမင်းကို နမস্কာရ၊ မျက်နှာတော်ကိုလည်း အမြဲနမস্কာရ။ သွားတော်များသည် ဒွိဇာတို့၏ အဓိပတိကဲ့သို့ ပူဇော်ထိုက်၏။ လမင်း၏ အပြုံးကို နမော—အထူးရိုသေထိုက်; နှုတ်ခမ်းတော်ကိုတော့ ညဘက်ပွင့်သော ကုမုဒပန်းတော၏ ချစ်မြတ်နိုးသူထံ အပ်နှံပူဇော်၏။
Verse 11
नासा च नाथाय वरौषधीनामानंदबीजाय पुनर्भ्रुवौ च । नेत्रद्वयं पद्मनिभं तथेंदोरिंदीवरव्यासकराय शौरेः
နှာခေါင်းတော်သည် အထူးကောင်းမွန်သော ဆေးပင်တို့၏ အရှင်ဖြစ်လာ၏; ထို့နောက် မျက်ခုံးတော်နှစ်ဖက်သည် အာနန္ဒ၏ မျိုးစေ့ဖြစ်လာ၏။ ကြာပန်းကဲ့သို့သော မျက်စိတော်နှစ်လုံးသည် လမင်းလည်းဖြစ်၊ ရွှောရီ (ဗိဿနု) လည်းဖြစ်—လက်တော်များသည် အပြာကြာပန်းကဲ့သို့ ကျယ်ဝန်းသူ။
Verse 12
नमः समस्ताध्वरपूजिताय कर्णद्वयं दैत्यनिषूदनाय । ललाटमिंदोरुदधिप्रियाय केशाः सुषुम्नाधिपतेः प्रपूज्याः
ယဇ္ဉာအပေါင်းတို့တွင် ပူဇော်ခံရသော အရှင်ထံ နမော; ဒೈတျာတို့ကို သတ်ဖြတ်သူ၏ နားတော်နှစ်ဖက်ကိုလည်း နမော။ လမင်းနှင့် သမုဒ္ဒရာတို့ ချစ်မြတ်နိုးသော နဖူးတော်ကို နမস্কာရ။ ထို့ပြင် စုရှုမနာ၏ အဓိပတိဖြစ်သော အရှင်၏ ဆံပင်တော်များသည် အမှန်ပင် ပူဇော်ထိုက်၏။
Verse 13
शिरः शशांकाय नमो मुरारेर्विश्वेश्वरायाथ नमः किरीटं । पद्मप्रिये रोहिणीनाम लक्ष्मि सौभाग्यसौख्यामृतसागराय
လမင်းဖြင့် အလှဆင်ထားသော ဦးခေါင်းတော်ကို နမော; မုရာရီ၊ ကမ္ဘာလောက၏ အရှင်ကို နမস্কာရ; မကွတ်တော်ကိုလည်း နမော။ ကြာပန်းချစ်သူ—ရိုဟိဏီဟု ခေါ်သော လက္ခမီမယ်တော်—သင့်အား နမস্কာရ၊ သင်သည် ကံကောင်းခြင်းနှင့် သုခ၏ အမృతသမုဒ္ဒရာ ဖြစ်၏။
Verse 14
दैवीं च संपूज्य सुगंधिपुष्पैर्नैवेद्यधूपादिभिरिंदुपत्नीम् । सुप्त्वा तु भूमौ पुनरुत्थितो यः स्नात्वा च विप्राय हविष्यभुक्तः
အင်ဒု၏ မဟာသမီးတော် ဒေဝီကို မွှေးကြိုင်သောပန်းများ၊ နေဝေဒျ၊ မီးခိုး (ဓူပ) စသည်တို့ဖြင့် ထုံးတမ်းအတိုင်း ပူဇော်ပြီး၊ မြေပြင်ပေါ်တွင် အိပ်ကာ ပြန်လည်ထပြီး၊ ရေချိုးကာ ဗြာဟ္မဏကို သင့်တော်သလို ဂုဏ်ပြု/အစာပေးပြီးနောက် “ဟဝိෂျ” ဟူသော ယဇ္ဉာရိုးရာ ရိုးရှင်းအစာကိုသာ စားသောက်သူ—ဤဝတ်ကို ကျင့်သူ…
Verse 15
देयः प्रभाते सहिरण्य वारिकुंभो नमः पापविनाशनाय । संप्राश्य गोमूत्रममांसमन्नमक्षारमष्टावथ विंशतिं च
မနက်အရုဏ်တက်ချိန်တွင် ရေနှင့်အိုးတစ်လုံးကို ရွှေနှင့်အတူ လှူဒါန်း၍ “ပာပဖျက်ရှင်အား နမස්ကာရ” ဟု ဆုတောင်းရမည်။ ထို့နောက် ဂိုမူတရ (နွားဆီး) ဖြင့် အာစမန်ပြုကာ အသားမပါသော အစာကို စားသောက်ပြီး၊ စပါး/သီးနှံကို ၈ နှင့် ၂၀ တိုင်းတာပမာဏလည်း (အပ်နှံ) ရမည်။
Verse 16
ग्रासांश्च त्रीन्सर्पियुतानुपोष्य भुक्त्वेतिहासं शृणुयान्मुहूर्तं । कदंबनीलोत्पलकेतकानि जातिःसरोजं शतपत्रिका च
အစာရှောင်ပြီးနောက် ဂီ (ghee) ရောထားသော တစ်ခါစားသုံးသုံးလုတ်ကိုသာ ယူရမည်။ ထို့နောက် စားပြီးလျှင် အချိန်တိုတစ်ခဏ ပဝိသ္ဓ “အိတိဟာသ” သာသနာရေးဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်ရမည်။ ကဒမ္ဗ၊ အပြာရောင် ဥတ္ပလ (ကြာပြာ)၊ ကေတက၊ ဇာတီ (မယ်လီ)၊ စရောဇ (ကြာ) နှင့် ရာပတ္တရိကာ (ရာပွင့်) ပန်းများကိုလည်း (အပ်နှံ) သင့်သည်။
Verse 17
अम्लानपुष्पाण्यथ सिंदुवारं पुष्पं पुनर्भारतमल्लिकायाः । शुक्लं च पुष्पं करवीरपुष्पं श्रीचंपकं चंद्रमसे प्रदेयम्
စန္ဒ్రమာ (လ) ထံသို့ လတ်ဆတ်၍ မညှိုးနွမ်းသေးသော ပန်းများကို ပူဇော်ရမည်—ဥပမာ စိန္ဒုဝါရ၊ ဘာရတ-မလ္လိကာ ပန်း၊ အဖြူရောင်ပန်းများ၊ ကရဝီရ ပန်းများနှင့် မင်္ဂလာရှိသော ရှရီချမ္ပက ပန်းတို့ဖြစ်သည်။
Verse 18
श्रावणादिषु मासेषु क्रमादेतानि सर्वदा । यस्मिन्मासे व्रतादिः स्यात्तत्पुष्पैरर्चयेद्धरिम्
ရှရဝဏ (Śrāvaṇa) စသော လများတွင် ဤပန်းများကို အစဉ်အလာအတိုင်း အစဉ်တကျ အသုံးပြုရမည်။ မည်သည့်လတွင် ဝတ် (vrata) နှင့် ဆက်စပ်အနုဋ္ဌာန်များ ပြုလုပ်ပါက ထိုလအတွက် သတ်မှတ်ထားသော ပန်းများဖြင့် ဟရီကို အာရ္ချနာပြုရမည်။
Verse 19
एवं संवत्सरं यावदुपोष्य विधिवन्नरः । व्रतांते शयनं दद्याच्छयनोपस्करान्वितम्
ဤသို့ နည်းလမ်းတကျ တစ်နှစ်ပြည့်အထိ ဥပဝါသ–ဝရတကို စောင့်ထိန်းပြီးနောက်၊ ဝရတအဆုံးတွင် အိပ်ရာနှင့် အိပ်ရာအသုံးအဆောင်များပါ အလှူတော်ပေးလှူရမည်။
Verse 20
रोहिणीचंद्रमिथुनं कारयित्वा तु कांचनम् । चंद्रः षडंगुलः कार्यो रोहिणी चतुरंगुला
ထို့နောက် ရိုဟိဏီနှင့် လတို့၏ တွဲဖက်ရုပ်ပုံကို ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်စေရာတွင် လကို လက်ချောင်းအတိုင်းအတာ ခြောက်အင်္ဂုလ၊ ရိုဟိဏီကို လေးအင်္ဂုလ ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 21
मुक्ताफलाष्टकयुतां सितनेत्रसमन्विताम् । क्षीरकुंभोपरि पुनः कांस्यपात्राक्षतान्विताम्
ပုလဲရှစ်လုံးဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားပြီး အဖြူရောင် ‘မျက်စိ’ အမှတ်အသားများပါရှိသည့် အရာကို နို့အိုးပေါ်တွင် ထပ်မံတင်ထားရမည်၊ ထို့ပြင် ကြေးပန်းကန်တစ်လုံးတွင် အက္ခတ (မကွဲမပျက် ဆန်စေ့) ပါစေရမည်။
Verse 22
दद्यान्मंत्रेण पूर्वाह्णे शालीक्षुफलसंयुताम् । श्वेतामथ सुवर्णास्यां रौप्यखुरसमन्विताम्
နံနက်ပိုင်းတွင် သင့်လျော်သော မန္တရဖြင့် ဆန်၊ ကြံနှင့် သစ်သီးများကို တွဲဖက်ကာ (နွားမ) ကို အလှူတော်ပေးလှူရမည်—အဖြူရောင်ဖြစ်၍ မျက်နှာရွှေရောင်၊ ခြေခွာငွေရောင်ဖြစ်စေရမည်။
Verse 23
सवस्त्रभाजनां धेनुं तथा शंखं च भाजनम् । भूषणैर्द्विजदाम्पत्यमलंकृत्य गुणान्वितं
အဝတ်အစားနှင့် ပန်းကန်ပါအောင် ဓေနု (နွားမ) ကို အလှူတော်ပေးလှူရမည်၊ ထို့ပြင် ပန်းကန်အဖြစ် သင်္ခ (ခရုသံခွံ) ကိုလည်း ဆက်ကပ်ရမည်။ ထို့နောက် ဂုဏ်သီလနှင့် အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဗြာဟ္မဏ ဇနီးမောင်နှံကို အလှဆင်ပစ္စည်းများဖြင့် တန်ဆာဆင်ရမည်။
Verse 24
चंद्रोयं विप्ररूपेण सभार्य इति कल्पयेत् । यथा ते रोहिणी कृष्ण शयनं न त्यजेदपि
ဤလကို ဗြာဟ္မဏရုပ်ဖြင့် မိမိဇနီးနှင့်အတူ ရှိနေသည်ဟု စိတ်တွင်ပုံဖော်သင့်သည်။ ထို့ကြောင့် အို ကృష్ణ၊ သင်၏ ရိုဟိဏီသည် တစ်ခဏမျှပင် အိပ်ရာ (အတူနေမှု) ကို မစွန့်လွှတ်စေ။
Verse 25
सोमरूपस्य वैतद्वन्न मे भेदो विभूतिभिः । यथा त्वमेव सर्वेषां परमानंदमुक्तिदः
ဤသို့ပင်၊ ဆိုမ (လ) ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသူအတွက် ငါ၏ အမျိုးမျိုးသော ဝိဘူတိ (ထင်ရှားပုံ) များကြား၌လည်း ခွဲခြားမှု မရှိ။ အကြောင်းမူကား သင်တစ်ပါးတည်းသာ အားလုံးအတွက် အမြင့်ဆုံးသော အာနန္ဒနှင့် မောက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ပေးသနားသူ ဖြစ်သည်။
Verse 26
इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे रोहिणीचंद्रशयनव्रतं नाम षड्विंशोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် သီရိ ပဒ္မပုရာဏ အတွဲပထမ၊ စೃಷ್ಟိခဏ္ဍ အတွင်းရှိ “ရိုဟိဏီ–စန္ဒြ-ရှယန ဝရတ” ဟု အမည်ရသော အခန်း ၂၆ သည် ပြီးဆုံး၏။
Verse 27
रूपारोग्यायुषामेतद्विधायकमनुत्तमम् । इदमेव पितॄणां च सर्वदा वल्लभं नृप
အို မင်းကြီး၊ ဤအကျင့်ပဋိပက္ခသည် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော အထူးသဖြင့် ရုပ်ရည်လှပမှု၊ ကျန်းမာရေးနှင့် အသက်ရှည်မှုကို ပေးသနားသည်။ ထို့ပြင် ဤတစ်ခုတည်းသာ ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များအတွက် အမြဲတမ်း ချစ်ခင်နှစ်သက်ရာ ဖြစ်သည်။
Verse 28
त्रैलोक्याधिपतिर्भूत्वा सप्तकल्पशतत्रयम् । चंद्रलोकमवाप्नोति पुनरावृत्तिदुर्लभम्
လောကသုံးပါး၏ အရှင်ဖြစ်ကာ ကလ္ပ ၃၀၇ ကြာမြင့်သည့်အထိ နေပြီးနောက်၊ စန္ဒြလောက (လကမ္ဘာ) ကို ရောက်ရှိသည်။ ထိုအဆင့်မှ ပြန်လည်ဆင်းလာခြင်းသည် အလွန်ရှားပါး၍ ခက်ခဲသည်။
Verse 29
नारी वा रोहिणीचंद्रशयनं या समाचरेत् । सापि तत्फलमाप्नोति पुनरावृत्तिदुर्लभम्
မိန်းမတစ်ဦးမဆို ဓမ္မနည်းတကျ ‘ရောဟိဏီ–စန္ဒြ-ရှယန’ ဝတ်ကို ကျင့်ဆောင်လျှင်လည်း ထိုတူညီသော ကုသိုလ်ဖလကို ရရှိသည်—လောကီပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းသို့ ပြန်လာရခြင်း အလွန်ရှားပါးသော ဖလဖြစ်၏။
Verse 30
इति पठति शृणोति वा य इत्थं मधुमथनार्चनमिंदुकीर्तनेन । मतिमपि च ददाति सोपि शौरेर्भवनगतः परिपूज्यतेमरौघैः
ဤသို့ အင်ဒုကီရတနာကဲ့သို့သော သီချင်းတော်ဖြင့် မဓုမထန (မဓုသူဒန) ကို အာရాధနာပြုသည့် ဤစတုတိကို ရွတ်ဖတ်သူ သို့မဟုတ် နားထောင်သူ၊ ထို့ပြင် အခြားသူများအား နားလည်မှုနှင့် လမ်းညွှန်မှု ပေးသူပင်လျှင်၊ ရှော်ရီ (ဗိဿနု) ၏ ဓာမသို့ ဝင်ရောက်ကာ အမရဒေဝတားအစုအဝေးတို့က အပြည့်အဝ ပူဇော်ဂုဏ်ပြုကြသည်။