Shloka 115
युधिछिर उवाच पजञ्चमे5हनि षष्ठे वा शाकं पचति स्वे गृहे । अनृणी चाप्रवासी च स वारिचर मोदते,युधिष्ठिर बोले--जलचर यक्ष! जिस पुरुषपर ऋण नहीं है और जो परदेशमें नहीं है, वह भले ही पाँचवें या छठे दिन अपने घरके भीतर साग-पात ही पकाकर खाता हो, तो भी वही सुखी है
yudhiṣṭhira uvāca | pañcame 'hani ṣaṣṭhe vā śākaṃ pacati sve gṛhe | anṛṇī cāpravāsī ca sa vāricara modate ||
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြော၏ — «ရေတွင်နေသော ယက္ခရေ၊ အကြွေးမရှိသူ၊ အိမ်မှဝေးကွာ၍ မနေသူသည်—ငါးရက်မြောက် သို့မဟုတ် ခြောက်ရက်မြောက်တွင်ပင် မိမိအိမ်၌ ရိုးရိုး အရွက်ဟင်းသာ ချက်စားရသော်လည်း—ထိုသူသာ အမှန်တကယ် ပျော်ရွှင်မြူးတူးသူ ဖြစ်၏»။
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
True happiness is grounded in ethical and social stability—being free from debt and not forced to live away from one’s home—rather than in luxurious food or wealth; even simple fare becomes satisfying under such conditions.
In the Yakṣa-prashna episode of the Vana Parva, Yudhiṣṭhira answers the Yakṣa’s questions. Here he defines who is genuinely happy, addressing the Yakṣa as a ‘water-roamer’ and emphasizing debtlessness and being at home.