Shloka 653
Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve
Gandharva Encounter
दानवैरर्दितं सैन्यं देवानां विमुखं बभौ । बहुत-से योद्धा, हाथी और घोड़े काट डाले गये। असंख्य आयुध और बड़े-बड़े रथ टूक-टूक कर दिये गये। इस प्रकार दानवोंद्वारा पीड़ित हुई देवताओंकी सेना युद्धसे विमुख हो गयी
dāna vair arditaṃ sainyaṃ devānāṃ vimukhaṃ babhau |
မာရကဏ္ဍေယ ပြောသည်– «ဒာနဝတို့၏ နှိပ်စက်ဖျက်ဆီးခြင်းကို ခံရသော နတ်တို့၏ စစ်တပ်သည် စစ်မှ မျက်နှာလွှဲသွား၏။ စစ်သည်များ၊ ဆင်များ၊ မြင်းများ အများအပြားကို ခုတ်လှဲသတ်ဖြတ်ခဲ့ကြပြီး၊ မရေတွက်နိုင်သော လက်နက်များနှင့် ကြီးမားသော ရထားများပင် အစိတ်စိတ်အမွှာမွှာ ချိုးဖျက်ခံရ၏။ ထိုသို့ မိစ္ဆာတို့၏ တိုက်ခိုက်မှုအောက်တွင် နတ်တို့၏ အစုအဝေးသည် စိတ်ဓာတ်ကျ၍ ဆုတ်ခွာသွားရာ၊ တည်ကြည်မှုနှင့် မှန်ကန်သော ဆုံးဖြတ်ချက် မရှိလျှင် ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် အလွဲအချော်က အင်အားကြီးတပ်တစ်ရပ်ကိုပင် ပျက်စီးစေနိုင်ကြောင်း ပြသ၏။»
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Even a powerful side can falter when overwhelmed by fear and confusion; steadfastness (dhairya) and disciplined resolve are essential for sustaining dharma in the midst of violence and adversity.
Mārkaṇḍeya describes a battlefield reversal: the Dānavas devastate the devas’ forces—slaying fighters and animals and smashing weapons and chariots—so the gods’ army turns away from combat and retreats.