Shloka 34

Dharma-vyādha’s Analysis of Moral Decline and the Mahābhūta–Guṇa Schema (धर्मव्याधोपदेशः)

Devanagari script

अध्वनि क्षीणगात्राश्न पांसुपादावगुण्ठिता: । तेषामेव श्रमार्तानां यो हान्न॑ं कथयेद्‌ बुध:

Transliteration

adhvani kṣīṇagātrāś ca pāṃsupādāvaguṇṭhitāḥ | teṣām eva śramārtānāṃ yo hānnam kathayed budhaḥ ||

Translation

မာရ္ကဏ္ဍေယ မိန့်ကြားသည်– «လမ်းခရီးပေါ်၌ ကိုယ်လက်အင်အားကုန်ခမ်း၍ ခြေထောက်များကို ဖုန်မှုန့်ဖုံးလွှမ်းထားသောသူတို့သည် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုကြောင့် ဒုက္ခရောက်နေကြ၏။ ပညာရှိသည် သူတို့အတွက် အစာကို ပြောပြ၍ (ပေးအပ်၍) ချက်ချင်းဒုက္ခကို သက်သာစေသင့်သည်»။

Word by Word

• अध्वनि: on the road/journey
• अध्वनि: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: अध्वन्
• Form: Masculine, Locative, Singular

• क्षीणगात्राः: with emaciated bodies
• क्षीणगात्राः: Karta
• Type: Adjective
• Root: क्षीणगात्र
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• पांसुपादावगुण्ठिताः: whose feet are covered with dust
• पांसुपादावगुण्ठिताः: Karta
• Type: Adjective
• Root: पांसुपादावगुण्ठित
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• तेषाम्: of them
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Plural

• एव: indeed/just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• श्रमार्तानाम्: of those distressed by fatigue
• Type: Adjective
• Root: श्रमार्त
• Form: Masculine, Genitive, Plural

• यः: who
• यः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: यद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अन्नम्: food
• अन्नम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अन्न
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• कथयेत्: should tell/offer (to give)
• Type: Verb
• Root: कथ्
• Form: Optative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada

• बुधः: a wise man
• बुधः: Karta
• Type: Noun
• Root: बुध
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

मार्कण्डेय उवाच

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya