Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

Gandhamādana-praveśa and the Sudden Storm (गन्धमादनप्रवेशः — चण्डवातवर्षवर्णनम्)

पृथ्वीको उठाते समय सब ओर भारी हलचल मच गयी। सम्पूर्ण देवता तथा तपस्वी ऋषि क्षुब्ध हो उठे ।। हाहाभूतम भूत्‌ सर्व त्रिदिवं व्योम भूस्तथा । न पर्यवस्थित: कश्चिद्‌ देवो वा मानुषो5पि वा,स्वर्ग, अन्तरिक्ष तथा भूलोक सबमें अत्यन्त हाहाकार मच गया। कोई भी देवता या मनुष्य स्थिर नहीं रह सका। तब अनेक देवता और ऋषि ब्रह्माजीके समीप गये। उस समय वे अपने आसनपर बैठकर दिव्य कान्तिसे प्रकाशित हो रहे थे

pṛthvīṃ samuddharataḥ sarvato gurutarā kṣobhaḥ samajāyata | samastā devatāś ca tapasy-ṛṣayaś ca kṣubdhā babhūvuḥ || hāhābhūtam abhūt sarvaṃ tridivaṃ vyoma bhūs tathā | na paryavasthitaḥ kaścid devo vā mānuṣo 'pi vā || tataḥ kecid devā ṛṣayaś ca brahmaṇaḥ samīpam jagmuḥ | sa tu tadāsvāsane niṣaṇṇaḥ divya-kāntyā prakāśamāna āsīt ||

လောမရှက ပြောသည်—မြေကြီးကို မြှောက်တင်သည့်အခါ အရပ်ရပ်၌ အလွန်ကြီးမားသော လှုပ်ရှားမှုကြီး ပေါ်ပေါက်လာ၏။ နတ်တို့နှင့် တပသီ ရှိသီတို့သည်လည်း တုန်လှုပ်သွားကြ၏။ ကောင်းကင်လောက၊ အလယ်လောကနှင့် မြေပြင်လောကတစ်လျှောက် အန္တရာယ်ဟု အော်ဟစ်သံ ပျံ့နှံ့၍ နတ်ဖြစ်စေ လူဖြစ်စေ မည်သူမျှ တည်ငြိမ်မနေနိုင်ခဲ့။ ထို့နောက် နတ်များနှင့် ရှိသီများ အများအပြားသည် ဗြဟ္မာထံသို့ သွားရောက်ကြ၏။ ထိုအခါ ဗြဟ္မာသည် မိမိအာသနပေါ်၌ ထိုင်လျက် နတ်တန်ခိုးရောင်ခြည်ဖြင့် တောက်ပနေပြီး—ကမ္ဘာလောကတစ်လျှောက် အလွန်အမင်း လှုပ်ရှားနေသော်လည်း အာဏာတည်ငြိမ်မှု၏ ပုံရိပ်တစ်ရပ်ကဲ့သို့ ဖြစ်နေ၏။

हाहाभूतम्become a cry of distress; full of lamentation
हाहाभूतम्:
Karta
TypeAdjective
Rootहाहाभूत
FormNeuter, Nominative, Singular
अभूत्became; arose
अभूत्:
TypeVerb
Rootभू
FormImperfect (Lan), 3rd, Singular
सर्वम्all; the whole
सर्वम्:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Nominative, Singular
त्रिदिवम्the threefold heaven; the heavenly world
त्रिदिवम्:
Karta
TypeNoun
Rootत्रिदिव
FormNeuter, Nominative, Singular
व्योमsky; firmament
व्योम:
Karta
TypeNoun
Rootव्योमन्
FormNeuter, Nominative, Singular
भूःearth; the terrestrial world
भूः:
Karta
TypeNoun
Rootभू
FormFeminine, Nominative, Singular
तथाand likewise; also
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
not
:
TypeIndeclinable
Root
पर्यवस्थितःstanding firm; remaining steady
पर्यवस्थितः:
TypeVerb
Rootपरि-अव-स्था
FormMasculine, Nominative, Singular, Past passive participle (kta)
कश्चित्anyone; someone
कश्चित्:
Karta
TypePronoun
Root
FormMasculine, Nominative, Singular
देवःgod; deity
देवः:
Karta
TypeNoun
Rootदेव
FormMasculine, Nominative, Singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
मानुषःhuman being; man
मानुषः:
Karta
TypeNoun
Rootमानुष
FormMasculine, Nominative, Singular
अपिeven; also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा

लोमश उवाच

L
Lomaśa
P
Pṛthvī (Earth)
D
Devatās (gods)
T
Tapasvin Ṛṣis (ascetic sages)
T
Tridiva (heaven)
V
Vyoma / Antarikṣa (sky, mid-region)
B
Bhūloka (earth-world)
B
Brahmā