Shloka 12
Aṣṭāvakra–Kahoda Upākhyāna: Śvetaketu’s Āśrama, Sarasvatī, and the Origin of Aṣṭāvakra
सत्यपराक्रमी नरेश! जो धर्म दूसरे धर्मका बाधक हो वह धर्म नहीं, कुधर्म है। जो दूसरे किसी धर्मका विरोध न करके प्रतिष्ठित होता है वही वास्तविक धर्म है ।।
satyaparākrami nareśa! yo dharmo 'nyadharmabādhakaḥ sa dharmo na, kudharmaḥ. yo 'nyasya kasyacid dharmasya virodhaṃ na kṛtvā pratiṣṭhito bhavati sa eva vāstava-dharmaḥ. virodhiṣu mahīpāla niścitya gurulāghavam | na bādhā vidyate yatra taṃ dharmaṃ samupācaret ||
အို စစ်မှန်သော သတ္တိရှိသော မင်းကြီး၊ အခြားတရားဝင်သော တာဝန်တရားကို တားဆီးသော စည်းကမ်းအကျင့်သည် ဓမ္မအစစ် မဟုတ်၊ ကုဓမ္မ ဖြစ်၏။ အခြားသော တာဝန်တရားများကို မဆန့်ကျင်ဘဲ တည်မြဲလာသောအရာသာ ဓမ္မအစစ် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် တာဝန်တရားများ ဆန့်ကျင်သကဲ့သို့ ထင်ရသောအခါ၊ အို မြေကြီး၏ အုပ်စိုးရှင်၊ အလေးအနက်နှင့် အပေါ့အပါးကို ချိန်ဆ၍ အခြားသူတို့အား ထိခိုက်တားဆီးမှု မဖြစ်စေသော လမ်းကို လိုက်နာသင့်၏။
श्येन उवाच
Educational Q&A
When duties seem to clash, true dharma is the course that does not obstruct other rightful duties; one must judge the relative weight (guru–lāghava) of competing obligations and choose the action that avoids causing harm or hindrance.
The hawk (śyena), addressing a king, offers a principle for resolving apparent contradictions in dharma: not every claimed duty is valid—if it blocks another legitimate duty it becomes kudharma—so the king should deliberate and adopt the least obstructive, most weighty course.