Cyavana’s Reconciliation with Indra; Tīrtha-Indexing at Ārcīka-parvata and Yamunā
Chapter 125
अत्र राजा महेष्वासो मान्धातायजत स्वयम् | साहदेविश्व कौन्तेय सोमको ददतां वर:,राजन! यही वह महर्षिगणसेवित पुण्यमयी यमुना है जिसके तटपर अनेक यज्ञ हो चुके हैं। यह पापके भयको दूर भगानेवाली है। कुन्तीनन्दन! यहीं महान् धनुर्धर राजा मान्धाताने स्वयं यज्ञ किया था। दानिशिरोमणि सहदेव-कुमार सोमकने भी इसीके तटपर यज्ञानुष्ठान किया
atra rājā maheṣvāso māndhātāyajata svayam | sāhadeviśva kaunteya somako dadatāṃ varaḥ ||
ဤနေရာသည် မဟာရိရှီတို့က လာရောက်ဆည်းကပ်လေးစားကြသော သန့်ရှင်းမြတ်သော ယမုနာမြစ်ကမ်းပါးဖြစ်ပြီး၊ ယဇ်ပူဇော်ပွဲများ များစွာ ပြုလုပ်ခဲ့ရာလည်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အပြစ်မှ ပေါက်ဖွားသော ကြောက်ရွံ့မှုကို နှင်ထုတ်ပေးသည်။ အို ကုန္တီ၏ သား၊ ဤကမ်းပါးပေါ်တွင် မဟာမြားပစ်ဘုရင် မန္ဓာတೃ သည် ကိုယ်တိုင် ယဇ်ပူဇော်ခဲ့ပြီး၊ ထို့ပြင် ပေးကမ်းခြင်း၌ အထွတ်အထိပ်ဖြစ်သော သဟဒေဝ၏ သား စိုမကာလည်း ဤနေရာတွင် ယဇ်ကိစ္စများ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဤပိုဒ်သည် သန့်ရှင်းရာနေရာများနှင့် ဖြောင့်မတ်သော လုပ်ရပ်များ—အထူးသဖြင့် ယဇ် (yajña) နှင့် ဒါန (dāna)—ကို ဓမ္မ၏ မပျက်မယွင်း စံနမူနာအဖြစ် အစဉ်အမြဲ မှတ်မိကြောင်း ထင်ဟပ်စေသည်။
लोगमश उवाच
Sacred places gain authority through the accumulated dharmic acts performed there; yajña (sacrifice) and dāna (generosity) are held up as exemplary duties whose memory sanctifies a tīrtha and encourages ethical conduct by later generations.
Lomaśa, guiding the Pāṇḍavas on pilgrimage, points out the Yamunā as a revered river-bank where famed kings—Māndhātṛ and Somaka—performed sacrifices, using their examples to highlight the site’s purifying and merit-bestowing character.