Shloka 28
अध्याय ८ — शल्यस्य सत्कारः, वरदानं, पाण्डवसमागमश्च (Śalya’s Reception, the Boon, and Meeting the Pāṇḍavas)
तथा भीमार्जुनौ हृष्टौ स्वस्रीयौ च यमावुभौ । तत्पश्चात् शत्रुसूदन मद्रराज शल्यने कुशल-प्रश्नके अनन्तर बड़ी प्रसन्नताके साथ राजा युधिष्ठिरको हृदयसे लगाया। इसी प्रकार उन्होंने हर्षमें भरे हुए दोनों भाई भीमसेन और अर्जुनको तथा अपनी बहिनके दोनों जुड़वे पुत्रों--नकुल-सहदेवको भी गले लगाया ।। (द्रौपदी च सुभद्रा च अभिमन्युश्न भारत | समेत्य च महाबाहुं शल्यं पाण्डुसुतस्तदा ।। कृताञ्जलिरदीनात्मा धर्मात्मा शल्यमब्रवीत् | भारत! तदनन्तर द्रौपदी, सुभद्रा तथा अभिमन्युने महाबाहु शल्यके पास आकर उन्हें प्रणाम किया। उस समय उदारचेता धर्मात्मा पाण्डुपुत्र युधिष्ठिरने दोनों हाथ जोड़कर शल्यसे कहा। युधिष्ठिर उदाच स्वागतं ते<स्तु वै राजन्नेतदासनमास्यताम् ।। युधिष्ठिर बोले--राजन्! आपका स्वागत है। इस आसनपर विराजिये। वैशम्पायन उवाच ततो न्यषीदच्छल्यक्षु काज्चने परमासने । कुशल पाण्डवो<5पृच्छच्छल्यं सर्वसुखावहम् ।। स तै: परिवृतः सर्व: पाण्डवैर्धर्मचारिभि: ।) आसने चोपविष्टस्तु शल्य: पार्थमुवाच ह,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! तब राजा शल्य सुवर्णके श्रेष्ठ सिंहासनपर विराजमान हुए। उस समय पाण्डुनन्दन युधिष्ठिने सबको सुख देनेवाले शल्यसे कुशलसमाचार पूछा। उन समस्त धर्मात्मा पाण्डवोंसे घिरकर आसनपर बैठे हुए राजा शल्य कुन्तीकुमार युधिष्ठिरसे इस प्रकार बोले--
tathā bhīmārjunau hṛṣṭau svasrīyau ca yamāv ubhau | tatpaścāc chatrusūdana madrarājaḥ śalyas tena kuśala-praśnekenānantaraṃ bṛhatyā prasannatayā rājānaṃ yudhiṣṭhiraṃ hṛdayena samāliṅgat | evaṃ hṛṣṭau bhīmārjunau ca svasrīyau yamau nakula-sahadevau ca samāliṅgat || draupadī ca subhadrā cābhimanyuś ca bhārata | sametya ca mahābāhuṃ śalyaṃ pāṇḍusutas tadā || kṛtāñjalir adīnātmā dharmātmā śalyam abravīt | yudhiṣṭhira uvāca—svāgataṃ te ’stu vai rājan etad āsanam āsyatām || vaiśampāyana uvāca—tato nyaṣīdac chalyas tu kāñcane paramāsane | kuśalaṃ pāṇḍavo ’pṛcchac chalyam sarvasukhāvaham || sa taiḥ parivṛtaḥ sarvaḥ pāṇḍavair dharmacāribhiḥ | āsane copaviṣṭas tu śalyaḥ pārtham uvāca ha ||
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်—မဒြရနိုင်ငံ၏ ဘုရင် ရှာလျ၊ ရန်သူကို သတ်ဖြတ်နှိမ်နင်းသူသည် အလွန်ပျော်ရွှင်စွာဖြင့် ကျန်းမာရေးမေးမြန်းပြီးနောက် ယုဓိဋ္ဌိရကို နှလုံးသားမှ နွေးထွေးစွာ ဖက်လှမ်း拥抱하였다။ ထိုနည်းတူ ပျော်ရွှင်နေသော ဘီမနှင့် အာర్జုနကိုလည်းကောင်း၊ မိမိ၏ အစ်မ၏ အမြွှာသားများဖြစ်သော နကုလနှင့် သဟဒေဝကိုလည်းကောင်း ဖက်လှမ်း拥抱하였다။ ထို့နောက်၊ အို ဘာရတ၊ ဒြောပဒီ၊ သုဘဒြာနှင့် အဘိမန်ယူတို့သည် လက်မောင်းကြီးသော ရှာလျထံ လာရောက်၍ ဂါရဝပြု하였다။ ထိုအခါ ဓမ္မစိတ်ရှိသော ပဏ္ဍု၏ သား ယုဓိဋ္ဌိရသည် လက်အုပ်ချီ၍ စိတ်မညှိုးနွမ်းဘဲ ရှာလျအား ပြော하였다—“အို မင်းကြီး၊ ကြိုဆိုပါ၏။ ဤအာසနပေါ်တွင် ထိုင်တော်မူပါ။” ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ဆက်ပြောသည်—ထို့နောက် ရှာလျသည် ရွှေဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော အထူးကောင်းမွန်သည့် ထီးနန်းပေါ်တွင် ထိုင်하였다။ ဓမ္မကို လိုက်နာသော ပဏ္ဍဝတို့ ဝိုင်းရံနေစဉ် ယုဓိဋ္ဌိရသည် လူတိုင်းအတွက် ချမ်းသာသုခ ဖြစ်စေမည့် စကားများဖြင့် ရှာလျ၏ ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို မေးမြန်း하였다။ ထိုသို့ ထိုင်နေစဉ် ရှာလျသည် ပာရထ (ပဏ္ဍဝမင်းသား) ထံသို့ စကားစတင်ပြော하였다။
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage foregrounds dharma as lived etiquette: honoring guests, acknowledging kinship bonds, and speaking welfare-bringing words. Even amid looming conflict, righteous conduct is shown through respectful greeting (kuśala-praśna), reverence (kṛtāñjali), and proper seating—ethical self-discipline that sustains social order.
Śalya, king of Madra and maternal uncle of Nakula and Sahadeva, arrives among the Pāṇḍavas. He warmly embraces Yudhiṣṭhira, Bhīma, Arjuna, and the twins. Draupadī, Subhadrā, and Abhimanyu pay respects. Yudhiṣṭhira welcomes Śalya and offers him a golden throne, then inquires about his welfare; Śalya, seated and surrounded by the Pāṇḍavas, begins to speak.