Shloka 61
उद्योगपर्व — अध्याय 33: धृतराष्ट्र-विदुर संवादः (विदुरनीतिः)
अनर्थमर्थतः पश्यन्नर्थ चैवाप्यनर्थत: । इन्द्रियेरजितैर्बाल: सुदुःखं मनन््यते सुखम्,इन्द्रियोंको वशमें न रखनेके कारण अर्थको अनर्थ और अनर्थको अर्थ समझकर अज्ञानी पुरुष बहुत बड़े दुःखको भी सुख मान बैठता है
anartham arthataḥ paśyann arthaṃ caivāpy anarthataḥ | indriyer ajitair bālaḥ suduḥkhaṃ manyate sukham ||
ဝိဒုရက ဆိုသည်– အာရုံကို မအုပ်ချုပ်နိုင်သော မိုက်မဲသူသည် အန္တရာယ်ကို အကျိုးဟု မြင်ပြီး အကျိုးကို အန္တရာယ်ဟု ထင်တတ်သည်။ ထို့ကြောင့် မထိန်းနိုင်သော အာရုံများက သူ၏ အမြင်အာရုံကို လွဲမှားစေသဖြင့် ပြင်းထန်သော ဒုက္ခကိုပင် ပျော်ရွှင်မှုဟု မှတ်ယူသွားသည်။
विदुर उवाच
Educational Q&A
Without mastery over the senses, a person’s moral and practical discernment collapses: he mislabels harm as benefit and benefit as harm, and can even embrace suffering as if it were happiness. The verse urges indriya-nigraha (sense-restraint) as a foundation for right judgment and dharmic living.
In Udyoga Parva, Vidura delivers ethical counsel (Vidura-nīti) in the tense lead-up to war, warning that uncontrolled senses and deluded judgment drive people toward ruin while they imagine they are pursuing welfare and pleasure.